حاجيبابايي ، ركورد زد
يازدهمين وزير آموزش و پرورش كشور در حالي امروز از نمايندگان ملت راي اعتماد گرفت كه انتظارات از وي كه با راي حداكثري نمايندگان بر كرسي وزارت بزرگترين و در عين حال، پرچالشترين دستگاه اجرايي كشور تكيه ميزند، بيش از پيش است.
به گزارش ايسنا، حميدرضا حاجي بابايي در جلسه علني روز يكشنبه راي اعتماد در مجلس شوراي اسلامي با 217 راي موافق، 33 راي مخالف و 13 راي ممتنع به عنوان يازدهمين وزير آموزش و پرورش كشور معرفي شد.
در اين بين، وزير آموزش و پرورش دولت دهم كه به گفته بسياري كارشناسان و نمايندگان مجلس «از دل آموزش و پرورش» بيرون آمده و اين دستگاه و مشكلات آن را عميقا درك كرده است، با چالشهايي عمدهاي روبروست كه اين چالشها اگرچه دشواريهايي در اداره بزرگترين دستگاه اجرايي كشور به عنوان پوشش دهنده مستقيم حدود يك ميليون و 200 هزار نيروي انساني (يك سوم كارمندان دولت) و بيش از 13 ميليون و 500 هزار دانشآموز و پوشش دهنده غيرمستقيم بيش از نيمي از جمعيت ايران ايجاد ميكند، اما قطعا آشنايي وزير آموزش و پرورش جديد با ماهيت آموزش و پرورش به مواجهه مطلوب با اين چالشها كمك خواهد كرد.
چالشهايي كه به گفته برخي كارشناسان و وزاري سابق آموزش و پرورش، فقدان ثبات مديريت در اين وزارتخانه، از مهمترين آنهاست كه آسيبهاي زيادي را به فرهنگيان به عنوان بيش از يك سوم كارمندان دولت و دانشآموزان تحميل كرده است، تا آنجا كه به گفته فرشيدي ـ اولين وزير آموزش و پرورش دولت نهم و نهمين وزير آموزش و پرورش كشور ـ اين دستگاه تا جايي دچاز تزلزل مديريتي است كه ميانگين مديريت وزرا صرف «دو سال و اندي» است!
علاوه بر فقدان ثبات مديريت در آموزش و پرورش، آسيبهاي ديگري نيز از جمله «كسري اعتبارات به عنوان قديميترين مشكل اين وزارتخانه» كه همه 10 وزير سابق آموزش و پرورش بارها در مورد اين چالش مهم داد سخن دادهاند، «برخوردار نبودن آموزش و پرورش از جايگاه ويژه در دولت به رغم اين كه حدود نيمي از كارمندان دولت را در خود جاي داده است و تعلق تنها يك راي در دولت به آموزش و پرورش در حالي كه بيش از يك سوم كاركنان دولت را در خود جاي داده است» به عنوان چالشي كه مورد انتقاد بسياري از وزراي پيشين آموزش و پرورش بوده و «عقبماندگي علمي آموزش و پرورش از چشمانداز 20 ساله كشور و ضعف آموزش و پرورش در مجهز شدن به علم روز و در نتيجه ضرورت تحول بنيادين و ريشهاي در اين وزارتخانه»، به عنوان ديگر چالشهاي مهم كنوني نهاد عظيم آموزش و پرورش عنوان ميشود كه بايد مورد توجه يازدهمين وزير آموزش و پرورش كشور قرار گيرد.
در عين حال برخي موارد ديگر نيز به عنوان مشكلات كنوني آموزش و پرورش در كانون توجه كارشناسان و وزراي سابق آموزش و پرورش قرار گرفته كه از آن جمله ميتوان به «وجود موازيكاريها و ريخت و پاشهاي فراوان در اين وزارتخانه عظيم از جمله وجود سازمانهايي با ساختار موازي كه بودجههاي كلان ميبلعند و عملا دستاوردي حاصل نميكنند»، اشاره كرد.
