دلار و حدس و گمانهای یارانهای
سابقه نشان داده که نوسانات ناگهانی و شدید افزایشی در نرخ ارز، معمولاً با حدس و گمانهای درست و نادرستی همراه است؛ این که چه کسانی پشت پرده هستند و چه افراد یا ارگانی از این افزایش سود میبرد و اساساً هم دولت در این میان متهم ردیف اول است. این که روز گذشته درباره طرح یا آن گونه که گفته شده، ایده سه برابر کردن یارانه نقدی از محل فروش ارز با نرخ آزاد مطرح شد و واکنشهایی سریع در پی داشت؛ اما این مسأله تا چه اندازه میتواند درست باشد؟
سابقه نشان داده که نوسانات ناگهانی و شدید افزایشی در نرخ ارز، معمولاً با حدس و گمانهای درست و نادرستی همراه است؛ این که چه کسانی پشت پرده هستند و چه افراد یا ارگانی از این افزایش سود میبرد، اساساً هم دولت در این میان متهم ردیف اول است. این که روز گذشته درباره طرح یا آن گونه که ذکر شده، ایده سه برابر کردن یارانه نقدی از محل فروش ارز با نرخ آزاد مطرح شد و واکنشهایی سریع در پی داشت؛ اما این مسأله تا چه اندازه میتواند درست باشد؟
بنا بر این گزارش، خبر از این قرار بود که مابهالتفاوت نرخ ارز مرجع ـ ۱۲۲۶ تومان ـ و نرخ بازار آزاد (نزدیک ۲۴۰۰ تومان) از محل آزادسازی نرخ ارز به مردم پرداخت خواهد شد، به گونهای که از محل آزادسازی نرخ ارز، سهم هر ایرانی از این محل سالیانه بیش از یک میلیون تومان و ماهیانه نزدیک نود هزار تومان خواهد بود.
اساساً این خبر نه تأیید شد و نه تکذیب و تنها این واکنشها بود که در انتقاد به آن شکل گرفت و هشدارهایی که در این باره صادر شد؛ اما این به چه معناست و آیا یک چنین چیزی تحقق یافتنی است یا خیر؟
در نخستین گام، آنچه این خبر مبهم و سراسر مشکوک به ذهن متبادر میسازد، این است که دولت قرار است ارز خود را با نرخ آزاد در بازار به فروش برساند و مابهالتفاوت آن را در اختیار افراد گذارد؛ آنچه اصطلاحاً آزادسازی نرخ ارز خوانده شده و اساساً برداشتی از آزادسازی نرخ حاملهای انرژی در هدفمندی یارانههاست.
هماکنون باید به دو نکته توجه کرد: نخست آزادسازی نرخ ارز و دوم مابهالتفاوت فروش. درباره آزادسازی باید گفت که اساساً استفاده از این اصطلاح در خصوص نرخ ارز درست نیست و شاید منظور همان تک نرخی کردن ارز باشد. اینکه دولت از این پس نرخ ارز مرجع را به کل به فراموشی بسپارد و ارز را با نرخ بازار آزاد به فروش برساند، این کاری است که تا همین جا نیز تا اندازه بسیاری انجام گرفته و جز مواردی معدود اساساً دولت ارز را با نرخی نزدیک به نرخ بازار به فروش میرساند. پس آن چیزی که آزاد سازی نرخ ارز خوانده شده تا همین جا نیز صورت گرفته است.
دوم آنکه زمانی بحث از مابهالتفاوت صحیح است که نرخ ارز مرجع هنوز پایدار باشد. زمانی که ارز با نرخ آزاد ارائه و به عبارتی تک نرخی شود، بحث از مابهالتفاوت اساساً بیمورد است؛ افزون بر آن که تا همین جا نیز دولت این مابهالتفاوت موجود میان ارز با نرخ مرجع و نرخ آزاد را از خزانه خود هزینه میکند تا بتواند نرخ ارز را سرکوب کند.
در واقع نرخ ارزی که مرجع نام گرفته، میزان یارانهای است که دولت به متقاضیان ارز پرداخت میکرده و میکند و شاید منظور از آزادسازی نرخ ارز همین باشد که از این پس این یارانه دیگر تعلق نخواهد گرفت.
چنانچه دولت بخواهد از قبل فروش ارز با نرخ آزاد در بازار کسب درآمد کرده و با ارز درمانی و افزایش بهای ارز هزینههای جاری خود را پوشش دهد، این کاری امکان پذیر و محتمل است، اما انتقال هزینه دولت از روی نرخ ارز مرجع به یارانه نقدی چه تفاوتی میتواند برای دولت داشته باشد؟ کاملا مشخص است که این امر چندان سود اقتصادی در پی ندارد و تنها فایده آن برای دولت میتواند استفاده تبلیغاتی و سیاسی از این امر باشد.
