ایران برای حتی چند ماه محاصره دریایی آمریکا تدبیر اندیشیده است/ «زمان» متحد ایران است

از دید تهران، زمان یک متحد است. به گمان ایران، ترامپ است که اول کوتاه می‌آید، زیرا از ریسک‌های سیاسی در صورت تداوم قیمت‌های بالای بنزین تا انتخابات میان‌دوره‌ای نوامبر آگاه است.

به گزارش سرویس بین الملل تابناک، روزنامه تلگراف در مقاله‌ای به بررسی محاصره دریایی ایران توسط آمریکا پرداخته که در ادامه آمده است.

لازم به ذکر است انتشار مقالات خارجی به معنای تایید محتوای آن از سوی تابناک نیست.

دونالد ترامپ انتظار داشت ایران در میدان نبرد تسلیم شود. سپس امیدوار بود که پای میز مذاکره عقب‌نشینی کند.

حال، رئیس‌جمهور آمریکا با اعلام محاصره بنادر ایران، شرط می‌بندد که استراتژی سوم در نهایت لجاجت ایران را خواهد شکست.

با این حال، همانطور که معمولاً در این مناقشه قاعده بوده، تشخیص بازنده آسان‌تر از برنده است.

ترامپ محاسبه می‌کند که یک محاصره دوگانه در تنگه هرمز می‌تواند راه فراری از جنگی ارائه دهد که بسیاری معتقدند او دیگر اشتیاقی به آن ندارد.

از آنجایی که ایران و آمریکا به جای نبرد مستقیم، در حال چرخیدن به دور یکدیگر هستند، معادله ساده است: کدام طرف می‌تواند بیشتر دوام بیاورد؟ تا زمانی که این سوال بی‌پاسخ بماند، بن‌بست به تابش درد اقتصادی در سراسر جهان ادامه خواهد داد.

محاصره ترامپ منتقدانش را به ستوه آورده است. مارگارتا روبلس، وزیر دفاع اسپانیا، در مصاحبه‌ای تلویزیونی گفت این اقدام «هیچ منطقی ندارد» و افزود: «از زمانی که این جنگ شروع شد، هیچ چیز منطقی نبوده است.»

با این حال، منطق فشار اقتصادی بر ایران پشت آن وجود دارد.

ترامپ با فشار بر شریان حیاتی انرژی ایران – که شالوده اقتصاد این کشور است و ۱۵ درصد تولید ناخالص داخلی را تشکیل می‌دهد – امیدوار است ذهن‌ها را در تهران تیز کند. ایران، جهان را در گروی اقتصادی خود گرفته بود؛ اکنون واشنگتن به دنبال چرخاندن این سلاح علیه خود ایران است؛ و همانطور که ترامپ، که طرفدار مسابقات کشتی WrestleMania است، درک می‌کند، وقتی دو مبارز درگیر قفل خفگی می‌شوند، معمولاً آن که عضلات بزرگ‌تری دارد پیروز می‌شود.

با این حال، ایران نشان داده است که طبق همان قوانین بازی نمی‌کند. این کشور ثابت کرده که حاضر است درد را تحمل کند و معتقد است می‌تواند بیشتر از این مقاومت کند – بدون توجه به هزینه‌ای که دارد.

از دید تهران، زمان یک متحد است. به گمان ایران، ترامپ است که اول کوتاه می‌آید، زیرا از ریسک‌های سیاسی در صورت تداوم قیمت‌های بالای بنزین تا انتخابات میان‌دوره‌ای نوامبر آگاه است.

هر دو طرف ممکن است یکدیگر را اشتباه ارزیابی کنند.

ترامپ نشان می‌دهد که تمایل دارد این بن‌بست را بیشتر از آنچه ایران انتظار دارد تحمل کند. روز یکشنبه، او به آمریکایی‌ها هشدار داد که قیمت انرژی ممکن است تا نوامبر بالا بماند – و حتی ممکن است بیشتر هم افزایش یابد. با این حال، آمریکا نسبت به بسیاری از نقاط جهان در شرایط بهتری قرار دارد.

الن والد، تحلیلگر جهانی انرژی در شورای آتلانتیک (یک اندیشکده مستقر در واشنگتن) گفت: «آمریکا در موقعیت بسیار ممتازی برای انجام چنین کاری قرار دارد. ایالات متحده به خوبی تأمین شده است. ما نفت زیادی از منابع خودمان استخراج می‌کنیم. با هیچ کمبودی رو‌به‌رو نخواهیم شد.»

با این حال، اگر آمریکا برای یک رقابت طولانی به خوبی آماده است، ایران نیز همینطور است. به گفته آندریاس کریگ، کارشناس خاورمیانه از کالج کینگز لندن، تهران پیش از اقدام ترامپ، نفتکش‌هایی را با حداکثر ۱۰۰ میلیون بشکه نفت بارگیری کرد و آنها را به آب‌های بین‌المللی فرستاد.

او گفت: «این موضوع تنها تا چند ماه دیگر برای ایرانیان بسیار دردناک خواهد شد... من فکر می‌کنم ایران شرط می‌بندد که ماه‌ها بعد، شرایط برای ترامپ و اقتصاد جهانی دردناک‌تر خواهد بود... این به آن معنا نیست که ایرانیان چیزی برای ترس ندارند، اما آستانه تحمل درد آنها بسیار بالاتر است.»

