- بازخوانی تاریخ/ نوه احمدشاه قاجار، پدر سینمای جشنوارهای ایران!
- در لحظه مرگ در مغز چه میگذرد؟
- دو میلیون تومان یا حذف کامل؛ کالابرگ سر دوراهی!
- بازخوانی تاریخ/ حاجبالدوله؛ دستی که امیرکبیر را در فین خاموش کرد
- وقتی لاله گوش به نقشهای برای درمان تبدیل میشود
- مانوک خدابخشیان کیست و چرا نامش اینقدر جستجو میشود؟
- بازخوانی تاریخ/ عجیبترین مأموریت آقای شاعر در دفتر رئیسجمهور!
- عکس: کارت شناسایی یک اسیر عراقی در ایران/۱۳۶۴
- دوگانه موهوم «جنگ یا مذاکره»
- چرا ارتشی با ۱۲۵ هزار نیرو نتوانست در برابر متجاوزان دوام بیاورد؟
در مورد وقایع اتفاقیه در ویکی تابناک بیشتر بخوانید
وقایع اتفاقیه؛
مانک ایستمن یکی از چهرههای واقعی دنیای زیرزمینی نیویورک در آغاز قرن بیستم بود؛ دورهای که بعدها الهامبخش فیلمهایی مانند «دار و دستههای نیویورکی» شد. او در محلههای فقیرنشین ایست ساید رشد کرد و به رهبر یکی از خشنترین باندهای خیابانی نیویورک تبدیل شد؛ گروهی که نام خودش را بر آن گذاشته بودند و در درگیریهای خیابانی، فساد انتخاباتی و فعالیتهای تبهکارانه نقش داشت. با این حال، زندگی ایستمن برخلاف تصویر ساده یک گانگستر بیرحم بود. علاقهای عجیب به کبوترها و حیوانات نشان میداد و بعدها در جنگ جهانی اول به عنوان سرباز ارتش آمریکا خدمت کرد و حتی به دلیل شجاعتش مورد تحسین قرار گرفت. اگرچه فیلم «دار و دستههای نیویورک» تصویری داستانی از نبرد باندهای قدیمی این شهر ارائه میدهد، شخصیتهایی مانند مانک ایستمن نشان میدهند که واقعیت تاریخی آن دوران به همان اندازه پرآشوب و پیچیده بوده است. در این ویدیو با ترجمه اختصاصی تابناک بیشتر با این شخصیت تاریخی آشنا شوید.
کد خبر: ۱۳۹۳۵۷۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۱۸
وقایع اتفاقیه
تنها ویدیوی موجود از فاجعه 17 شهریور 1357 و کشتار مردم توسط رژیم پهلوی که شعلههای انقلاب را فروزان کرد را میبینید.
کد خبر: ۱۳۹۳۵۱۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۱۷
وقایع اتفاقیه
روایت تکان دهنده از برخورد سرباز روس با زن ایرانی در زمان اشغال ایران توسط متفقین را از زبان دکتر نصرت لطفی نخستین پزشک متخصص کودکان مشهد میبینید و میشنوید.
کد خبر: ۱۳۹۳۲۲۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۱۵
وقایع اتفاقیه
موتورسیکلتهای DKW مدل NZ 250 و NZ 350 در آن زمان میان موتورسواران به ویژه مقاوم و قابلاعتماد شناخته میشدند. از سال 1944 به همین دلیل نسخهای ویژه برای استفاده در جنگ، با نام NZ 350-1، به تولید رسید. این موزه مجارستانی این وسیله را در میدان باتیانی، روبهروی ساختمان پارلمان، از آب بیرون کشید. موتورسیکلت تقریبا به طور کامل سالم ماندهاست. چون هنگام بیرون کشیدن از آب آکنده از آب و گل بود، وزن آن روی ترازو به بیش از دویست کیلوگرم رسید. در حال حاضر این وسیله در آشیانه موزه در بوداپست در حال پاکسازی و حفاظت است.
