دو محور مهم سخنان عراقچی؛ حفظ شمشیر در هرمز و وحدت میادین

به گزارش سرویس بین الملل تابناک، متعاقب سخنان دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا در خصوص حصول توافق با ایران، عباس عراقچی وزیر خارجه ایران در سخنانی به بررسی این توافق و برخی مفاد آن پرداخت.

یکی از مهمترین محور‌های مطرح در سخنان وزیر خارجه ایران تاکید بر «وحدت میادین» در تفاهم احتمالی با آمریکاست.

عراقچی در این خصوص تآکید کرده است: ما هیچ‌گاه لبنان را در این جنگ فراموش نکردیم، زیرا لبنان و حزب‌الله لبنان در کنار مردم ایران حضور داشتند. بر همین اساس، پایان درگیری‌ها شامل همه جبهه‌ها از جمله لبنان خواهد بود.

عراقچی اظهار کرد: در این چارچوب، تعهداتی درباره عدم آغاز جنگ، خودداری از تهدید یا استفاده از زور و احترام متقابل به حاکمیت کشور‌ها مورد توجه قرار گرفته است.

وزیر امور خارجه ایران گفت: در یادداشت تفاهم فعلی که از آن با عنوان «تفاهم اسلام‌آباد» نیز یاد می‌شود، خاتمه جنگ در تمامی جبهه‌ها پیش‌بینی شده است.

ایران پیش از این نیز متعاقب حمله رژیم صهیونیستی به ضاحیه جنوبی لبنان، مستقیما این رژیم را مورد حمله قرار داد. این برای اولین بار بود که ایران متعاقب حمله به متحدان منطقه‌ای خود مستقیما رژیم صهیونیستی را هدف قرار می‌داد.

حملات موشکی ایران به سرزمین‌های اشغالی در پاسخ به حمله اسرائیل به منطقه ضاحیه جنوبی بیروت، به عنوان یک نقطه عطف استراتژیک در منطقه ارزیابی می‌شود. ایران توانسته است با این اقدام، معادله‌ای جدید را هم به اسرائیل و هم به ایالات متحده تحمیل کند.

پیش از این، تصور رایج در اتاق‌های فکر غربی و اسرائیلی این بود که ایران به دلیل فشار‌های اقتصادی و تحریم‌ها، از واکنش مستقیم و نظامی به تحریکات خودداری کرده و پاسخ‌ها را در آستانه فروتر از جنگ مدیریت خواهد کرد.

با این حال، حمله موشکی مستقیم ایران در واکنش به هدف قرار دادن ضاحیه، این فرضیه را به طور کامل از بین برد. 

ایران نشان داد دیگر پاسخ‌های نمادین و تأخیری را نمی‌پذیرد و «معادله ضاحیه در برابر پاسخ مستقیم ایران» را تثبیت کرده است. این به معنای تغییر از موقعیت «گیرنده ضربه» به موقعت «آغازگر کنش» در برخی محاسبات است.

مضمون این معادله این است که اگر اسرائیل ضاحیه را هدف قرار دهد، پاسخ ممکن است مستقیماً از ایران به سمت حیفا و شمال اسرائیل صورت گیرد.

در نتیجه همین معادله جدید است که بن کاسپیت، روزنامه‌نگار مشهور اسرائیلی نوشته است: ارتش اسرائیل به سرعت در حال اطلاع‌رسانی است که شلیک‌های اخیر «به سمت نیرو‌های ما» بوده است. یعنی نه به سمت شهرک‌ها در شمال اسرائیل.

او ادامه داد: این یعنی انتظار نداشته باشید که به ضاحیه حمله کنیم. یعنی ما را به حال خود رها کنید. یعنی ممکن است الان مجبور شویم به «حملات چند وقت یکبار» به جبهه شمال عادت کنیم، همانطور که قبلاً در جنوب به آن عادت کرده بودیم.

ایران از ابتدای شکل گیری روند مذاکرات با آمریکا و با میانجیگری پاکستان بر شمول آتش بس اسرائیل با حزب الله لبنان و توقف حملات این رژیم بر جنوب لبنان به عنوان یکی از شروط مذاکره تآکید کرده است.

حال این موضوع در متن خود تفاهم نامه نیز نمود یافته است. باید توجه داشت که وحدت میدان‌ها یک زنجیره امنیتی تا دریای مدیترانه ایجاد می‌کند.

موضوع مهم دیگر در سخنان عراقچی حفظ کنترل بر تنگه هرمز مطابق با قوانین بین المللی است. بر همین اساس عراقچی تاکید داشت که هزینه دریافتی بر اساس حقوق بین الملل است و موضوع دریافت عوارض مطرح نیست.

عراقچی در این زمینه تصریح کرد: به لحاظ حقوق بین الملل بررسی‌های کامل را انجام دادیم. برای ما آن‌چه که مهم است اینکه نظام اداره تنگه در اینده معلوم باشد با چه کسی است و همچنین مشخص شود که هزینه‌ها باید پرداخت شود. آینده اداره تنگه هرمز متفاوت از گذشته است.

وی در این زمینه گفته است: «تنگه هرمز تحت حاکمیت ایران و عمان است، در آب‌های سرزمینی ایران و عمان قرار دارد و در آب‌های بین‌المللی قرار ندارد، حاکمیت در اینجا بدون تردید با ایران و عمان است. برای سال‌ها این آبراه را به‌روی همه باز بوده است و ایران و عمان ایمنی عبور و مرور و خدماتی را ارائه دادند، تاکنون بنا بر این بوده است که همه رایگان باشد، ولی تصمیم جدی ایران است که آینده اداره تنگه هرمز دیگر مانند گذشته نخواهد بود.

این‌که اداره عبور و مرور مانند گذشته باشد قطعاً نیست، در این زمینه مشورت‌های نزدیکی با عمان داشتیم و به نتایج خوبی رسیدیم، احتمالاً به‌زودی برنامه مشترکی توسط ما اعلام خواهد شد، همین طور مشورت‌های دیگری با کشور‌های دیگر داشتیم.

شمشیر ما بالای سر تنگه هرمز همیشه وجود دارد، اما اگر می‌خواهیم عبور و مرور طبیعی باشد باید یک نظام حقوقی فعال شود، بحث گرفتن عوارض پذیرفته نیست، اما پرداخت بهای خدمات باید صورت گیرد.

نظام اداره تنگه هرمز باید معلوم شود با چه‌کسی است و این‌که هزینه‌های خدمات مجانی نخواهد بود باید تثبیت شود، باید هزینه پرداخت شود، آینده تنگه هرمز متفاوت از گذشته است و ایران ترتیباتی را اتخاذ خواهد کرد، ترتیبات ما برای کشتی‌های غیرنظامی است.»

نکته مهم دیگر در سخنان عراقچی تاکید بر کنترل هوشمند این تنگه است و رویه اعمالی ایران برای چین متفاوت خواهد بود. 

عراقچی در این زمینه گفت: این آبراه برای کشور چین خیلی مهم است، حجم بالایی از تجارت را با منطقه ما دارد و از دوستان ماست، آینده اداره تنگه برای چین مهم است و لذا مشورت‌هایی را با چین شروع کردیم.

ایران در خلال جنگ و بعد از آن درصدد حفظ تنگه هرمز به عنوان یک برگ استراتژیک است. این برگ فعالانه بر امنیت انرژی و خلیج فارس عمل می‌کند.

علاوه بر این حفظ تنگه هرمز می‌تواند به عنوان یک عامل بازدارنده در دکترین ترکیبی بازدارندگی ایران عمل کند.