برادعي: آمريكا فورا مذاكره با ايران را آغاز كند
محمد البرادعي با بيان اين كه آمريكا اكنون طوري درباره توسل به زور صحبت ميكن گويي آزاد است قانون را هرطور ميخواهد، در دست گيرد خواستار خلع سلاح هستهاي اين كشور و مذاكرهاش با ايران شد. وي با اذعان به اين كه هيج مدركي براي نظامي بودن برنامه هستهاي ايران وجود ندارد گفت كه يك مشكل مساله بياعتمادي برخي از كشورهاي غربي است.
به گزارش ايسنا، محمد البرادعي، مديركل آژانس بين المللي انرژي اتمي در گفتوگو با شبكه خبري پي.بي.اس آمريكا اشاره به فعاليتهاي هستهاي ايران در گذشته گفت: آنها 20 سال قبل اين كار را به طور پنهاني آغاز كردند و اين بحث را عنوان مي كند كه ما به دليل آنكه تحت تحريم هستيم نميتوانيم كاري غير از اين انجام دهيم.
هنوز تعدادي علامت سوال باقي است
وي افزود: مشكل ما بازسازي 20 سال فعاليت پنهان، تحقيق و آزمايش است و در حال انجام اين كار هستيم و در درك دامنه و ماهيت اين برنامه كار بسياري انجام دادهايم اما هنوز تعدادي علامت سوال باقي است و بنابراين من همچنان ميگويم كه نميتوانم به شما نمره قبولي بدهم.
البرادعي ادامه داد: ما تا زمانيكه شما با آنچه ما نياز داريم در رابطه با دسترسي لازم به افراد و اماكن پيش نياييد نميتوانيم بگوييم برنامه شما مشروع است. آن گاه ميتوان گفت ايران مشكلي ندارد. اما اين يك بخش مشكل است. بخش ديگر مساله اعتماد ميان ايران و غرب است كه تا نيم قرن گذشته بر ميگردد. از زمان 1953 و زمانيكه دولت ملي منتخب ايران به وسيله سازمان سيا بركنار كند و نيز بحران گروگانگيري، بنابراين بياعتمادي بسياري ميان ايران و آمريكا وجود دارد.
ايران از ايده تايم اوت استقبال كند
مديركل آژانس همچنين نگراني اصلي را اين مساله خواند كه آيا ايران بايد فنآوري غنيسازي را در اختيار داشته باشد يا خير و تاكيد كرد: ايران ميگويد ما به دنبال استقلال و خودكفايي هستيم و تمايل داريم سوخت خودمان را داشته باشيم زيرا تحت تحريم هستيم.
وي ابراز اميدواري كرد كه ايران از ايده تايم اوت استقبال كند و افزود: آنها امروز به (سوخت) نياز ندارند. تنها راكتوري كه به زودي در ايران فعال ميشود همه سوختش را از روسيه ميگيرد. بحث آنها اين است كه به دانش و فنآوري نياز دارند، البته كه اين طور است، اما لازم نيست آن را همين امروز داشته باشند.
به تعامل با ايران نياز است
وي ادامه داد: به تعامل با ايران نياز است. بايد اطمينان داشت كه اعتماد از طريق تحريمها به تنهايي ايجاد نميشود. بايد با آنها حرف زد. بايد همه گلايههاي را روي ميز گذاشت و زماني كه واقعا درباره مساله هستهاي گفتوگو ميشود، اين فقط بخشي از معماي خاورميانه است. عراق، افغانستان، لبنان، مساله اسراييل، حقوق بشر و امنيت منطقه نيز مطرح است.
ايران بازيگري مهم در منطقه است
مديركل آژانس گفت: ايران خواهان آن است كه بازيگري مهم در منطقه باشد و آنها اين طور هستند و غرب بيم دارد كه ايران ممكن است نقشي را كه بايد در منطقه ايفا كند، گسترش دهد.
تحريم به تنهايي راه به جايي نميبرد
وي با تاكيد بر انجام مذاكرات براي حل مساله هستهاي ايران گفت: هر چه سريعتر به مذاكره پرداخته شود، براي همه بهتر خواهد بود زيرا من فكر نميكنم تحريم به تنهايي راه به جايي ببرد.
البرادعي با تاكيد گفت: تحريم به تنهايي راه حل مساله نيست.
وي در بخش ديگري از سخنانش گفت: هيچكس به آنها نميگويد از حقشان دست بردارند. همه آنچه جامعه جهاني از آنها ميخواهد اين است كه براي چند ماه تايم اوت داشته باشد و به مذاكره بپردازند.
