نکوداشت شاعر درد آشنا در سبزوار

تجليل از آقاي حميد سبزواري کار بسيار شايسته‌اي است. هر کسي که اين به ذهنش رسيده و مطرح کرده و هر کس که اين کار را دنبال مي‌کند بداند که کار بسيار خوب و مناسب و لازمي را دارد انجام مي‌دهد.

در مورد آقاي حميد دو بخش در مورد شخصيت ايشان هست که هر کدام بايد جداگانه مورد توجه قرار بگيرد: يکي رتبه شعري ايشان است. ايشان شاعر بسيار خوبي هستند، يعني هم قريحه شعري خوبي دارند و هم مضمون‌ساز هستند.هم تسلط بر لفظ و گستره ميدان واژگاني دارد و هم از واژگان فراواني استفاده مي‌کند.ايشان در شعر هم متنوع هستند. غزل، قصيده، تصنيف و ترانه‌هاي گوناگون مي‌گويد.اين تنوع در باب شعر و شاعري خصوصيتي است که در همه شاعران يافت نمي‌شود. اين که يک شاعر بتواند در انواع شعر طبع آزمايي کند يک امتياز است و آقاي حميد سبزواري از اين امتيازات برخوردار هستند و همين مطلب ايشان را در رتبه بالاي شعر معاصر ما قرار مي‌دهد.

نکته دوم که اهميت اش از نکته اول کمتر نيست اين است که ايشان اين هنر را در خدمت مردم و انقلاب و در خدمت بصيرت‌افزايي قرار داده است و اين خيلي مهم است.آقاي حميد سبزواري در آن دوراني که يک جرياني به عنوان روشنفکري هنر در مقابل انقلاب قرار گرفت و از معارضين و مزاحمين انقلاب حمايت کرد و عده‌اي در کوچه و بازار با ادعاي روشن بيني و روشن فکري مردم را کشتند، کاسب را کشتند، روحاني را کشتند، دانشجو و رهگذر را کشتند و آن جريان مدعي روشنفکري نه تنها حرفي نزد بلکه حمايت هم کرد، در يک چنين شرايطي آقاي حميد سبزواري در ميدان بود و با همه وجود ايشان هر کار در حوزه گفتن و سرودن توانست انجام داد و اين مهم است.به نظر من، اين بعد دوم شخصيت آقاي حميد نبايد ناديده گرفته شود و در بزرگداشتي که از ايشان مي‌شود اين بعد مورد توجه قرار بگيرد.

روز گذشته نکوداشت استاد سبزواري در دانشگاه حکيم سبزواري شهر سبزواربرگزار شد.نکوداشت استادسبزواري که قرار بود پيش از ماه رمضان برگزار شود با تاخيري چندماهه به 17مهرموکول شد. در اين فاصله استاد حميد سبزواري و دست اندرکاران نخستين «نکوداشت استاد حميد سبزواري» در تيرماه امسال با مقام معظم رهبري ديدار داشتند که متن بيانات رهبر انقلاب در همايش توزيع شد .

