گزارش سازمان ملل درباره زندان‌های مخفی در سراسر جهان

سرویس بین‌الملل ـ گزارش سازمان ملل درباره زندان‌های مخفی بر وجود این زندان‌ها در سراسر جهان دلالت دارد. بنا بر این گزارش، در این زندان‌ها، مخالفان دولت‌ها یا مظنونان به همکاری با تروریسم نگهداری، شکنجه و ناپدید می‌شوند. دست کم ۶۶ کشور جهان از زندان‌های مخفی برخوردارند یا پیش از این برخوردار بوده‌اند.

به گزارش «تابناک» و به نقل از «رادیو آلمان»، چهار گزارشگر ویژه‌ سازمان ملل، مارتین شینین دانمارکی، مانفرد نوواک اتریشی، شاهین سردار علی پاکستانی و ژرمی سارکین از آفریقای جنوبی، این گزارش را تهیه کرده و در اختیار شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد گذارد‌ه‌اند.

گزارش مربوط به زندان‌های مخفی باید در همین ماه در ژنو بررسی می‌شد؛ اما مقاومت بسیاری از کشورها، موجب شد که بررسی آن به ماه ژوئن موکول شود؛ البته قرار است، در این گزارش، موضوع مبارزه با تروریسم نیز بررسی شود، چون مبارزه با تروریسم اغلب دلیلی موجه به دست می‌دهد تا شیوه‌های غیر قانونی مجاز شمرده شوند.

آمریکا، متهم اصلی

«رادیو آلمان» در یادداشت خود پیرامون این گزارش افزود: پیکان اصلی اتهام گزارش سازمان ملل در باره‌ زندان‌های مخفی، ‌آمریکا و سازمان سیا را نشانه می‌رود. سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، سیا، در سال‌های گذشته زیر پرچم مبارزه با تروریسم، ده‌ها مظنون را به کشورهای دیگر انتقال داده و در آنجا از شیوه‌های سخت‌گیرانه‌ی بازجویی استفاده کرده است. البته به غیر از آمریکا، چند کشور دیگر نیز در مظان اتهام هستند. پاکستان و مصر به نمایندگی از سوی کشورهای اسلامی و غیر متعهد، این اجازه را به گزارشگران ویژه‌ سازمان ملل داده‌اند که درباره‌ زندان‌های مخفی در این کشورها تحقیق شود.

چندین کشور، از جمله لهستان و رومانی متهم شده‌اند که در خاک خود به آمریکا اجازه‌‌‌ برخورداری از زندان مخفی را داده‌اند. تهیه‌کنندگان این گزارش پرسش‌نامه‌ای را به همه کشورهای عضو سازمان ملل فرستاده‌اند که در آن راجع به وجود زندان‌های مخفی در این کشورها پرسش‌‌هایی شده است.

تا کنون ۴۴ کشور از اعضای سازمان ملل به این پرسش‌نامه پاسخ داده‌اند. لهستان گفته است که اتهام‌ها را بررسی خواهد کرد و رومانی وجود زندان‌های مخفی در این کشور را تکذیب کرده است.

پیشینه‌ی زندان‌های مخفی

این گزارش می‌افزاید، زندان‌های مخفی تاریخی طولانی دارند. رد این زندان‌ها را می‌توان در زمان هیتلر و استالین و در دهه‌های ۷۰ و ۸۰ نیز پیدا کرد. در این دو دهه‌،‌ دیکتاتورهای نظامی کشورهای آمریکای لاتین با یکدیگر تبانی کرده و با راه‌اندازی این زندان‌ها مخالفان خود را از بین می‌بردند.

گزارش ویژه‌ سازمان ملل آمریکا را متهم می‌کند که برای پیگرد دشمنان احتمالی خود، «شبکه‌ای جهانی» تشکیل داده است.

گزارشگران ویژه‌ سازمان ملل، تحقیقات خود را به طور بنیادین پی گرفته و در این زمینه با سی شاهد عینی صحبت کرده‌اند. بنا بر تحقیقات آنها، در الجزایر، لیبی، چین، مصر، هند، روسیه، سودان، زیمبابوه  و حتی برخی کشورهای خاورمیانه نیز زندان‌های مخفی هست و در این زندان‌ها، مظنونان و مخالفان دولت‌ها نگهداری می‌شوند.

بنا بر این تحقیقات، سازمان سیا زندانیان خود را برای بازجویی به اتیوپی، جیبوتی، مصر، اردن، مراکش، پاکستان، سوریه و احتمالا تایلند، لهستان و رومانی منتقل کرده است.

در سال‌های دهه‌ی ۹۰ بیش از دویست زندان مخفی در کینشازا، پایتخت کنگو، وجود داشت. گزارش همچنین به لیبی اشاره می‌کند و می‌گوید، پلیس مخفی این کشور «قدرتی کنترل‌نشده» اعمال می‌کند.
گزارش همچنین تصریح می‌کند که اسرائیل اسرای فلسطینی خود را به عنوان «جنگجویانی غیر قانونی» در زندان‌های مخفی نگه می‌دارد.

گزارشگران ویژه‌ ‌سازمان ملل نیز می‌گویند: «سازمان‌های اطلاعات برخی کشورها در خلأهای ایجاد شده‌ قانونی، غیر قانونی رفتار می‌کنند».

در این گزارش، زندان‌های مخفی نه تنها ناقض هنجارهای حقوق بشر و حقوق بین‌الملل بلکه «مشکلی بزرگ در مقیاس جهانی» به شمار آمده است.