البرادعي يك بار ديگر بر سر ميز نشستن ايران و آمريكا درباره مساله هستهاي را خواستار شده و گفت: باور دارم اگر ايران و آمريكا را بر سر ميز مذاكره بنشانيد، مسايل بسيار سريع پيش ميرود. ايرانيها به تعامل آمريكا نياز دارند و آمريكا به تعامل ايران نياز دارد.
اين ديپلمات مصري در پاسخ به اين سوال كه براي اينكه آمريكا بر سر ميز بنشيند چه بايد كرد و از غرب ميخواهيد كه چه اقداماتي را انجام دهد گفت: از غرب ميخواهم به ايران اطمينان دهد كه به دنبال منع اين كشور از حقش نيست. آنها بايد اين مساله را روشن كنند.
صحبت از توسل به زور نگرانم ميكند
دليلي براي صحبت از توسل به زور نيست
وي به اشاره به اينكه با كاندوليزا رايس، وزير امور خارجه آمريكا ديدار داشته است گفت: او به روشني گفت كه در صورت تعليق در ايران) آمريكا كاملا حاضر است درباره مساله هستهاي و هر مساله ديگري وارد تعامل شود.
البرادعي با تاكيد بر مخالفتش با توسل به زور عليه تهران گفت: وقتي از توسل به زور صحبت ميشود در حاليكه قطعا امروز هيچ دليلي براي توسل به زور وجود دارد، من را بسيار نگران ميكند، منظورم اين است كه همه توافق دارند ايران امروز سلاح هستهاي ندارد.
وي در ادامه به ارزيابيهاي اطلاعاتي آمريكا اشاره كرد كه ميگويند ايران سه تا هشت سال با توليد بمب فاصله دارد و گفت: آيا لازم است هر روز صبح بشنويم كه ميگويند بگذاريد فردا ايران را بمباران كنيم.
البرادعي گفت: وقتي از راه حل نظامي و زورآزمايي صحبت ميشود، آن دسته كه خواستار مذاكره در ايران هستند دچار بيم ميشوند.
طرفداران مذاكره با ايران تقويت شوند
آمريكا طوري صحبت ميكند گويي آزاد است قانون را به دست گيرد
وي افزود: من تمايل دارم آنهايي كه رفتن بر سر ميز مذاكره را دوست دارند تقويت شوند.
البرادعي تاكيد كرد با صحبت درباره توسل به زور ما به يك قرن به عقب بر ميگرديم. از سال 1945 بعد از جنگ جهاني دوم تصميم گرفته شد به دنبال راه حل ديپلماتيك و صلح آميز مناقشه تلاش شود.
وي افزود: اما اكنون طوري درباره توسل به زور صحبت ميشود كه گويي همه آزادند قانون را در دست بگيرند و اين يك فاجعه خواهد بود. منظورم آمريكاست.
وي ادامه داد: نبايد از توسل به زور صحبت شود تا زمانيكه اين اقدام آخرين دستاويز باشد و همه ديگر امكانات امتحان شده باشد و ما امروز در مورد ايران از چنين مرحله بسيار بسيار دور هستيم.
مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي گفت كه فشار و مشوقها دو ابزار ديپلماسي هستند و به كار بردن فشار به تنهايي مانند فشار در ديگ زودپز باعث انفجار ميشود.
البرادعي در پاسخ به اين سوال كه آيا نشانهاي وجود دارد كه ايرانيها قصد معامله داشته باشند گفت: فكر مي كنم در برخي تمايل به رابطه معمول و مرتب با آمريكا وجود دارد. ايران با جهان عرب كاملا متفاوت است. در جهان عرب مردم از برخي سياستهاي آمريكا خشمگين هستند و دولتها دوست هستند و در واقع در ايران طور ديگري است.
البرادعي گفت: ايران يك تمدن قديمي 2500 ساله است و آنها مردمي مغرورند.
وي افزود: ايران با جهان عرب كه در آن يك فرد قدرتمند ميتواند تصميمگيري كند متفاوت است. مراكز قدرت بسياري وجود دارد.
البرادعي گفت: وقتي ايرانيها مذاكره ميكنند ميدانند چه ميخواهند آنها استراتژي بسيار خوبي دارند كه معمولا آن را به كار ميبندند. ايران احساس ميكند كشوري قدرتمند در منطقه خاورميانه است و آنها همين طور هستند.
وي گفت كه از ايرانيها در مذاكرات شنيده است كه تمايل دارند آمريكا به آنها به عنوان يك قدرت منطقهاي به طور كامل احترام بگذارد.
البرادعي افزود كه لازم است با آنها درباره تضمين امنيتي، اينكه به آنها حمله نخواهد شد و هيچ تحريمي بر آنها اعمال نخواهد شد، به فنآوري دسترسي خواهند داشت و توافق تجاري ميان آمريكا، اروپا و ايران مذاكره شود.