نخستين «نکوداشت استاد حميد سبزواري» با حضوروزير ارشاد و قرائت پيام رئيس مجلس، سيدحسن خميني و نيز استاد حميد سبزواري، محمود اکرامي‌فر، عباس براتي پور، مصطفي محدثي خراساني و جمعي از نويسندگان و اهالي فرهنگ و ادب سبزوار در دانشگاه حکيم سبزواري برگزار شد. در ابتداي اين مراسم، عباس محمديان، رئيس دانشگاه «حکيم سبزواري»، بيان داشت: شايد کمتر ايراني اهل علم، ادب و فرهنگ در حال حاضر پيدا شود که با استاد، شاعر و هنرمند بزرگ معاصر «حسين ممتحني» معروف به «حميد سبزواري» آشنايي حداقل در حد نام و برخي سروده‌هايش نداشته باشد. وي اضافه کرد: اهل فرهنگ و ادب او را به نام شاعر درد آشناي انقلاب مي‌شناسند و از تأثيرگذاري او بر روند پيروزي انقلاب، در دوران مبارزات مردم با رژيم ستم شاهي و دوران پيروزي انقلاب و هشت سال دفاع مقدس به خوبي آگاه هستند.در ادامه اين مراسم «سيدنورا... رضوي» دبير نکوداشت استاد حميد سبزواري، بيان داشت: سروده‌هاي نغز و انقلابي حميد سبزواري مرزهاي ايران اسلامي را در نورديده و حتي تا بدان جا پيش رفته که نشانگر خشم ملت مسلمان لبنان و فلسطين در برابر يغماگري اشغالگران فلسطين گشته است. بي‌گمان شعر حميد سبزواري شناسنامه ادوار حرکت‌هاي انقلابي مردم ولايت‌مدار ايران اسلامي است، همچنين نکوداشت حميد سبزواري تکريم شعائر انقلاب اسلامي و توجه به هنرمتعهد و تعهد هنرمندانه به جامعه آرماني ديني است.

علي لاريجاني نيز در پيامي به مراسم نکوداشت سبزواري ابراز داشت: استاد حميد سبزواري حماسه‌هاي جاويد انقلاب اسلامي را با قلم انقلابي و انديشه عارفانه‌اش به زيور شعر آراسته و تقديم مردم فهيم و انقلابي داشته که توانست خدمتي شايان به انقلاب و ادبيات انقلاب عرضه دارد و روزنه جديد و ارزشمندي را در عرصه ادب فارسي بگشايد. در اين پيام که توسط محسني نماينده مردم سبزوار قرائت شد هم چنين آمده است: ديار پرافتخارسربداران، شهرستان قهرمان سبزوار هماره عرصه عزت و مردانگي بوده است و برگ زريني از تاريخ پرنشيب و فراز ايران و بي‌ترديد فرازهاي افتخارآميز حماسه‌هاي مردمي آن بر اريکه فرهنگ و حماسه سر برافراشته است. حماسه مردم اين منطقه در کنار ظلم ستيزي‌ها وحماسه آفريني‌هاي پرشورش، با حضور انديشمندان،عارفان و فرهيختگان بزرگي که در آن ترتيب يافته‌اند و تارک سپهر انديشه، ادب وعرفان ايران رخ تابانده و اينک جلوه‌گر شده است.

وزير ارشاد در سخناني با تجليل از استاد سبزواري افزود: آن جاودانه سروده‌اش، شعر سر به حماسه سوده‌اش، همپاي جلودار،«تنگ است ما را خانه، تنگ است اي برادر». هنوز هم بوي نياز به مشام مجاهدان جانباز از اين سروده غيرتباز دلنواز مي‌رسد. «ننگ است ما را خانه بر دشمن نهادن» و يا آن تصنيف بي‌بديل در رثاي آن حکيم نبيل «اي مجاهد شهيد مطهر». از گذشته تا حال، ابدال در باورش نمي‌بيني. سروده‌هايش اگر از ابتهال است و اگر از ابتهاج، به جز به دين و دَين، باج نمي‌دهد. شعر عاصي و حماسي‌اش در تاريک روزگار ستم‌شاهي اين چنين است «بر فلک يک نقطه روشــن نمي‌بينم چرا» و در انقلاب و در دفاع مقدس و زان پس همه و همه، تعهد است تعهد است تعهد. وزير ارشاد در پايان سخنانش گفت: سبزوار شايسته اعتلاست و سبزواريان را اين خواسته بوته ابتلاست. اين قوم سربدار به تاريخ‌گذاري اگر کنند، از ميان سران سر برکنند که جوهر آنرا به گواهي تاريخ دارند و حلاج‌وار در عرصه معرفت حامل دارند. سروده‌هاي سبزواري گواه اين است و چيزي که عيان است، چه حاجب به بيان است.