اگرچه ایران تنها می‌تواند کسری از نفت و گاز خود را از طریق خطوط لوله مسیریابی کند، اما بیش از یک سوم سایر کالا‌ها از مرز‌های زمینی صادر می‌شوند که کمی تسکین دهنده است.

آمریکا و ایران ممکن است آماده تحمل این فشار باشند. اما بسیاری از نقاط دیگر جهان چنین انتخابی ندارند – و در موقعیت بسیار بدتری برای جذب این شوک قرار دارند.

کشور‌های حاشیه خلیج فارس که نزدیک کانون بحران هستند، در حال دست و پنجه نرم کردن با شرایط هستند. هتل‌ها خالی است، سرمایه‌گذاری در پایین‌ترین حد خود قرار دارد و صادرات فلج شده است. اقتصاددانان هشدار می‌دهند که این آسیب می‌تواند بدترین در دهه‌های اخیر باشد و حتی از همه‌گیری کووید-۱۹ نیز فراتر رود. به گفته گروه مشاوره اکونومیست اینتلیجنس (Capital Economics)، قطر که بیشترین ضربه را خورده است، ممکن است اقتصادش امسال ۱۳ درصد کوچک شود.

در آسیا، کارخانه‌ها برای صرفه‌جویی در انرژی، تولید را محدود می‌کنند. جایگاه‌های سوخت در برخی نقاط آفریقا در حال جیره‌بندی بنزین هستند. فرودگاه‌ها در سراسر اروپا و فراتر از آن با کمبود سوخت جت مواجه هستند که تهدید به اختلال در اوج فصل سفر‌های تابستانی می‌کند.

اگر دولت‌ها امیدوار به راه‌حلی سریع هستند، تاریخ دلگرمی چندانی ارائه نمی‌دهد. محاصره‌ها می‌توانند مؤثر باشند، اما به ندرت سریعاً نتیجه می‌دهند. تروا به مدت ۱۰ سال پیش از سقوط محاصره شد. سوابق جدیدتر نیز چندان دلگرم‌کننده نیستند.

محاصره دریایی بریتانیا پس از ملی‌شدن صنعت نفت ایران توسط ایران – که پیشرو شرکت بریتیش پترولیوم (BP) بود – به ایجاد بی‌ثباتی کمک کرد که منجر به برکناری محمد مصدق، نخست‌وزیر ایران، با پشتیبانی سیا و‌ام‌آی‌۶ در سال ۱۹۵۳ شد. اما تقریباً دو سال طول کشید تا تأثیر خود را بگذارد.

با داشتن قدرتمندترین نیروی دریایی جهان، کمتر کسی تردید دارد که آمریکا آتش لازم برای اعمال محاصره را دارد. یک حضور نظامی قابل توجه آمریکایی در اطراف تنگه هرمز مستقر است.

با وجود ۱۸ ناوشکن مجهز به موشک‌های هدایت‌شونده در منطقه یا نزدیک آن و ناو هواپیمابر یو اس اس آبراهام لینکلن در دریای عرب، احتمال اینکه کشتی‌های تجاری کمی عزم آمریکا را آزمایش کنند، کم است. اما ریسک‌ها واقعی هستند.

یک تلاش بدون ضرب الاجل برای گشت‌زنی در تنگه می‌تواند نیرو‌های آمریکایی را به یک مأموریت طولانی و خطرناک بکشاند. حتی دفاع هوایی ناوشکن‌هایش نیز ممکن است نتواند هر پهپاد و موشک ایرانی را در صورت تشدید تنش از سوی ایران، رهگیری کند.

در جغرافیای محدود خلیج فارس، کشتی‌های جنگی زمان کمی برای واکنش خواهند داشت، به ویژه در برابر شلیک‌هایی که از جزایر اخیراً استحکام‌یافته ایران صورت می‌گیرد.

ایران همچنین می‌تواند با تشویق حوثی‌ها، متحدانش در شمال یمن، به ازسرگیری حملات به کشتیرانی از طریق تنگه باب المندب، دامنه درگیری را گسترش دهد و جبهه دوم دریایی را باز کند که حتی می‌تواند توان دریایی آمریکا را تحت فشار قرار دهد.

با این حال، شاید مهم‌ترین چالش برای محاصره نه از سوی ایران، بلکه از سوی چین باشد که تخمین زده می‌شود ۵۵ فروند کشتی در خلیج فارس دارد.

پکن ممکن است در ابتدا به جای رویارویی مستقیم با واشنگتن، به دنبال کاهش تنش باشد. اما چین قبلاً محاصره را محکوم کرده و هنوز ممکن است رویارویی را اجبار کند و ترامپ را با یک انتخاب دشوار مواجه سازد.

دکتر کریگ پرسید: «آیا آنها واقعاً به یک کشتی چینی شلیک خواهند کرد؟ سوالات زیادی در مورد کاربرد زور و قواعد درگیری در چنین بافتی وجود دارد. من فکر نمی‌کنم آنها به طور کامل به این مسائل فکر کرده باشند.»