کلیات
عکس یا فوتوگراف گونهای تصویر است که بر اثر تابش نور بر یک سطح حساس به نور (معمولاً فیلم عکاسی یا یک تصویرساز الکترونیکی مانند دستگاه جفتکننده بار یا تراشهٔ سیموس) بهدست میآید. بیشتر فرتورها با استفاده از دوربین آنالوگ گرفته میشوند. دوربین آنالوگ از لنز برای واضحسازی طول موجهای مرئیِ نور در بازتولیدی که برای چشمان انسان دیدنی باشد استفاده میکند.
عکاسی
فرایند ساخت فرتور را عکاسی میگویند. نخستین فرتور در سال ۱۸۲۶ یا ۱۸۲۷ م. بهدست ژوزف نیسهفور نیپس ثبت شد. واژه فوتوگراف در سال ۱۸۳۹ توسط سر جان هرشل ابداع شدهاست و برگرفته از یونانی (φῶς (phos به معنای «نور، درخشش، روشنایی» و (γραφή (Graphê به معنی «نگارش، نوشتن» با هم به معنی «نگارش با پرتو» است. نباید عکس (فرتور) را با تصویر (انگاره) اشتباه بگیریم؛ عکس (جز) نام دستهای از تصویرها (کل) است.
تاریخچه
اولین عکس دائمی، یک کپی حکاکی شده در معرض تماس، در سال ۱۸۲۲ با استفاده از فرایند «هلیوگرافی» مبتنی بر قیر ساخته شده توسط ژوزف نیسهفور نیپس ساخته شدهاست. اولین عکسهای یک صحنه در دنیای واقعی، که با استفاده از یک تاریکخانه ساخته شدهاست، چند سال بعد دنبال شد، اما روند Niepp به اندازه کافی حساس نبود که برای آن برنامه کاربردی باشد: قرار گرفتن در معرض دوربین برای ساعتها یا روزها طول میکشد. در سال ۱۸۲۹، نیپس با لوئی داگر مشارکت کرد تا روشی مشابه اما حساستر و بهبود یافته را انجام دهند. پس از مرگ نیپس در سال ۱۸۳۳، داگور روی گزینههای مبتنی بر هالید نقره متمرکز شد. وی یک ورق مس با روکش نقره را در معرض بخار ید قرار داد و لایهای از یدید نقره حساس به نور ایجاد کرد. برای چند دقیقه آن را در دوربین قرار داد. تصویر پنهان نامرئی حاصل را در معرض دید با دود جیوه ایجاد کرد. سپس بشقاب را در یک محلول نمک داغ شست تا یدید نقره باقیمانده از آن خارج شود و این کار را سریع انجام داد. وی، این نخستین روند عملی برای ساختن عکس با دوربین را با بهرهگیری از نام خودش داگرئوتایپ نامگذاری کرد. وجود آن در ۷ ژانویه ۱۸۳۹ به جهانیان اعلام شد، اما جزئیات کار تا ۱۹ اوت علنی نشد. مخترعین دیگر به زودی پیشرفتهایی را انجام دادند که مدت زمان قرار گرفتن در معرض مورد نیاز را از چند دقیقه به چند ثانیه کاهش داد و این امر باعث شد که عکاسی پرتره واقعاً کاربردی و بسیار پرطرفدار باشد.
داگرئوتایپ کاستیهایی داشت، به خصوص شکنندگی سطح تصویر آینه مانند و شرایط خاص مشاهده برای نمایش مناسب تصویر. هر کدام از اینها یک مات منحصر به فرد مثبت بود که تنها با کپی کردن آن با دوربین میتوان آنرا تکثیر کرد. مخترعین در مورد کار با فرآیندهای بهبود یافته عملیتر عمل کردند. در اواخر دهه ۱۸۵۰، داگرئوتایپ جایگزین آمبروتایپ و تینتایپ ارزانتر و راحتتر شد، که باعث میشود از فرایند کالدیون استفاده شود. نگاتیوهای مربوط به جمعآوری صفحه شیشهای که برای ساختن چاپ روی کاغذ آلبومین مورد استفاده قرار میگرفت، به زودی به روش عکاسی ارجح تبدیل شدند و سالها حتی پس از معرفی فرایند مناسبتر ژلاتین در سال ۱۸۷۱، این موقعیت را نگه داشتند. -هر چند فرایند عکاسی تا به امروز، در درجه اول در حساسیت امولسیون و مواد پشتیبانی استفاده شده، که در ابتدا شیشه بود، متفاوت است، سپس انواع فیلمهای پلاستیکی قابل انعطاف، به همراه انواع مختلف کاغذ برای چاپهای نهایی ارائه شدند.