سيدحسن خميني هم در پيامي به مراسم آيين نکوداشت حميد سبزواري، اين شاعر انقلاب را در بند بند خاطرات کوچک و بزرگ مردم جامعه ايران حاضر دانست. پيام سيدحسن خميني توسط افشين علا در اين مراسم قرائت شد، که در بخشي از آن آمده است:کيست که بانگ «خميني‌ اي امام» را نشنيده و با آن به طرب عارفانه برنخاسته باشد و نواي «خدايي سايه‌اي رفت از سر ما» را در وداع با امام از ياد ببرد؟جاي جاي تاريخ دفاع مقدس با حماسه سرايي و شورآفريني وي همراه است و ذائقه ملتي با اشعار و سروده‌هاي او شيرين گرديده است. حميد سبزواري نه تنها نوحه سراي امثال استاد مطهري است که طنين «همپاي جلودار» او فريادگر انقلاب جهاني مردم ايران است.

معاون استاندار و فرماندار شهرستان سبزوار نيز با عذرخواهي از حضور نيافتن استاندار در اين نکوداشت به قرائت متن پيام استاندار خراسان رضوي پرداخت استاندار خراسان رضوي در اين پيام اظهار داشت: بي ترديد درسه دهه اخير، فرهنگ ايران اسلامي به ويژه در عرصه شعر و ادب وامدار رفتار متعهدانه و حضور مسئولانه اين شاعر برجسته و دردآشناست. دکتر محمود صلاحي اين شاعر را فرهيخته، پويا و اثرگذار معاصر دانست و افزود: نگاهي به آثار اين چهره شاخص و شايسته در عرصه شعر، بيانگر همراهي خستگي ناپذير وي با انقلاب اسلامي در تمامي عرصه ها، تلاش و اهتمام در جهت ماندگاري هرچه بيشتر حماسه هاي بي شمار اين رخداد مهم براي نسل هاي امروز و فرداست. در اين مراسم نمايندگان سازمان ها و نهادها هداياي مختلفي به وي اهدا کردند. تابلوفرش ابريشمي، سفر به عتبات عاليات، لوح تقدير همراه با تنديس، پرتره سبزواري اثر استاد خوش صفت، نصب سرديس تهيه شده از سبزواري، مبلغ ۱۰ ميليون ريال به همراه لوح تقدير، يک سکه تمام بهار و يک جلد قرآن از هدايايي هستند که سبزواري در اين مراسم دريافت کرد. وي اين هدايا را به تمامي موسسات خيريه شهرستان سبزوار اهدا کرد. همچنين همزمان با اين مراسم سرديس استاد حميد سبزواري شاعر آرمانگراي انقلابي در حدفاصل بولوار پاسداران و ميدان دانشگاه سبزوار (خيابان اداره گاز) نصب و اين خيابان به نام وي نامگذاري شد. اين سرديس را هادي عارفي هنرمند سبزواري، به مناسبت برگزاري اولين نکوداشت اين شاعر انقلاب ساخته است. کار ساخت اين سرديس از يک ماه گذشته و به سفارش شهرداري و شوراي شهر سبزوار آغاز شد. سرديس ساخته شده از جنس فايبرگلاس است و خطوط چهره و موهاي استاد سبزواري به طور دقيق مطابق با واقعيت طراحي شده است. در سرديس شاعر آرمانگراي انقلاب ابياتي از برخي شعرهاي خود استاد با خط سنتي نستعليق حک شده است که در اين قسمت ها، ترکيب بندي خط بر عهده استاد توسي، هنرمند خوش نويس سبزواري بوده است. سخنان رهبر معظم انقلاب در ديدار با برگزارکنندگان آيين نکوداشت استاد حميد سبزواري درآيين نکوداشت وي منتشر و در قالب نماهنگ پخش شد.