وي افزود: آنها ميخواهند به عنوان بازيگري مهم در مذاكرات درباره مسايل امنيتي منطقه، چه عراق باشد و چه فلسطين يا لبنان به رسميت شناخته شوند.
مذاكره آمريكا با ايران تهران را بازيگر سياسي اصلي در خاورميانه ميكند
البرادعي گفت: اگر مذاكره ميان آمريكا و ايران آغاز شود ايران ميتواند بازيگر سياسي اصلي در خاورميانه باشد.
وي در عين حال گفت: آغاز مذاكره ميان آمريكا و ايران راه حلي برد – برد است و هر چه سريعتر اين كار انجام شود براي كل جهان و به ويژه خاورميانه كه امروز بدترين از وضع كنوني را نميتواند داشته باشد، بهتر خواهد بود.
دانش غني سازي با داشتن بمب متفاوت است
اسبهايتان را تا زمانيكه بر سر ميز مذاكره بنشينيم نگهداريد
مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي بار ديگر تاكيد كرد كه دانش غني سازي با داشتن بمب متفاوت است و افزود: هم چنان به ايرانيها ميگويم قابليتتان را گسترش ندهيد. شما دانش چگونگي غنيسازي را داريد. فقط آن را نگه داريد. در حال حاضر اسبهايتان را تا زمانيكه بر سر ميز مذاكره بنشينيم نگهداريد و سپس كل حق شما بخشي از اين ساختار جهاني امنيت منطقهاي خواهد بود.
آمريكا بايد سلاحهاي هستهاياش را كنار گذارد
وي در عين حال گفت كه سيستم كنترل تسليحات مبتني بر آن است كه آنهايي كه سلاح هستهاي ندارند نبايد آن را به دست آورند و كشورهاي دارنده سلاح بايد در جهت خلع سلاح حركت كنند.
به گزارش ايسنا، مديركل آژانس تاكيد كرد: اما 37 سال است كه حركتي را در اين زمينه شاهد نبودهايم. روسيه، آمريكا و همه دارندگان سلاح در صورتيكه بگويند در اين مسير حركت نميكنند صلاحيت اخلاقي قويتري خواهند داشت. ما به تكيه بر سلاح هستهاي نيازي نداريم فكر ميكنم اگر چنين شود فضايي ايجاد ميشود كه اميدوارم در طول عمرم شاهد آن باشم.
استاندارد دوگانه معروف بايد برطرف شود
وي افزود: من همچنان مانند يك آتش نشان كار ميكنم. آتش در يكجا خاموش ميكنم، اما در جايي ديگر آتش سوزي ميشود. منظورم اين است كه استاندارد دوگانه معروف بايد برطرف شود.
البرادعي در پاسخ به اين سوال كه ايران چه چيزي را بايد روشن سازد گفت: ما بايد بتوانيم بگوييم همه آنچه كه امروز در ايران رخ ميدهد تحت بازرسي آژانس است و هيچ برنامه نظامي موازي يا فعاليتهايي اعلام نشده وجود ندارد.
هيچ مدركي دال بر نظامي بودن برنامه هستهاي ايران وجود ندارد
وي ادامه داد: ما تاكنون شاهد هيچ مدرك ملموسي دال بر اينكه يك برنامه نظامي موازي وجود دارد شاهد نبودهايم، اما من در موقعيتي نيستم كه بگويم به قدر كافي رضايت خاطر دارم و ميتوانم تضمين بدهم كه همه روندها اعلام شده است. من ميگويم ايران امروز يك خطر روشن و حاضر نيست اما نميتوانم اطمينان دهم كارهايي كه ايران انجام ميدهد كاملا روشن است. ما جايي ميان اين دو هستيم.
البرادعي ادامه داد: هر چه يك كشور شفافتر باشد، من ميتوانم تضمين بيشتري بدهم.
يك مساله مشكل اعتماد غرب به ايران است
مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي گفت: من بايد گزارشي ارايه كنم و اميدوارم قادر باشم گزارش مثبتي بدهم مبني بر اينكه آنها مسايل را توضيح دادهاند، اما موضوع اين است كه آيا به قدركافي شفاف بودهاند؟ آيا به قدر كافي همكاري كردهاند؟ اگر اينطور باشد قطعا به نفعشان خواهد بود اما اين بخشي از مشكل را حل خواهد كرد مبني بر اينكه ايران امروز مشكلي ندارد. ما همچنان بخش ديگري را داريم مبني بر اينكه آيا به نيات ايران در آينده اعتماد داريم؟ اين مشكل مهمي است كه آنها و غرب دارند.