با همه این اوصاف هنوز هم ممکن است، دولت چنین کاری کند و خواهان آن باشد که یارانه ارز مرجع را به راهی دیگر (جیب افراد) منتقل کند. در این میان، برداشتن یارانه از روی نرخ ارز کاملاً در اختیار دولت است ـ تصمیم به تک نرخی کردن ارز نیازی به مصوبات مجلس ندارد ـ اما افزایش میزان یارانه نقدی مستقیم اجازه مجلس را میخواهد. در نتیجه دست دولت برای این اقدام به شکل کامل باز نیست.
اما در صورت وقوع این امر، عملاً چه اتفاقی رخ میدهد؟ نخست: کمتر شدن سهم تولید و واردات از منابع کشور، دوم افزایش میزان نقدینگی در جامعه، سوم کاهش بیشتر قدرت پول کشور، چهارم حساسیت بیشتر و ریسک بیشتر بازار پول، پنجم نوسانات شدید تر بازار ارز و ششم احتمال افزایش نوسانات بی منطق در بازار ارز. اینها پیامدهایی است که در نخستین نگاه میتوان به آنها اشاره کرد و مسلماً این اقدام تبعات گستردهتری را نیز به دنبال دارد.
فضای این روزهای بازار ارز در کشور بسیار مشوش و سردرگم است. در هفتههای اخیر، شاهد رخدادهایی بودیم که نمود بارز مثال هر دم از این باغ بری میرسد است؛ اما این فضا نباید به گونهای هدایت شود که در آن هر نوع خبر و هر نوع اظهار نظری بتواند مسیر افکار و اقدامات را تغییر دهد. ثبات تصمیمات و شفافیت در اتخاذ و اجرای آنها بیش از هر چیز در این فضا ضروری است.
گزارش خطا
غیر قابل انتشار: ۰
در انتظار بررسی: ۱۸۳
انتشار یافته: ۱۱
يكي پيدا شه به من بگه تيم اقتصادي دولت چي كار داره ميكنه ؟؟؟!!!!!! واقعا" باعث تاسف است كه چنين تصميمي عملي گردد چرا كه در آن صورت با رشد شديد نقدينگي مطمئن باشيد قيمت دلار بالاي 4000 تومان خواهد رفت و واقعا" در آن صورت مي بايست فاتحه رشد و رونق بخش توليد را خواند مگر يك اشتباه را چند بار بايد تكرار كنيم .تنها در صورتي كه اين مبلغ به صورت وامهاي بلند مدت با سود كم در اختيار بخش توليد و مولد كشور قرار گيرد مي تواند مثمر ثمر واقع گردد . مطمئن باشيد اگر از تمامي افرادي كه يارانه دريافت كرده اند بپرسيد به شما خواهند گفت كه حاضريم تمامي يارانه ها را بر گردانيم ولي قيمتها به حالت قبل برگردد . سلام تابی جون.اگه به سه ماهه قبل برگردیم دقیق قبل از واریزی یارانه به حساب مردم از طرف دولت ارز گران میشود یعنی دولت کمبود بودجه شو از گرانی ارز تامین میکند. اصلا میفهمن که چی میگن نیاز به ارز برای کشوری با این همه منابع خدادادی که میلیارد ها دلار ارز اوری داره کلا مسخره است خدا به داد این مردم برسه 
وقتی یارانه هار برداشتند اعلام شد که بانرخ ارز آزاد آن زمان حدود 800تومان نرخ بنزین آزاد 700 تومان می شود .یعنی دولت حاضرنشد 300تومان سوبسید بدهد تا بنزین تک نرخی بماند. دولت الان با نرخ دلارجدید 1400تومان دارد سوبسید می دهد.پس دولت توانایی افزایش یارانه راندارد چون به طرق دیگری دارد یارانه می دهد.افزایش یارانه فقط یک شعاراست. مگر دولت همین العان این کار را نمیکند و ارز را با قیمت آزاد نمیفروشد وگرنه در 2 ماه گذشته چه جوری یارانه ها را پرداخت مینمود. تابناک جان شما برو یک فکری به حال خود کن دولت کار خودش را بلده 
نظرسنجی
آیا جام جهانی میتواند مانع جنگ آمریکا با ایران شود؟