انواع عکس
عکسهای غیر دیجیتالی با یک فرایند شیمیایی دو مرحلهای تولید میشوند. در فرایند دو مرحلهای، فیلم حساس به نور یک تصویر نگاتیو را ضبط میکند (رنگها و نورها / تیرگیها وارونه میشوند). برای تولید یک تصویر کامل، نگاتیو معمولاً ("چاپ شده") روی کاغذ عکاسی منتقل میشود. از چاپ نگاتیو روی فیلم شفاف برای ساخت فیلمهای فیلمبرداری استفاده میشود.
از طرف دیگر، این فیلم برای وارونه کردن تصویر نگاتیو پردازش میشود و دارای شفافیت مثبت است. چنین تصاویری معمولاً در فریمهایی نصب میشوند که اسلاید نامیده میشوند. قبل از پیشرفتهای اخیر در عکاسی دیجیتال، شفافیتها به دلیل وضوح و دقت در ترسیم رنگ، مورد استفاده حرفهای قرار میگرفتند. بیشتر عکسهای منتشرشده در مجلات با فیلم شفافیت رنگی گرفته شدهاند.
در ابتدا، تمام عکسها به صورت تکرنگ یا با رنگ کردن بصورت دستی بودند. اگرچه روشهایی برای تهیه عکسهای رنگی از اوایل سال ۱۸۶۱ در دسترس بودند، اما تا دهه ۱۹۴۰ یا ۱۹۵۰ بهطور گستردهای در دسترس نبودند و حتی به همین ترتیب، تا دهه ۱۹۶۰ بیشتر عکسها به رنگ سیاه و سفید گرفته شد. از آن زمان، عکاسی رنگی در عکاسی محبوب شدهاست، اگرچه هنوز از عکاسی سیاه و سفید استفاده میشود.
یکصدو چهل و هفتمین نشست تخصصی بنیاد باران با سخنرانی عباس آخوندی، همزمان با زادروز حجت الاسلام و المسلمین سید محمد خاتمی در کتابخانه ملی برگزار شد.
کد خبر: ۱۳۹۸۶۷۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۲۲
میشل کاتانی، عکاس مستند، در پروژه «در تعقیب رؤیای غرب»، رؤیای مهاجرت جوانان غرب آفریقا و تأثیر شبکههای اجتماعی بر تصور آنها از زندگی در کشورهای غربی را روایت میکند. تصاویر پرزرقوبرق منتشرشده در شبکههای اجتماعی، تصویری اغواکننده از رفاه و موفقیت در اروپا و آمریکا به نمایش میگذارند؛ اما واقعیت مسیرهای پرخطر مهاجرت و دشواریهای زندگی در مقصد، اغلب با این رؤیا فاصلهای چشمگیر دارد. کاتانی در این مجموعه، با ثبت زندگی مهاجران از موریتانی و جزایر قناری تا مکزیک و نیویورک، شکاف میان رؤیای زندگی بهتر و واقعیت مهاجرت را به تصویر میکشد.
کد خبر: ۱۳۹۸۱۹۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۹
دیوید بنگوریون در سال ۱۸۸۶ در پوونْسک، واقع در لهستان امروزی و بخشی از امپراتوری روسیه در آن زمان، متولد شد. او در جوانی به فعالیتهای سیاسی روی آورد و در سال ۱۹۰۶ به فلسطین مهاجرت کرد؛ سرزمینی که بعدها محور اصلی فعالیتهای سیاسی و نظامی او شد. بنگوریون با گسترش نفوذ جنبش صهیونیستی، به یکی از رهبران اصلی آن تبدیل شد و در سازماندهی نهادهای سیاسی و نیروهای نظامی این جنبش نقش داشت. او در سال ۱۹۴۸ تأسیس اسرائیل را اعلام کرد و بهعنوان نخستین نخستوزیر و وزیر دفاع، هدایت دولت تازهتأسیس را در جریان جنگ با اعراب و فلسطینیان بر عهده گرفت.