کد خبر: ۱۳۸۹۷۳۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۲۳
وقایع اتفاقیه
شهید عباس بابایی خلبان موفق ایران بیش از سه هزار ساعت پرواز و شصت عملیات جنگی موفق داشت و بنیانگذار سوختگیری هوایی با هواپیمای اف 14 بود. بوسههای مرحوم حاج اسماعیل بابایی، پدر شهید عباس بابایی بر پای پسرش را میبینید و میشنوید.
کد خبر: ۱۳۸۸۶۵۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۱۶
وقایع اتفاقیه
قاب متفاوتی از حضور رهبر شهید انقلاب در چادر عشایر اردبیل و عکس یادگاری خانواده شهدای عشایر با حضرت آیتالله خامنهای در مردادماه سال 1379 را میبینید.
کد خبر: ۱۳۸۸۶۳۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۱۶
وقایع اتفاقیه
ویدیویی از حضور رهبر شهید انقلاب با روپوش پزشکی در یکی از بیمارستانهای صحرایی دوران دفاع مقدس در سال 1367 را میبینید.
کد خبر: ۱۳۸۸۶۳۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۱۶
وقایع اتفاقیه؛
ملکه ویکتوریا در طول ۶۳ سال سلطنت خود، ازدواج فرزندان و نوههایش را به ابزاری برای گسترش نفوذ سیاسی بریتانیا تبدیل کرد. اعضای خاندان او با خاندانهای سلطنتی آلمان، روسیه، یونان، دانمارک، رومانی و چند کشور دیگر پیوند برقرار کردند و ویکتوریا به همین دلیل «مادربزرگ اروپا» نام گرفت. هدف این ازدواجها تحکیم اتحادهای سیاسی، نزدیک کردن دولتهای اروپایی و حفظ موازنه قدرت بود. بااینحال، پیوندهای خانوادگی نتوانست مانع رقابتهای ملی و نظامی شود. با آغاز جنگ جهانی اول در سال ۱۹۱۴، نوادگان ویکتوریا در جبهههای مخالف قرار گرفتند و آلمان، بریتانیا و روسیه وارد جنگی ویرانگر شدند. این جنگ افزون بر کشتار میلیونها نفر، به سقوط چند سلطنت اروپایی انجامید و خاندان سلطنتی بریتانیا را وادار کرد برای بقا، چهرهای مردمیتر و در دسترستر از خود ارائه دهد. جزئيات چگونگی شکلگیری این ازدواجهای پیچیده را در این ویدیو با ترجمه اختصاصی تابناک ببینید.
کد خبر: ۱۳۸۷۸۵۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۱۳
وقایع اتفاقیه؛
ایپولیت بایار، هنرمند و مخترع فرانسوی، یکی از نخستین کسانی بود که در سال ۱۸۳۹ به روشی برای ثبت دائمی تصویر دست یافت، اما در رقابت با لویی داگر و در نتیجه حمایت سیاسی فرانسوا آراگو، نام او در حاشیه تاریخ عکاسی قرار گرفت. بایار در اعتراض به این بیاعتنایی، تصویری صحنهپردازیشده از خود بهعنوان مردی غرقشده ثبت کرد و در توضیح آن نوشت که دولت پس از حمایت از داگر، برای او کاری انجام نداده است. این خودنگاره که با نشانههایی چون کفن، کلاه حصیری، گلدان و مجسمه طراحی شده بود، نهتنها نخستین عکس صحنهپردازیشده شناخته میشود، بلکه از نخستین نمونههای استفاده نمادین و غیرواقعگرایانه از عکاسی نیز به شمار میرود. اثری که از همان آغاز تاریخ این رسانه نشان داد عکس لزوماً بازتاب مستقیم حقیقت نیست و میتواند ابزاری برای اعتراض، روایتپردازی و بیان خلاقانه باشد. جزئیات این ماجرا را با ترجمه اختصاصی تابناک ببینید.
