تهديد زيستمحيطی با پساب طلاكاري
نميتوان منكر اين موضوع شد كه مهمترين زيورآلاتي كه شهروندان از آن استفاده ميكنند، زيورآلات طلايي است. با وجود اين، آنطور كه برخي مجادلات در روزهاي اخير نشان ميدهد اين زيورآلات خوشرنگ ميتوانند روزگار ما را سياه كنند! صحبت بر سر قيمت طلا يا پديدهاي مانند چشم و همچشمي و تجملگرايي كه گاهي در مصرف زيورآلات طلايي خودنمايي ميكند، نيست؛ اظهارنظرهاي روزهاي اخير درباره رابطه ميان طلا و سيانور است.
به گزارش آرمان، آنچه از طلا ميدانيم اين است كه مهمترين فلز گرانبهاي جهان است. اين فلز از نظر اهميت بازرگاني و اقتصادي از بالاترين درجه امتياز برخوردار است. رنگ طلاي خالص زرد تيره است. طلاي خالص آنقدر نرم است كه حتي با ناخن روي آن را ميتوان خط انداخت. در مقايسه با فلزات ديگر خاصيت چكشخواري زيادي دارد. در مقابل محلولهاي قليايي بسيار قوي و پايدار است. در محلول سيانور سديم و سيانور پتاسيم حل ميشود. بهترين حلال براي طلا، تيزاب سلطاني است كه مخلوطي از اسيدنيتريك (HNO2) و اسيد كلريدريك (HCI) است كه براي محك طلا به كار ميروند.
احتمال مرگ 95 درصدي با سيانور
پتاسيم سيانيد يك تركيب معدني با فرمول KCN است. اين تركيب به صورت كريستالهاي بيرنگ است كه بيشتر به شكر شباهت دارد و بهشدت در آب انحلالپذير است. اغلب KCN در معادن طلا براي استخراج، سنتزهاي آلي و آبكاري مورد استفاده واقع ميشود. kCN بهشدت سمي است. KCN توسط حشره شناسان به عنوان عامل شديدا كشنده در از پاي درآوردن حشرات در ظرف چند ثانيه به كار ميرود. اينكه چگونه پتاسيم سيانيد يا قرص سيانور موجب مرگ ميشود همچنان به عنوان يك راز بزرگ باقي مانده است. احتمالاتي وجود دارد كه نشان ميدهد در مسير جريان خون اين مواد شيميايي در سلولهاي قرمز خوني مانع از جذب اكسيژن ميشوند. مرگ و مير با پتاسيم سيانيد حدود 95 درصد است. البته اگر يك پادزهر گوگردي به موقع استفاده شود ميتواند موجب نجات فرد شود. اما با اين حال فردي كه زنده ميماند دچار معلوليت سيستم عصبي مركزي به مانند بيماري پاركينسون ميشود.
پساب طلاكاري تهديدي براي محيط زيست
شايد اين پرسش ايجاد شود كه چرا فلزي ارزشمند مانند طلا بايد با ماده خطرناكي مانند سيانور مقايسه شود؟ بايد گفت در كنار اينكه در توليد طلا از سيانور استفاده ميشود در موارد زيادي اين كارگاههاي طلاسازي با انتقال پسابهاي خود به فاضلاب شهري باعث آلودگي آبهاي زيرزميني به سم سيانور شدهاند.
ماه گذشته خسروي، نماينده مردم سمنان، مهديشهر و سرخه از توليد زيرزميني طلا در برخي از منازل در تهران خبر داد و گفت: آب آلوده به سيانور از منازلي كه در آن طلا به صورت زيرزميني توليد ميشود، وارد فاضلاب ميشود. هرچند كه اين اظهارات بلافاصله با واكنش رئيس اتحاديه طلاسازان مواجه شده و او امكان انتقال اين سم به آبهاي شهري را رد كرد با اين وجود روز گذشته مدير گروه پساب سازمان حفاظت محيط زيست گفت: اين سازمان با كارگاههاي طلاكاري و طلاسازي كه پساب خود را وارد طبيعت يا چاههاي فاضلاب ميكنند، برخورد قانوني خواهد داشت. اقبال رستمي افزود: همچنين اين كارگاهها براي حفظ عيار طلا و فرآوري اين فلز ارزشمند از برخي اسيدهاي غليظ مانند نيتريك و سولفوريك استفاده ميكنند كه رها كردن باقيمانده اين اسيدها در طبيعت نيز به مرور خسارات جبرانناپذيري به همراه دارد. به گزارش ايرنا، رستمي تاكيد كرد: سازمان حفاظت محيط زيست به عنوان يك سازمان نظارتي قدرت پلمب كردن كارگاههاي متخلف را دارد كه البته اجراي اين كار هم بر عهده ادارات كل استاني محيط زيست است.
برخورد با كارگاههاي طلاسازي متخلف
يكي از اعضاي شوراي شهر تهران در اين زمينه به «آرمان» ميگويد: بحث ورود پسابهاي كارگاههاي طلاسازي به آب شهري موضوعي است كه در شوراي شهر تهران، اين ماه مطرح شده و رئيس كميسيون سلامت و محيط زيست شخصا پيگير اين مساله بوده است. احمد حكيميپور ادامه ميدهد: از زماني كه اين مساله مورد بررسي قرار گرفت، بارها و بارها اين نكته از سوي شركت آب و فاضلاب و اتحاديه طلاسازان تكذيب شد. با وجود اين، نتيجه تحقيق و تفحص كميسيون سلامت وجود تركيبات خطرناك در فاضلابها در اثر پسابهاي طلاسازي را تاييد كرد. به گفته او آبهاي زيرزميني وضعيت مناسبي ندارند و ورود فاضلابهاي صنعتي و كارگاهي مهمترين خطري است كه اين آبها را تهديد ميكند. رودخانهها نيز در برخي موارد وقتي به جريان اين آبها ميپيوندند تركيبات مضر خود را وارد آبهايي ميكنند كه مستقيم وارد چرخه زندگي و مصرف مردم ميشود. حكيميپور عنوان ميكند: اين مساله مورد بررسي و توجه دقيق شورا قرار گرفته و با كارخانهها و كارگاههاي متخلف از اين پس برخورد ميشود.