دوره شکلگیری اسرائیل با آوارگی گسترده فلسطینیان، تخریب و خالیشدن بسیاری از روستاها و شهرها و محرومشدن شمار زیادی از مردم فلسطین از بازگشت به خانههایشان همراه بود؛ رخدادهایی که فلسطینیان از آن با عنوان «نکبت» یاد میکنند. نقش بنگوریون در تصمیمگیریهای سیاسی و نظامی آن دوران و سیاست دولت او در قبال آوارگان، از موضوعات مهم تاریخ مناقشه فلسطین و اسرائیل است.
بنگوریون در سال ۱۹۵۳ از نخستوزیری کنارهگیری کرد، اما در سال ۱۹۵۵ به دولت بازگشت و بار دیگر مسئولیت نخستوزیری و وزارت دفاع را بر عهده گرفت. او سرانجام در سال ۱۹۷۰ از فعالیت سیاسی کنارهگیری کرد و سالهای پایانی عمرش را در منطقه سده بوکر در صحرای نگب گذراند؛ جایی که در سال ۱۹۷۳ درگذشت و به خاک سپرده شد.
با وجود نقش محوری او در شکلگیری ساختار سیاسی اسرائیل، میراث بنگوریون برای فلسطینیان با جنگ، آوارگی و از دسترفتن سرزمین پیوند خورده است. بررسی زندگی و تصمیمهای او، بدون توجه به پیامدهای انسانی تأسیس اسرائیل و مسئله حلنشده آوارگان فلسطینی، تصویری کامل از جایگاه تاریخی او به دست نمیدهد.
کد خبر: ۱۳۹۸۱۸۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۹
در پناه قلههای اشترانکوه، دریاچه گهر با گسترهای از آبهای زلال، دامنههای سنگی و پوشش سبز پیرامونش، چشماندازی کمنظیر از طبیعت کوهستانی ایران را پیش روی عکاسان و طبیعتگردان میگذارد. این دریاچه در نزدیکی دورود، یکی از ارزشمندترین زیستبومهای لرستان است که دورماندن از دسترسی مستقیم خودرو، به حفظ بخشی از بکر بودن آن کمک کرده است. ثبت گهر بهعنوان بیستوهشتمین تالاب ایران در کنوانسیون رامسر، بار دیگر توجهها را به اهمیت حفاظت از این میراث طبیعی، جنگلهای پیرامونی و منابع آبی آن جلب میکند؛ طبیعتی که ماندگاری زیباییاش به مراقبت امروز ما وابسته است.
کد خبر: ۱۳۹۸۱۸۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۹
در مجموعه برترین عکسهای حیاتوحش در هفته ای که گذشت، تصاویری از سراسر جهان گردآوری شده که لحظات نابی را به ثبت رساندهاند؛ از یک فک کنجکاو و دوستانه که به دوربین خیره شده تا خشم یک پرنده کوچک «گلدکرست» (Goldcrest) و پیوند عاطفی مردی که در میان مردم به «پدر قو» مشهور شده است. این قابها، روایتی کوتاه، اما تماشایی از دنیای شگفتانگیز و متنوع جانوران در نقاط مختلف زمین هستند.
کد خبر: ۱۳۹۷۹۳۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۷
عکس و عکاسی
آنتوان سوریوگین، از برجستهترین عکاسان دوره قاجار، در دهه ۱۸۴۰ میلادی در تهران و در خانوادهای با ریشههای روسی و گرجی به دنیا آمد. پس از درگذشت پدرش، همراه خانواده به تفلیس رفت و در آنجا با نقاشی و عکاسی آشنا شد و در اوایل دهه ۱۸۷۰ به ایران بازگشت. سوریوگین فعالیت حرفهای خود را از تبریز آغاز کرد و سپس در تهران به یکی از شناختهشدهترین عکاسان آن دوره تبدیل شد؛ عکاسی که در کنار ثبت تصاویر دربار و رجال، زندگی مردم، مشاغل، اقوام، آیینها و گروههای اجتماعی مختلف، از جمله دراویش، را نیز به تصویر کشید و مجموعهای ارزشمند از چهره و زندگی جامعه ایران بر جای گذاشت.