کد خبر: ۱۳۸۷۲۲۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۱۰
وقایع اتفاقیه؛
جنگ جهانی اول تنها میلیونها کشته بر جای نگذاشت، بلکه هزاران سرباز را با جراحات شدید صورت به خانه بازگرداند. در دورانی که جراحی پلاستیک هنوز در ابتدای راه بود، بسیاری از این آسیبها فراتر از توان پزشکان محسوب میشد. همین مسئله باعث شد گروهی از هنرمندان و مجسمهسازان وارد میدان شوند و با ساخت ماسکهای فلزی بسیار ظریف، امکان بازگشت این سربازان به زندگی اجتماعی را فراهم کنند. یکی از شناختهشدهترین چهرههای این جریان، «آنا کولمن لَد» بود که در کارگاه صلیب سرخ آمریکا در پاریس، با قالبگیری از صورت مجروحان و ساخت ماسکهای مسی دستساز، چهرهای نزدیک به ظاهر پیش از جنگ برای آنان خلق میکرد. این ماسکها که با رنگ، موی طبیعی و حتی سبیلهای دستساز تکمیل میشدند، یکی از کمتر شناختهشدهترین اما انسانیترین تلاشها برای التیام زخمهای جنگ جهانی اول به شمار میروند. این ویدیو با ترجمه اختصاصی تابناک روایت میکند که چگونه هنر، جایی که پزشکی به بنبست میرسید، به یاری قربانیان جنگ آمد.
کد خبر: ۱۳۸۷۲۲۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۰۸
وقایع اتفاقیه؛
تانک چرچیل یکی از سنگینترین و مقاومترین تانکهای بریتانیا در جنگ جهانی دوم بود، اما وزن بالای آن عبور از پلهای معمولی را تقریباً ناممکن میکرد. همزمان، بمباران گسترده پلها و نیاز ارتش متفقین به جابهجایی سریع تجهیزات سنگین، مهندسان را با چالشی اساسی روبهرو کرده بود. دونالد بیلی با الهام از تجربه خود در ساخت ماکت، پلی ماژولار، سبک، مقاوم و قابل حمل طراحی کرد که قطعات آن بهسادگی توسط سربازان مونتاژ میشد و بدون دسترسی به سوی دیگر رودخانه، روی غلتکها به جلو رانده میشد. پل بیلی به یکی از مهمترین دستاوردهای مهندسی جنگ تبدیل شد و به متفقین امکان داد تانکها و نیروهای خود را از رودخانهها و مناطق ویرانشده عبور دهند. جزئیات این ابتکار مهندسی را با ترجمه اختصاصی تابناک ببینید.
کد خبر: ۱۳۸۷۲۲۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۱۵
وقایع اتفاقیه
قلعهٔ اَلَموت (به معنای آشیانهٔ عقاب) یکی از قلعههای تاریخی ایران است که بخشهای زیادی از آن ویران شده و آثاری از آن برجا مانده است. دژ الموت در منطقهٔ الموت قزوین، شمال شرقی روستای گازرخان و در فاصلهٔ حدود 105 کیلومتری از قزوین قرار دارد. موقعیت قلعه بر فراز صخرهای به بلندای 2163 متر از سطح دریا که بلندی صخره از زمینهای پیرامون خود 200 متر و گسترهٔ دژ 20000 متر مربع میباشد که بنا به قول عطاملک جوینی به شکل شتر خوابیده است. این صخره با شیب تند و پرتگاههای عمیق و خطرناک و غیرقابل دسترسی است که بخشی از معماری استحکامات دژ را تشکیل میدهد. این کوهستان از نرمهگردن (میانهٔ نرمهلات و گرمارود) آغاز شده و به طرف غرب ادامه پیدا کرده است. صخرههای پیرامون قلعه که رنگ سرخ و خاکستری دارند، در جهت شمال شرقی به جنوب غربی کشیده شدهاند. پیرامون دژ از هر سو پرتگاه است و تنها راه ورود به قلعه در انتهای ضلع شمال شرقی است که کوه هودکان با فاصلهای نسبتاً زیاد بر آن مشرف است. تصاویر تماشایی قلعه الموت که ثبت جهانی شد را میبینید.
کد خبر: ۱۳۸۶۸۶۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۰۵
وقایع اتفاقیه
شهید حاج قاسم سلیمانی: «چه غیرتی میتواند کنار زن و بچهاش بنشیند و بگوید به من چه! اهواز را بمباران میکنند که بکنند؟ نه این مرام ما نیست. این دشمن سیلی میخواهد؛ امام(ره) فرمودند سیلی آخر را به دشمن بزنید.»
