عکس و عکاسی
عکس: پنجره‌ای به گذشته؛ دراویش دوره قاجار
آنتوان سوریوگین، از برجسته‌ترین عکاسان دوره قاجار، در دهه ۱۸۴۰ میلادی در تهران و در خانواده‌ای با ریشه‌های روسی و گرجی به دنیا آمد. پس از درگذشت پدرش، همراه خانواده به تفلیس رفت و در آنجا با نقاشی و عکاسی آشنا شد و در اوایل دهه ۱۸۷۰ به ایران بازگشت. سوریوگین فعالیت حرفه‌ای خود را از تبریز آغاز کرد و سپس در تهران به یکی از شناخته‌شده‌ترین عکاسان آن دوره تبدیل شد؛ عکاسی که در کنار ثبت تصاویر دربار و رجال، زندگی مردم، مشاغل، اقوام، آیین‌ها و گروه‌های اجتماعی مختلف، از جمله دراویش، را نیز به تصویر کشید و مجموعه‌ای ارزشمند از چهره و زندگی جامعه ایران بر جای گذاشت. بخش بزرگی از آرشیو سوریوگین در جریان حوادث سال ۱۹۰۸ میلادی از میان رفت و از هزاران شیشه‌نگاتیو او تنها بخشی باقی ماند. پس از روی کار آمدن پهلوی اول، شماری از نگاتیو‌های باقی‌مانده توقیف شد و دختر سوریوگین بعد‌ها توانست بخشی از آنها را بازپس بگیرد. سوریوگین در سال ۱۹۳۳ میلادی در تهران درگذشت. سال‌ها پس از مرگ او، بخشی از نگاتیو‌های باقی‌مانده در اختیار میسیون آمریکایی تهران قرار گرفت و ۶۹۵ نگاتیو در سال‌های ۱۹۵۱ و ۱۹۵۲ خریداری و بعد‌ها به مجموعه مؤسسه اسمیتسونین منتقل شد؛ آرشیوی که امروز از منابع مهم تصویری برای شناخت ایران دوره قاجار به شمار می‌رود. مجموعه پیش‌رو، شماری از عکس‌های تاریخی دراویش دوره قاجار را دربرمی‌گیرد؛ تصاویری که چهره، پوشش و هیئت کامل آنان را در قاب دوربین سوریوگین نشان می‌دهد و گوشه‌ای از تنوع اجتماعی و فرهنگی ایران آن روزگار را روایت می‌کند؛ مجموعه‌ای که با گردآوری و ویرایش بخش عکس تابناک، پیش روی مخاطبان قرار می‌گیرد.
