ایران و آمریکا خواهان توافقی هستند که پیروز جلوه کنند/ ایران حفظ تنگه هرمز را در مذاکرات دنبال خواهد کرد
سخنگوی اسبق وزارت خارجه فرانسه میگوید واضح است که هر دو طرف به توقف خصومتهایی که بر آنها و کل اقتصاد جهان تأثیر میگذارد، تمایل دارند. از سوی دیگر، طرفین در وضعیتی متناقض قرار دارند: آنها خواهان راهحلی هستند که به عنوان یک پیروزی جلوه کند، اما آنچه را که پیروزی کامل میدانند برای طرف دیگر غیرقابل قبول است.
به گزارش سرویس بین الملل تابناک، توافق احتمالی ایران و آمریکا متنی یک صفحهای با ۱۴ بند است که در صورت حصول، مذاکرات ۳۰ روزه با قابلیت تمدید برای رسیدن به توافقی جامع شروع میشود.
به گزارش وال استریت ژورنال، آمریکا و ایران با میانجیگران پاکستانی همکاری میکنند تا نسخههای مختلف اسنادی که در روزهای اخیر ردوبدل شده، در قالب یادداشت تفاهمی یک صفحهای شامل حدود ۱۴ بند تدوین شود.
دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا بامداد امروز (شنبه) اعلام کرد که دولت وی احتمالاً اواخر امشب پاسخ ایران را درباره پیشنهاد واشنگتن برای پایان دادن به درگیریها دریافت خواهد کرد.
ترامپ که در مسیر سوار شدن به بالگرد مارین وان در محوطه کاخ سفید با خبرنگاران گفتوگو میکرد، در پاسخ به پرسش خبرنگار سیانان درباره دریافت پاسخ از ایران گفت: «احتمالاً امشب نامهای دریافت خواهیم کرد.»
رئیسجمهور آمریکا در پاسخ به این سؤال که آیا تهران عمداً روند مذاکرات را کند پیش میبرد، از اظهارنظر صریح خودداری کرد و گفت: «نمیدانم. بهزودی خواهیم فهمید.»
این اظهارات ساعاتی پس از آن مطرح شد که مارکو روبیو وزیر امور خارجه آمریکا گفته بود واشنگتن روز جمعه منتظر دریافت پاسخ ایران درباره طرحی برای پایان دادن به جنگ است.
در خصوص این موضوع، خبرنگار تابناک گفتگویی با «مارک فینو» سخنگوی پیشین وزارت خارجه فرانسه انجام داده که در ادامه آمده است. «فینو» در حال حاضر عضو ارشد بخش عدم اشاعه در «مرکز سیاست امنیتی ژنو» (GCSP) است.
*برخی منابع خبری خوشبینی خود را نسبت به دستیابی به توافقی یکصفحهای ابراز کردهاند که راه را برای مذاکرات درباره یک توافق جامع هموار میکند. ارزیابی شما چیست؟
در واقع، به نظر میرسد این محتملترین و منطقیترین تحول باشد. این رویکرد گامبهگام حتی پیش از جنگ ۱۲ روزه نیز پیشبینی شده بود. اکنون سطح تنشها و خطر تشدید مرگبار، آن را ضروریتر کرده است.
*خوشبینی فزایندهای نسبت به یک توافق اولیه وجود دارد، با وجود اینکه در روزهای اخیر درگیریهایی بین ایران و ایالات متحده در تنگه هرمز رخ داده است. آیا این درگیریها میتواند دیپلماسی را به خطر بیندازد؟
بله، البته که همیشه خطر تشدید تنش و رسیدن به وضعیت غیرقابل کنترلی وجود دارد که پیامدهای معکوس به دنبال خواهد داشت. با توجه به اینکه آنچه در خطر است بسیار زیاد میباشد، به نفع هر دو طرف خواهد بود که نهایت خویشتنداری را اعمال کرده و به راهحل دیپلماتیک اولویت دهند.
*با توجه به تحولات اخیر، ایران به دنبال حفظ کنترل بر تنگه هرمز به عنوان یک دارایی استراتژیک است. ارزیابی شما از این موضوع چیست؟
ایران پس از جنگی که توسط آمریکا و اسرائیل آغاز شد، دریافت که علاوه بر تابآوری داخلی خود، یک دارایی بزرگ نیز که توسط جغرافیا به آن داده شده است را در اختیار دارد که میتواند از آن برای اعمال اهرم فشار استفاده کند.
با این حال، این موضوع مانند شمشیر دو لبه است، زیرا ۲۰ درصد نفت جهان که از این تنگه عبور میکند شامل نفت ایران نیز میشود، که تهران را به باز بودن تنگه وابسته میسازد.
البته در مذاکره با آمریکا، ایران این دارایی را رها نخواهد کرد، بلکه باید به سمت یک راهحل چندجانبه یا منطقهای کار کند که هم منافع ایران و هم آزادی ترانزیت مطابق با قوانین بینالمللی را تأمین نماید.
*با توجه به تحولات کنونی، کدام سناریو را محتملتر میدانید: ادامه وضعیت موجود، مهار درگیری و تشدید بیشتر جنگ، یا یک توافق؟
واضح است که هر دو طرف به توقف خصومتهایی که بر آنها و کل اقتصاد جهان تأثیر میگذارد، تمایل دارند. از سوی دیگر، طرفین در وضعیتی متناقض قرار دارند: آنها خواهان راهحلی هستند که به عنوان یک پیروزی جلوه کند، اما آنچه را که پیروزی کامل میدانند برای طرف دیگر غیرقابل قبول است.
مذاکرهکنندگان و «کارشناسان مدیریت رسانه» باید تلاش زیادی را برای متقاعد کردن افکار عمومی به کار گیرند که بازگشت به وضعیت قبلی (وضع موجود) خود یک پیروزی محسوب میشود.
*گفته میشود که در مورد برنامه هستهای ایران، احتمال تعلیق غنیسازی وجود دارد و پس از مدتی که هنوز مشخص نشده است، به ایران اجازه داده میشود زیر ۳.۶۷ درصد غنیسازی کند. در مورد ذخایر غنیشده، احتمال دارد در کشورهایی مانند چین یا روسیه نگهداری شوند. اگر این نکات درست باشند، چقدر میتوانند به حل این مسائل کمک کنند؟
این موضوع فقط نشان میدهد که برجام چقدر راهحلی منطقی و مؤثر بود که به ایران اجازه میداد انرژی هستهای را برای اهداف صلحآمیز توسعه دهد، نه سلاح هستهای.
این به معنای بازگشت به وضعیت عادی، عقلانیت و چندجانبهگرایی است که با خروج ترامپ از توافق ۲۰۲۵ از بین رفت.
با این حال، برای اینکه یک توافق جدید قابل قبول باشد، ایران باید به طور شفاف توضیح دهد که به چه دلیلی نیاز به غنیسازی اورانیوم دارد، زیرا نیروگاههای هستهای فعلی و بالقوه آینده که توسط روسیه ساخته میشوند، با سوخت هستهای که توسط روسیه تأمین و بازفرآوری میشود، کار خواهند کرد.