مديركل آژانس با ذكر اينكه ايران دانش غني سازي را دارد گفت: آنها 16 ماه است كه سانتريفيوژها را به حركت در آوردهاند اما اينكه آيا اين دانش به معناي داشتن سلاح است؟ قطعا اين طور نيست. و براي تبديل اين دانش به يك سلاح زمان زيادي لازم است. بايد اورانيوم 90 درصد غني سازي شود يعني بايد ظرفيت صنعتي براي انجام آن كار را داشت.
وي گفت: ايرانيها ميفهمند كه بايد يك راه حل جامع وجود داشته باشد. اين چيزي است كه هميشه ميگويند آنها ميدانند كه مساله هستهاي بخش اصلي مشكل است. اما هم چنين تمايل دارند در نهايت معاملهاي داشته باشند كه آنها را به عنوان قدرت منطقهاي به رسميت بشناسد و به ايران اجازه دهد عضو جامعه فنآوري باشد و به اين فنآوري و تجارت دسترسي داشته باشد.
وي در بخش ديگر از سخنانش گفت كه ايرانيها به او گفتهاند اگر مذاكره با آمريكا آغاز شود تمايل دارند درباره عراق، لبنان و فلسطين مذاكره كنند. آنها گفتهاند كه حاضرند درباره همه مسايل مذاكره كننده و نقش مثبتي را ايفا كنند.
فقط توصيه ميكنم؛ تصميم گيرنده نيستم
مديركل آژانس گفت: ايران به تعامل با غرب نياز دارند، غرب نياز دارد كه ايران بازيگر مثبتي در خاورميانه باشد و باور شخص من اين است كه اگر مذاكره آغاز شود به سرعت به سوي مسيري مثبت خواهد رفت.
البرادعي گفت: من مسووليت دارم اطمينان حاصل كنم كه ما همه راههاي ممكن براي حل مسايل با ابزارهاي مسالمت آميز را دنبال ميكنيم. من فقط توصيه ميكنم و تصميم گيرنده نيستم. اما بسيار روشن گفتهام فقط به عنوان يك فرد فني نمينشينم و فقط دوربينها را نصب نميكنم.
در پشت صحنه بسيار موثرتر از چيزي كه علني ميگويم هستم
وي در پاسخ به اين سوال كه هر طرفي فكر ميكند شما براي طرف ديگر كار ميكنيد گفت: آنها متوجه نيستند كه 50 درصد كار من پشت صحنه است. آنچه من پشت صحنه انجام ميدهم بسيار موثرتر از چيزي است كه علني ميگويم. من علني صحبت ميكنم و بيانيه ميدهم درخواست ميكنم، سعي ميكنم متقاعد كنم. اعمال فشار ميكنم. اما كار بسيار مهم من پشت صحنه و زماني است كه رو در رو مينشينم و ميتوانم دقيق با آنها صحبت كنم.
نقش يك پاپ سكولار را بازي ميكنم
وي در پاسخ به اين سوال گفته شده شما نقش خود را مانند يك پاپ سكولار ميدانيد كه اطمينان حاصل ميكند مردم يكديگر را نميكشند، گفت: فكر ميكنم درست است. پاپ سكولار به معناي آن است كه من بايد به مردم اصول مبنايشان را يادآوري كنم. من بايد به كشورهاي دارنده سلاح يادآوري كنم كه متعهد به خلع سلاح هستند. بايد به همه يادآوري كنم كه متعهد به حل مسايل از طريق ديپلماتيك هستند. بايد يادآوري كنم كه روند بازرسي كار ميكند بنابراين نياز به رفتن و بمباران كردن نيست مانند كاري كه اسراييل در سوريه انجام داد.
وي در ادامه تاكيد كرد كه در خصوص اين حمله هيچ اطلاعاتي از هيچ كسي دريافت نكردهام.
البرادعي با تاكيد بر اينكه دانش هستهاي را نميتوان بمباران كرد گفت: با انجام چنين كاري در ايران همه از جمله اصلاح طلبان در حمايت از دولت بسيج ميشوند چرا كه نميخواهند كشورشان تحقير شود.
وي گفت: اگر به زور متوسل شويد آنها در مسير توليد سلاح قرار ميگيرند. به همين دليل است كه ميگويم نبايد از توسل به زور حرف زد.
اجازه دهيد بر حال متمركز شويم و اعتماد سازي كنيم
البرادعي گفت: همه ميدانند كه تحت منشور سازمان ملل در برخي شرايط ميتوان به زور متوسل شد اما در مورد ايران خطر نيات آينده مطرح است و اجازه دهيد بر حال متمركز شويم و اعتماد سازي كنيم كه از نظر من راه رسيدن به راه حل پايدار است.