در مقابل اين مشكلات و مسايلي كه وزارت آموزش و پرورش با آن دست به گريبان است، حاجيبابايي ـ وزير جديد آموزش و پرورش ـ در جلسه امروز مجلس در دفاع از برنامههاي خود به عنوان وزير پيشنهادي آموزش و پرورش، ايجاد پيوند عميق بين تعليم و تربيت رسمي و غيررسمي، در كانون توجه قرار دادن فرهنگيان در دولت و مجلس و ايجاد نظام عادلانه معيشت را از خواستههاي حقيقي فرهنگيان عنوان كرد.
وي گفت كه آموزش و پرورش اسناد فرادستي دارد كه بايد در چارچوب آن برنامهريزيها صورت گيرد. اصل و اساس برنامههاي آموزش و پرورش براساس احكام اسلام و آموزههاي ديني است. البته در اين ميدان بزرگ رهنمودهاي امام راحل، مقام معظم رهبري، قانون اساسي جمهوري اسلامي، سند چشم انداز، قانون برنامه پنج ساله پنجم، مصوبات مجلس،قانون مديريت خدمات كشوري، سياستهاي كلي آموزش و پرورش كه در مجمع تشخيص در حال بررسي است و كار مفيد كارشناسان نظام تعليم و تربيت در رابطه با سند ملي آموزش و پرورش به عنوان منابعي ارزشمند پيشروي ماست.
وي افزود: آنچه در آموزش و پرورش به عنوان اهداف بنيادين بايد مورد توجه قرار گيرد و در راستاي آن تلاش شود تقويت و تحكيم مباني معنوي، روحيهي اتكا به خدا، اعتماد به نفس دانشآموزان و رشد فضيلتهاي اخلاقي و عقلاني آنهاست.
حاجيبابايي عنوان كرد: حفظ استقلال آموزش و پرورش بايد بر اساس اولويتهاي برنامه توسعه كشور انجام شود. همچنين شناسايي استعدادها و تقويت روحيه پژوهش نيز از ديگر اهداف بنيادين نظام آموزش و پرورش است. آموزش عمومي و نيمه تخصصي با عنايت ويژه به علوم انساني و تعليم مهارتهاي كاربردي از مسائل مهم و در حيطه ماموريتهاي آموزش و پرورش است.
وزير جديد آموزش و پرورش در ادامه در رابطه با راهبردهاي اساسي در آموزش و پرورش يادآور شد: اسناد ملي آموزش و پرورش با تمام ريزهكاريها پيشروي ماست، لذا راهبردهاي اساسي پيشروي ما تحول در نظام آموزش و پرورش با هدف ارتقاي كيفي آن در سه حوزه دانش، مهارت و تربيت است. افزايش سلامت روحي و جسمي دانشآموزان نيز از محوريترين برنامههاي پيشروي من و همكارانمان خواهد بود.
وي افزود: اصلاح نظام جذب، نگهداشت و توسعه منابع انساني از ديگر نكات مورد توجه خواهد بود. نيروي انساني نقش اساسي و كليدي را ايفا ميكند و در تمام دنيا محور تكنولوژي آموزشي معلم است.
حاجيبابايي همچنين توسعه عدالت در نظام آموزش و پرورش، ترويج مشاركت فراگير، بازآفريني مرجعيت معلم، بهبود جايگاه حرفهاي و ارتقاي منزلت اجتماعي را از مهمترين سياستهاي آموزش و پرورش عنوان كرد و افزود: جايگاه معلم، معيشت معلم و رابطه معلم با دانشآموز از مسائل مهمي است كه در اين بند جاي داده شده است. توسعه و به روز كردن آموزشهاي فني و حرفهاي، بهبود تشكيلات، اصلاح قوانين و حركت به سوي مديريت نيمه متمركز نيز از اهداف بلندي است كه بايد به آن توجه شود.