کد خبر: ۱۳۸۵۰۶۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۲۵
وقایع اتفاقیه
ویدیویی کمنظیر از حضور همزمان چندین اسطوره جنگ شهید محمد ابراهیم همت، شهید حسن باقری، شهید احمد کاظمی و شهید حسین خرازی، سردار شهید علی زاهدی، علی رئوفی و شهید احمد سوداگر در خط اول عملیات رمضان (1361) را میبینید.
کد خبر: ۱۳۸۳۵۷۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۱۷
وقایع اتفاقیه؛
در سال ۱۹۷۵، زنان ایسلند با برگزاری «روز مرخصی زنان» یا «فانافری»، یکی از مهمترین کنشهای جمعی تاریخ جنبش زنان را رقم زدند. در این روز، حدود ۹۰ درصد زنان ایسلندی از کار در خانه و محل کار خودداری کردند تا نقش اقتصادی و اجتماعی خود را آشکار کنند؛ اقدامی که باعث اختلال گسترده در نظام اداری، رسانهای، آموزشی و حملونقل کشور شد. این حرکت که با همکاری گروههای مختلف سیاسی، اجتماعی و فمینیستی، از جمله «جورابقرمزها»، شکل گرفت، بعدها به تصویب نخستین قانون برابری جنسیتی ایسلند، ممنوعیت تبعیض مزدی بر پایه جنسیت، افزایش حضور زنان در پارلمان و انتخاب نخستین رئیسجمهور زن منتخب دموکراتیک جهان در ایسلند کمک کرد. این گزارش در مورد ائتلاف گسترده از زنان برای تغییر مسیر یک کشور را با ترجمه اختصاصی تابناک ببینید.
کد خبر: ۱۳۷۹۹۶۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۰۳
وقایع اتفاقیه؛
در سال ۱۹۱۷، کارملیتا تورس، خدمتکار ۱۷ ساله اهل خوارس، در اعتراض به سیاستهای تحقیرآمیز ضدعفونی و بازرسی بدنی مهاجران مکزیکی در مرز الپاسو، شورشی را رهبری کرد که به «شورشهای حمام» معروف شد. این سیاستها، که با ادعای مقابله با تیفوس اجرا میشد، مهاجران را مجبور به برهنهشدن، شپشزدایی، حمام با مواد سمی و بازرسیهای انسانیتزدا میکرد. گزارش نشان میدهد چگونه ترس از بیماری، اصلاح نژادی و تبعیض نژادی در سیاست مرزی آمریکا به هم گره خورد و حتی بعدها در استفاده نازیها از زیکلون ب برای ضدعفونی و سپس کشتار جمعی بازتاب یافت. این ویدیو همچنین ادامه این منطق در برنامه براسرو، استفاده از ددت بر بدن کارگران مهاجر، و تداوم زبان ترس و طرد در سیاستهای مرزی امروز آمریکا را بررسی میکند. این ویدیو را با ترجمه اختصاصی تابناک میبینید.
کد خبر: ۱۳۷۹۹۶۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۰۶
وقایع اتفاقیه؛
هیندنبورگ، بزرگترین کشتی هوایی مسافربری جهان، در سال ۱۹۳۷ هنگام فرود در نیوجرسی آتش گرفت و به یکی از مشهورترین فجایع تاریخ هوانوردی تبدیل شد. این زپلین عظیم آلمانی، نماد آینده سفرهای هوایی تجاری و شکوه مهندسی آلمان در سالهای آغازین حکومت نازیها بود؛ وسیلهای که میتوانست مسافران را با امکاناتی شبیه یک کشتی اقیانوسپیما، در زمانی کوتاهتر از اروپا به آمریکا برساند. اما اتکای آن به هیدروژن، گازی ارزان اما بهشدت آتشگیر، خطر بزرگی بود که پیشتر نیز چندین کشتی هوایی را به کام مرگ فرستاده بود. در ۶ مه ۱۹۳۷، تأخیر طولانی، احتمال نشت هیدروژن، ناتوانی در حفظ تعادل و شرایط الکتریکی ناشی از توفان، مجموعهای مرگبار ساخت. آتشسوزی هیندنبورگ ۳۵ سرنشین و یک خدمه زمینی را کشت، اما اثر واقعی آن فراتر از آمار تلفات بود: این فاجعه روی فیلم ثبت شد و تصویر سوختن آن در برابر دوربینها، اعتماد عمومی به کشتیهای هوایی هیدروژنی را نابود کرد. پس از آن روز، این وسایل دیگر هرگز مسافران پولی را جابهجا نکردند. این ویدیو را با ترجمه اختصاصی تابناک میبینید.
