آیا احمدی‌نژاد در جبهه اصولگریان است؟

با وجود آن‌که برخی گروه‌های اصولگرا از دکتر احمدی‌نژاد به عنوان کاندیدای جریان اصولگرا نام می‌برند، این تصور که احمدی‌نژاد فردی متعلق به جریان اصولگراست، با تردید روبه‌رو شده است و برای این تردید، شواهد فراوانی وجود دارد.

نخست این‌که رئیس‌جمهور بارها اعلام کرده هیچ کاری به تشکل های اصولگرا ندارد و مستقل است، حال آن‌که اگر کسی از جناح اصولگرا باشد، با توجه به سوابق و پیشینه موجود در اردوگاه اصولگرایی، اظهار صریح چنین استقلالی به معنای آن است که او خود را برتر از جناح اصولگرا می‌داند.

گفته می‌شود چندی پیش بزرگانی چون حبیب‌الله عسکراولادی نیز که درباره بهبود رویه احمدی‌نژاد برای حمایت اصولگرایان از وی با رئیس‌جمهور گفت‌وگو کرده بودند، پاسخ صریح او را شنیده‌اند که حتی اگر آنان از وی حمایت نکنند، وی به صورت مستقل در انتخابات حاضر خواهد شد.

نکته دیگر آن است که وی در زمان انتخاب وزرا، افرادی را انتخاب کرد که در میان اصولگرایان جایگاه چندانی نداشتند. او افرادی را برگزید که معمولا از سابقه شناخته‌شده‌ای برخوردار نبودند و برخی از شاگردان و برخی از استادانش بودند. آنها هرچند تعلق خاطری به اصولگرایی داشتند، اما نکته مهمتر آن بود که تابع رئیس‌جمهور باشند و روابط خود را با جبهه اصولگرایی یا قطع کنند و یا در تصمیم‌گیری اثر ندهند، حتی آقای رئیس‌جمهور از این‌که وزیری بدون اطلاع او با دفتر رهبری هم ارتباط داشته باشد ناخشنود بودند و گفته می‌شود افرادی به این خاطر توبیخ شده‌اند.

البته چهره‌های اصولگرایی نیز در کابینه ایشان بودند، اما وی در تمام این دوره، وزیری بود که معمولا باید صرفا به حرف زدن، آن هم در چارچوب خواست‌های دکتر احمدی‌نژاد می‌پرداخت و حتی درباره سفارتخانه‌ها هم اختیار کامل نداشت.

میزان تعلق خاطر احمدی‌نژاد به جبهه اصولگرایی، از این زاویه هم قابل تردید است که چرا رهبران اصولگرا مانند حجت‌الاسلام ناطق نوری، از مخالفان سرسخت او هستند.

شاهد دیگر آن‌که وی لاریجانی را که کاندیدای رسمی اصولگرایان در انتخابات گذشته بود، حتی در مقام دبیری شورای امنیت ملی تحمل نکرد و او را کنار گذاشت.

احمدی‌نژاد از زمان روی کار آمدن، کوشید سازوکار جریان اصولگرایی را کنار گذاشته و با توده مردم ارتباط برقرار کنند، این را مخالفانش، «پوپولیسم»، اما خود او «مردمگرایی» می‌داند. وی این ارتباط را به ویژه در دو سال اخیر علاوه بر سفر به استان‌ها، با تزریق کمک‌های مالی و کالایی به مردم روستاها تقویت کرد و برخی معتقدند اکنون در آستانه انتخابات نیز او تقریبا نیازی به حمایت جناح اصولگرا ندارد.

شاهد دیگر در عدم ارتباط او با جناح اصولگرا، رفتار وی با مراجع تقلید است. سابقا در میان اصولگرایان این یک اصل بود که سعی می‌کردند نظرات مراجع را رعایت کنند. اما آقای رئیس‌جمهور حتی به صریح‌ترین توصیه مراجع در برکناری رئیس میراث فرهنگی عمل نکرد، به طوری که امروزه گفته می‌شود برخی از آنها حاضر به پذیرش او نیستند. این در حالی است که در جریان انتخاب او در سوم تیر، برخی از مراجع مانند آیت‌الله‌العظمی صافی گلپایگانی یا برخی از علمای بلاد مانند آقای سیدان در مشهد از او حمایت کردند.

آنچه اطراف ایشان شکل گرفته است، گروهی منسجم از قشری نسبتا جوان است که حال و هوای خود او را دارند. البته بسیاری از هواداران رئیس‌جمهور هم نه تنها استقلال ایشان از جبهه اصولگرایی را تأیید می‌کنند، بلکه آن را نقطه قوت جدی ایشان می‌دانند. به عنوان نمونه، خانم مشهوری که علیه مخالفان رئیس‌جمهور مطالب ویژه‌! می‌نویسد، بارها به جریان اصولگرا و رهبران آن، آشکارا حمله کرده است.

به این ترتیب، استقلال احمدی‌نژاد از جریان اصولگرا از نگاه برخی لزوما یک نقطه منفی نیست و حتی شاید مثبت هم باشد. اما به نظر می‌رسد برخی در جبهه اصولگرایان او را کاندیدای خود می‌دانند. اگر آقای احمدی‌نژاد این بار نیز رئیس‌جمهور شود، باز هم اصولگرایی معهود و شناخته شده، در حاشیه خواهد بود و او با آنها مشورت می‌کند و نصایح آنان را خواهد پذیرفت؟ یا آن‌که آنان تنها باید با شگفتی به سخنان و رفتار ایشان نگاه کنند؛ بیانات و رفتاری که اصلا قابل پیش بینی نیست.

با این وصف، بسیاری از اصولگرایان می‌دانند که رئیس‌جمهور رابطه‌ای با جبهه اصولگرایی ندارد، اما جرأت این‌که از شخص دیگری حمایت کنند، ندارند یا آن که مصلحت نمی‌دانند. با این حال چه به طرف شخص دیگری بروند یا نروند، تأثیری در این نظر ندارد که احمدی‌نژاد رابطه‌ای منسجم با جریان اصولگرایی ندارد و خود یک چهره مستقل است با آدم‌ها و روش‌های خاص خود در سیاست داخلی، خارجی، اقتصاد، دین و همه چیز دیگر.