وزير جديد آموزش و پرورش همچنين برنامههاي عملياتي جهت تحقق راهبردهاي مورد نظر خود را اين گونه تشريح كرد: بازنگري در محتواي كتب درسي، توجه به توانمنديهاي اخلاقي و اجتماعي دانشآموزان، ايجاد فضاي خلاقيت، پرورش و ارتقاي مهارتهاي درونمدرسهاي و برونمدرسهاي، جهت دادن به مواد درسي، تصويب نهايي فلسفه آموزش و پرورش، جذب نيروي انساني با تاكيد بر توانمنديهاي اخلاقي، نخبهگزيني و ساماندهي مراكز تربيت معلم، فراهم كردن تسهيلات و شرايط لازم براي ارتقاي سطح علمي معلمان، بهبود وضع معيشت فرهنگيان، حمايت از نخبگان علمي، تخصيص بهينه امكانات با اولويت مناطق محروم، ايجاد بستر مناسب جهت اجراي قوانين و توسعه مشاركتهاي مردمي، اصلاح ساختار تشكيلات و مديريت با همكاري نمايندگان و صاحبنظران، نوسازي در تدوين برنامههايي در جهت ارتقاي كيفيت، تقويت معاونت پرورشي جهت رشد باورهاي ديني و ايجاد و توسعه كارآمد هستههاي مشاوره.
وي خطاب به نمايندگان مجلس تصريح كرد: امروز براي من روز سخت و دشواري است و اين روزها از جهات گوناگون براي من حساس است دو كفهي ترازو پيش روي من است در يك كفه آن نگرانيهايي از قبيل پرمشكل بودن آموزش و پرورش، مشكلات ساختاري، تصويب بودجه، ساماندهي فضاي آموزشي و دهها مشكل ديگر كه مديران، فرهنگيان و به ويژه نمايندگان از آن اطلاع دارند قرار دارد. ضمن اين كه در كنار تمام اين سختيها و مشكلات دهها دليل و استدلال عقلي وجود دارد كه نبايد از جايگاه پرسشگري به جايگاه پاسخگويي رفت و يا نبايد به جايگاهي رفت كه امكانات آن با خواستهها توازني ندارد.
حاجيبابايي خاطرنشان كرد: در اين كفه همچنين لزوم اعمال مديريت، بالا بردن جايگاه آموزش و پرورش، مديريت منسجم و لايق روي هم انباشته ميشود و آن را سنگين ميكند، اما در برابر همه اينها پشتوانه قابل اعتماد كفه ديگر ترازو را به سمت قبول مسووليت سنگين ميكند. در اين كفه اعتماد رياست جمهوري، استقبال بيشائبه نمايندگان، ابراز رضايت فرهنگيان، اعلام پشتيباني دلسوزان نظام و حمايتهاي همه جانبه در كنار دغدغه 30 ساله فرهنگيان نيز قرار دارد.
وزير جديد آموزش و پرورش انتظار ايجاد پيوند عميق بين تعليم و تربيت رسمي و غيررسمي، در كانون توجه قرار دادن فرهنگيان در دولت و مجلس و ايجاد نظام عادلانه معيشت را از خواستههاي حقيقي فرهنگيان عنوان كرد و گفت: اكنون كه در آستانه راي اعتماد شما نمايندگان قرار گرفتهام و راي شما اين مسووليت بزرگ را براي من به همراه معلمان فرهيخته براي خدمت به مردم بينظير ما تاييد ميكند، راي شما به من راي خدمتگذاري به نظام تعليم و تربيت خواهد بود كه سعادتها و شقاوتها مربوط به نوع نگاه و اهميت به آنهاست.
با توجه به برنامههاي ارائه شده از سوي حاجيبابايي كه حل مشكلات آموزش و پرورش را دنبال ميكند، بايد منتظر ماند كه تا زمان تحويل وزارتخانه از سوي جايبابايي به وزير بعدي تا چه حد از مشكلات عميق وزارتخانه حل و فصل شده و چه ميزان از برنامههاي يازدهمين وزير آموزش و پرورش بعد از انقلاب ايران كه بيشترين راي اعتماد نمايندگان مجلس را نيز بين وزراي قبلي از آن خود كرده، محقق شده است.