حميد سبزواري نيز در سخناني در اين مراسم گفت: با وجود تاثيرهايي که شعر فارسي از شعر عربي گرفته است، هيچ گاه آن چه در شعر فارسي وجود دارد، در شعر و ادبيات عرب وجود ندارد و آن، اصل زبان فارسي است. با برخورداري از اين زبان و شيوه هايي که سرايندگان شعر فارسي در پيش گرفته اند، شاهد شعر فارسي يعني اوج هنر در طول تاريخ بوده ايم.

وي افزود: بعد از قرآن و سخنان علي مرتضي و اهل بيت، شعر و نثر فارسي فضاي فرهنگ اين مرز و بوم را معطر کرده است. من شاگرد هستم و شما خواستيد که من امروز به برنامه آمده ام. دستانم خالي است و چشمم به لطف شماست. گاهي شعر و ترانه اي گفته ام که به دست ديگران رسيده است. کار ديگري از دستم بر نمي آمده است.وي در ادامه چند قطعه از اشعارش را خواند.

در اين مراسم «احمد خواجه‌ايم»، مدير گروه زبان و ادبيات فارسي دانشگاه «حکيم سبزواري» در مقاله‌اي با عنوان «سبزوار تا شروان» پرداخت، گفت: اين مقاله در سه بخش تأثيرپذيري حميد را از خاقاني برکاويده است، نخست نص صريح او در مقدمه مجموعه اشعارش (سرود درد، سرود سپيد، سرودي ديگر) در اعتنا و توجه وسيع او به قصيده پردازان ادب فارسي به ويژه خاقاني و مطالعه درخور ديوان وي نمايانده شده است که خود شاهدي کامل و برهاني شامل بر اقتفاي زبان و بيان خاقاني توسط حميد است.

در ادامه اين مراسم «حسن دلبري»، استاد دانشگاه تربيت معلم سبزوار به ارائه مقاله اي با عنوان «مباني انگاره اي شعر حميد سبزواري» پرداخت و بيان داشت: در اين مقاله ابتدا به فرآيند تکاملي شعر متعهد در گردونه تأثير و تأثرات عوامل فرامتني آن پرداخته مي شود. اين عوامل که به عنوان مبداء و مقصد پيام در دوسويه اصل پيام قرار گرفته اند در تعامل مداوم با فرامتن اصلي؛ يعني بافت اجتماعي، ايجاد ادبيات متعهد و ملتزم را سبب مي شوند؛ به دنبال آن التزام و نقش آن در بازه زماني ادبيات مشروطه تا امروز به طور مختصر بررسي مي شود.

* آيت  عالمي، نماينده مردم استان در مجلس خبرگان و دکتر بسکي، پدر طبيعت ايران در مراسم حضور داشتند.

* حميد سبزواري هداياي خود را به نهادهاي خيريه سبزوار اهدا کرد.

* نشست هاي تخصصي شعر عصر روز گذشته در سالن همايش دانشکده ادبيات دانشگاه حکيم سبزواري برگزار شد.

* شب شعري با حضور شاعران عرصه انقلاب و دفاع مقدس برگزار شد.

* مديرفرهنگي دانشگاه حکيم سبزواري تاسيس بنياد سربداران و ثبت روزهاي ملي هادي سبزواري و ابوالفضل بيهقي را پيشنهاد کرد.

* قرار بود دکتر محمد علوي مقدم در اين مراسم سخنراني کند که به دليل کسالت حضور نيافت.

* سيدامين صانعي مهر، دوچرخه سوار حامل پيام صلح براي ديگر کشورها در مسير بازگشت در آيين نکوداشت استاد سبزواري شرکت کرد.

* وزير ارشاد پس از سخنراني، مجلس را ترک کرد.

* از سوي شهرداري و شوراي شهر سبزوار، يک سفر عتبات به استاد سبزواري و همسرش اهدا شد.

* محمد گلريز خواننده اشعار استاد سبزواري از سوي حاضران تشويق شد.