بخش بزرگی از آرشیو سوریوگین در جریان حوادث سال ۱۹۰۸ میلادی از میان رفت و از هزاران شیشهنگاتیو او تنها بخشی باقی ماند. پس از روی کار آمدن پهلوی اول، شماری از نگاتیوهای باقیمانده توقیف شد و دختر سوریوگین بعدها توانست بخشی از آنها را بازپس بگیرد. سوریوگین در سال ۱۹۳۳ میلادی در تهران درگذشت. سالها پس از مرگ او، بخشی از نگاتیوهای باقیمانده در اختیار میسیون آمریکایی تهران قرار گرفت و ۶۹۵ نگاتیو در سالهای ۱۹۵۱ و ۱۹۵۲ خریداری و بعدها به مجموعه مؤسسه اسمیتسونین منتقل شد؛ آرشیوی که امروز از منابع مهم تصویری برای شناخت ایران دوره قاجار به شمار میرود.
مجموعه پیشرو، شماری از عکسهای تاریخی دراویش دوره قاجار را دربرمیگیرد؛ تصاویری که چهره، پوشش و هیئت کامل آنان را در قاب دوربین سوریوگین نشان میدهد و گوشهای از تنوع اجتماعی و فرهنگی ایران آن روزگار را روایت میکند؛ مجموعهای که با گردآوری و ویرایش بخش عکس تابناک، پیش روی مخاطبان قرار میگیرد.
کد خبر: ۱۳۹۷۸۰۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۶
غروب که از راه میرسد، دریاچه ارومیه رنگی دیگر به خود میگیرد؛ آسمان در آینه آب مینشیند و آخرین پرتوهای خورشید، منظرهای تماشایی از سکوت و زیبایی خلق میکنند.
کد خبر: ۱۳۹۷۶۳۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۵
به گزارش تابناک ، تصویری از زنده یاد حسین پناهی بازیگر فقید سینما و تلویزیون در سال ۱۳۵۹ در لباس پاسداری در شبکه های اجتماعی منتشر شده است.
کد خبر: ۱۳۹۷۵۳۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۴
نشست مشترک سران قوای مجریه، مقننه و قضائیه امروز به میزبانی رئیس جمهور در نهاد ریاست جمهوری برگزار شد.
کد خبر: ۱۳۹۷۳۰۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۲
صومعه سنت تادئوس، یا قرهکلیسا، در سکوت شب زیر آسمانی ستارهباران، چهرهای متفاوت از شکوه تاریخی خود را به نمایش میگذارد؛ سنگهای کهن بنا در تاریکی شب آرام گرفتهاند و نور ستارگان، جلوهای خیالانگیز به این میراث ماندگار بخشیده است.
کد خبر: ۱۳۹۷۱۶۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۲
پاییز در گیلان، تماشای طبیعتی است که با رنگهای طلایی، نارنجی و سرخ جان میگیرد؛ جنگلهای پوشیده از برگهای رنگارنگ، کلبههای چوبی میان درختان، جادههای خیس و مهگرفته و بارانی که آرام بر شانههای طبیعت مینشیند، هر قاب از این سرزمین را به تصویری تماشایی بدل کرده است. گیلان در این فصل، گویی نقاشی زندهای از رنگ و باران است.
کد خبر: ۱۳۹۷۱۶۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۵
مراسم بزرگداشت دومین سالگرد فرماندهان شهید جبهه مقاومت، با حضور سردار اسماعیل قاآنی فرمانده نیروی قدس سپاه و جمعی از خانوادههای شهدا در مرکز همایشهای برج میلاد برگزار شد.
کد خبر: ۱۳۹۶۹۰۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۰
برای نخستین بار تصاویری متفاوت از علی آقامحمدی، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، منتشر میشود.
کد خبر: ۱۳۹۶۷۰۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۰۸
در گوشهای از جهان اسلام، کودکان افغانستانی در فضای ساده مدرسه، گرد قرآن مینشینند؛ صفحاتی که برای آنان تنها درس خواندن نیست، بلکه بخشی از فرهنگ و زندگی روزمرهشان را روایت میکند.