کد خبر: ۱۳۷۹۸۳۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۰۳
وقایع اتفاقیه؛
زندان هالدن در نروژ با معماری پردیسمانند، فضای سبز گسترده، نور طبیعی، آثار هنری معاصر و ساختمانهای جداگانه برای اسکان، آموزش و ملاقات، نمونهای شاخص از طراحی انسانی زندان است. فلسفه این نوع طراحی بر این اصل استوار است که مجازات زندانی، سلب آزادی اوست؛ نه معماری خشن، راهروهای تکراری، مصالح سرد و فضای تحقیرآمیز. در این الگو، زندانیان برای رسیدن به بخشهای مختلف زندان ناچار به رفتوآمد روزانه هستند؛ امری که زندگی در جهان بیرون را شبیهسازی میکند و امکان دسترسی به طبیعت، فعالیت بدنی و درک گذر زمان را فراهم میآورد. طراحی داخلی نیز با استفاده از شیشه، چوبپنبه و چوب، نور و آرامش بیشتری ایجاد میکند و از شدت صدا و حس فشار میکاهد. این گزارش نشان میدهد چگونه چیدمان فضایی، محوطهسازی و حتی اندازه اتاق نگهبانان در زندان هالدن، رابطه مستقیمتر و انسانیتری میان مأموران و زندانیان شکل میدهد و میتواند خشونت و تنش را کاهش دهد. این ویدیو را با ترجمه اختصاصی تابناک میبینید.
کد خبر: ۱۳۷۹۷۹۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۰۷
وقایع اتفاقیه؛
در این تصاویر تاریخی مربوط به اواخر دهه ۱۳۴۰ و اوایل دهه ۱۳۵۰، گوشههایی از زندگی عشایر ایران دیده میشود؛ مردمی که خانهشان چادر، سرمایهشان دام و مسیر زندگیشان وابسته به فصل، مرتع و آبوهوا بود. کوچنشینان ایرانی با جابهجایی میان ییلاق و قشلاق، شیوهای از زندگی را حفظ کرده بودند که در آن کار، خانواده، دامداری، صنایع دستی و آیینهای محلی از هم جدا نبود. زنان، مردان و کودکان هر یک نقشی در اداره زندگی ایلی داشتند؛ از برپا کردن چادرها و نگهداری دامها تا پختوپز، بافت دستبافتهها و آماده شدن برای کوچ بعدی. این تصاویر سندی کوتاه از جهانی است که همچنان بر پایه سنت، طبیعت و حرکت پس از گذشت هزاران سال ادامه داشت. تصاویری از زندگی عشایر ایران در دهه ۱۳۴۰ را میبینید.
کد خبر: ۱۳۷۹۱۰۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۰۶
وقایع اتفاقیه
این تصاویر خام و صامت از جزیره تینیان در جریان جنگ جهانی دوم، لحظات بارگیری بمب اتمی «لیتل بوی / پسر کوچک» در بمبافکن بی-۲۹ «انولا گی» را نشان میدهد؛ بمبی که ساعاتی بعد، در صبح ششم اوت ۱۹۴۵، بر فراز هیروشیما رها شد و یکی از فاجعهبارترین لحظات تاریخ معاصر را رقم زد. این تصاویر، نه صحنه انفجار، بلکه مقدمات عملیاتی را نشان میدهد که آغازگر عصر اتمی در میدان جنگ بود.
کد خبر: ۱۳۷۹۰۶۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۲۱