چرا پاکستان پس از ۳۴ سال با ارمنستان آشتی کرد؟/ ایران از مسیر ترانزیتی ارمنستان و پاکستان درآمد کسب می‌کند

به گزارش خبرنگار بین‌الملل تابناک، یک سال پس از برقراری روابط رسمی و دیپلماتیک و آشتی پاکستان و ارمنستان، دولت اسلام‌آباد در اقدامی بی سابقه اولین سفیر خود را در ایروان منصوب کرد.

پاکستان پیش از این روابط دیپلماتیک رسمی با ارمنستان نداشت و در مناقشه قره‌باغ نیز همواره از مواضع جمهوری آذربایجان حمایت کرده بود.

با این حال، روابط پاکستان و ارمنستان پس از امضای توافق صلح میان جمهوری آذربایجان و ارمنستان  در ۸ آگوست ۲۰۲۵ در مراسمی با حضور دونالد ترامپ، وارد مرحله جدیدی شد. پاکستان پیشتر نیز از توافق صلح میان دو کشور استقبال کرده بود.

در همین راستا خبرنگار بین‌الملل تابناک با «محسن پاک‌آیین» دیپلمات پیشین ایران در جمهوری آذربایجان گفتگویی انجام داده که از نظر می‌گذرانید:

پاکستان پس از حمایت از آذربایجان، به سمت ارمنستان رفت

محسن پاک آیین؛ سفیر پیشین ایران در جمهوری آذربایجان در خصوص تعیین سفیر از سوی پاکستان در ارمنستان اظهار داشت: تحول مهمی در منطقه رخ داده است؛ پاکستان پس از ۳۴ سال، روابط خود را با ارمنستان برقرار کرد و روایت کنونی در مسیر عادی‌سازی این روابط قرار دارد.
پاک آیین افزود که این روابط در حاشیه اجلاس شانگهای در سال گذشته آغاز شد و اخیراً نیز سفیر پاکستان عازم ارمنستان شده است.

صلح در قره‌باغ، روابط پاکستان و ارمنستان را تغییر داد

دیپلمات پیشین ایران در جمهوری آذربایجان با اشاره به پیشینه روابط پاکستان و ارمنستان تاکید کرد که پاکستان به عنوان یک کشور اسلامی، در جنگ قره‌باغ جانب آذربایجان را گرفت و روابط خود را با ارمنستان قطع کرد.

وی اظهار داشت که پاکستان در طول این جنگ از طریق سطوح سیاسی، مجامع بین‌المللی از جمله سازمان همکاری‌های اسلامی، فروش سلاح و برگزاری رزمایش‌های مشترک و آموزشی با نیروهای آذربایجان، حمایت‌های گسترده‌ای از این کشور به عمل آورد. اما پس از پایان جنگ قره‌باغ و با توجه به روند عادی‌سازی روابط میان آذربایجان و ارمنستان، پاکستان تصمیم گرفت روابط خود را با ارمنستان عادی کند.

پاک آیین معتقد است یکی از دلایل اصلی این تحول، پایان یافتن جنگ قره‌باغ و به رسمیت شناختن تمامیت ارضی طرفین و الحاق قره‌باغ به تابعیت جمهوری آذربایجان بوده است و اکنون آذربایجان در پی نهایی‌سازی موافقتنامه صلح با ارمنستان است و این شرایط موجب جلب توجه پاکستان به سمت ارمنستان شده است.

رقابت با هند، پاکستان را به ارمنستان نزدیک کرد

دیپلمات پیشین ایران در جمهوری آذربایجان همچنین با تاکید بر ضرورت توجه به رقابت با هند اظهار داشت: در زمانی که روابط پاکستان و ارمنستان مطلوب نبود، هند وارد ارمنستان شد و فعالیت‌های گسترده‌ای را، به‌ویژه در حوزه تجاری، آغاز و ادامه داد.

وی در ادامه افزود هندی‌ها از طریق مسیر دریای عمان و خلیج فارس و با عبور از خاک ایران، کالاهای خود را به ارمنستان ارسال می‌کردند که این موضوع به نفع هند بود.

پاک آیین معتقد است در این مرحله، عدم حضور پاکستان در ارمنستان یکی از دلایلی بوده که اکنون پاکستانی‌ها در چارچوب رقابت سنتی خود با هند، تصمیم به عادی‌سازی روابط گرفته‌اند.

ایران، حلقه اتصال پاکستان و ارمنستان می‌شود

این دیپلمات در خصوص موضع ایران اظهار داشت که ایران همواره از همکاری کشورهای دوست با یکدیگر استقبال می‌کند و از آغاز روابط ارمنستان و پاکستان نیز استقبال خواهد کرد. هر دو کشور با ایران روابط خوبی دارند و مرز مشترکی با یکدیگر ندارند؛ لذا پاکستان می‌تواند از مسیر ترانزیت ایران استفاده کند و در این راستا، ایران حلقه اتصال ارمنستان و پاکستان خواهد بود. 

وی افزود که این همکاری از لحاظ اقتصادی برای ایران نیز جهت دریافت حقوق ترانزیتی و گمرکی فرصت مناسبی است، چرا که نزدیک‌ترین مسیر میان پاکستان و ارمنستان از مسیر ایران می‌گذرد.

دیپلمات پیشین ایران در جمهوری آذربایجان در پایان اظهار داشت که به نظر می‌رسد کشورهای روسیه و آذربایجان نیز از ایجاد این روابط استقبال کنند. 

انعطاف هند در برابر نزدیکی پاکستان و ارمنستان

پاک آیین در مورد موضع هند تاکید کرد که هندی‌ها به دلیل رقابت سنتی با پاکستان، در هر عرصه‌ای که پاکستان حضور داشته باشد، با محدودیت مواجه می‌شوند و ممکن است به این موضوع متمایل نباشند، اما در هر صورت انعطاف نشان خواهند داد. مسیر آینده روابط پاکستان و ارمنستان هموار خواهد بود.

گفتگو: زینب منوچهری