کد خبر: ۱۳۹۶۵۶۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۰۷
به گزارش تابناک ، تصویری از شهید آیت الله سیدمحمدعلی آل هاشم در کنار شهید آیت الله مدنی دومین امام جمعه شهید تبریز در شبکههای اجتماعی منتشر شده است.
کد خبر: ۱۳۹۶۵۳۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۰۷
بیوگرافی کامل فرزانه فرنام بازیگر نقش خجسته در بامداد خمار به همراه جزئیات زندگی خصوصی، سن، همسر، و گالری عکس های جدید و قدیمی او را در این بخش می بینید.
کد خبر: ۱۳۹۶۱۰۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۰۵
آیتالله العظمی سیدموسی شبیری زنجانی، از مراجع تقلید شیعه و از فقهای برجسته حوزه علمیه قم، دار فانی را وداع گفت و به لقاءالله پیوست. او در طول دههها فعالیت علمی، در فقه و اصول و علم رجال جایگاهی برجسته داشت و با تألیفات و خاطرات خود، بخشی از تاریخ شفاهی حوزههای علمیه معاصر را نیز ثبت و روایت کرد.
کد خبر: ۱۳۹۵۳۶۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۳۰
به مناسبت هفته دفاع مقدس
با آغاز جنگ تحمیلی در ۳۱ شهریور ۱۳۵۹، جمهوری اسلامی ایران در برابر تهاجمی گسترده و همهجانبه روبرو شد؛ اما حضور مستقیم و میدانی آقای شهید ایران آیتالله خامنهای، در جایگاه نماینده امام در شورای عالی دفاع و رئیسجمهور وقت، در کنار فرماندهان و رزمندگان، نقش تعیینکنندهای در مدیریت جنگ، سازماندهی نیروهای مردمی و تقویت روحیه جبههها داشت. از حضور در مناطق عملیاتی و تشکیل ستاد جنگهای نامنظم تا پیگیری امور جبههها و بسیج عمومی. این مجاهدتها در مقاطع مختلف دفاع مقدس نمود یافت. به مناسبت هفته دفاع مقدس، بخش عکس تابناک مجموعهای متفاوت از این لحظات را مرور میکند؛ قابهایی که روایتگر همراهی با رزمندگان و تلاشهای بیوقفه برای پشتیبانی از جبهههای نبرد است.
کد خبر: ۱۳۹۵۳۰۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۳۰
نخستین مصاحبه مطبوعاتی محسن رضایی پس از آغاز فرماندهی سپاه پاسداران در سال ۱۳۶۰؛ تصویری تاریخی از حضور فرمانده جوان سپاه در جمع خبرنگاران، در سالهای پرالتهاب جنگ ایران و عراق و روزهای شکلگیری ساختارهای جدید فرماندهی جنگ.
کد خبر: ۱۳۹۵۱۲۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۲۹
از کوچهها و میدانهای صنعا تا کرانههای دریای سرخ، یمن روایتگر مردمی است که ایمان، عزت و مقاومت را به بخشی از هویت خود تبدیل کردهاند؛ خنجر یمنی بر کمر، نمادی از ریشههای تاریخی و روحیه سلحشوری مردمی است که سالها جنگ و فشار را پشت سر گذاشتهاند. تصاویر این گزارش، از زندگی روزمره و تجمعهای مردمی تا حضور نیروهای انصارالله، چهرهای از یمن را به نمایش میگذارد که خود را بخشی از جبهه مقاومت و امت اسلامی میداند و در تحولات منطقهای نقشی پررنگ یافته است. همزمان با تحولات ساحل غربی و تثبیت موقعیت انصارالله در نزدیکی بابالمندب، یکی از مهمترین آبراههای راهبردی جهان، معادلات امنیتی دریای سرخ وارد مرحلهای تازه شده است؛ وضعیتی که در کنار افزایش فشارهای منطقهای بر آمریکا، دامنه گزینههای واشنگتن و متحدانش برای مداخله مستقیم در یمن را نیز با چالش مواجه کرده و جایگاه انصارالله را در معادلات دریای سرخ بیش از پیش برجسته کرده است.
کد خبر: ۱۳۹۳۹۷۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۰۳