سارکوزی در آرزوی جایگاه اوباما

هفته گذشته در شهر پیتسبورگ، نیکولا سارکوزی رئیس‌جمهور فرانسه،‌ دوش به دوش باراک اوباما رئیس‌جمهور آمریکا و گردون براون نخست وزیر انگلیس حرکت کرد. اما در هنگام بیان مواضع سه کشور، زبان بدن (بادی لنگوئج) آنها حکایت از چیز دیگری داشت.

به گزارش سرویس بین‌الملل «فردا» و به نقل از مجله "نیوزویک"، اوباما و براون واقعاً دوش به دوش کنار یکدیگر ایستاده بودند در حالی که سارکوزی تلاش می‌کرد از آن دو فاصله بگیرد در حالی که زیرچشمی حرکات آنها را دنبال می‌کرد.

گروه G20 با در پایان سال گذشته به ابتکار سارکوزی تشکیل شده‌بود. دولت وی تلاش کرده‌است در مواجه با ایران در مورد برنامه هسته‌ای این کشور نیز سردمدار برخوردها باشد.

سارکوزی می‌خواهد رهبری را در دست گیرد. نمونه بارز این خصیصه بحث ریاست‌ اتحادیه اروپا بود. در حالی که دوره شش ماه وی در حال اتمام بود، سارکوزی سال گذشته گفته‌بود که از پستش کناره‌گیری نمی‌کند.

با توجه به اقدامات گذشته، رییس جمهور فرانسه می‌تواند مدعی باشد که اوباما دنباله‌روی اقدامات او بوده‌است. سارکوزی سال 2007 به عنوان رئیس‌جمهور فرانسه انتخاب شد، که دقیقاً‌ یک سال و نیم قبل از آغاز ریاست‌جمهوری اوباما بود و با توجه به اینکه در مسئله دزدان دریایی سومالی و موضوع هسته‌ای ایران از آمریکا پیشی‌گرفت، روش این "ابر رئیس‌جمهور" - به زعم رسانه‌های فرانسه- یکباره فراگیر شده است و اوباما پا جای پا او می‌گذارد.

اما بر خلاف انتظار، شرایط به نحو دیگری‌است. در واقع روابط میان این دو رئیس‌جمهور چندان صمیمانه و گرم نیست. نکته جالب این است که سارکوزی در فرانسه به عنوان طرفدار آمریکا معروف شده‌است، و به نظر می‌رسد که از این عنوان هم ناراضی نیست. از زمان زمامداری وی همکاری پاریس‌ـ واشنگتن تبدیل به یکی از پویاترین روابط بین کشورهای دو سوی آتلانتیک شد که در تنظیم مسائل جهانی نقش به‌سزایی می تواند داشته باشد.

اوباما و سارکوزی دیدگاه مشترکی در مورد تنظیم اقتصاد جهان دارند. اما این نیز بخشی از مشکل است زیرا هر دو انتظار دارند در این ابتکار عمل، پیشگام باشند. اوباما که رئیس‌جمهور آمریکا است و سارکوزی نیز به دلیل جاه‌طلبی‌اش میل‌دارد پیش‌رو باشد.

سوالی که ذهن سارکوزی را به خود مشغول کرده‌است، این است که آیا دیگران نیز وی را دارای نقش کلیدی و تعیین کننده در روند مسائل جهانی می‌پذیرند یا نه؟ اصلاً آیا ظرفیت چنین کاری را دارند ؟
سارکوزی کابوس اوباما را دارد و این تبدیل به یکی از موضوعات ثابت و مورد علاقه رسانه‌های فرانسه شده‌است. دولت اوباما اگر تلاش بیشتری در جهت فهم این مشکل نکند، ممکن است این قضیه مشکل‌ساز شود. مسئله تنها سیاست‌ها و شخصیت‌ها نیست، بلکه سیاسی است. در فرانسه محله‌های حاشیه‌نشین دردسر ساز هستند. بسیاری از ساکنان آنها را آفریقایی‌ها و اعراب‌هایی تشکیل داده‌اند که پیش از این تی‌شرت‌هایی با عکس چه‌گوارا می‌پوشیدند اما هم‌اکنون تی‌شرت‌هایی را منقش به عکس اوباما ‌‌است به تن می‌کنند. بر اساس آخرین نظرسنجی‌‌های Transatlantic Trends در فرانسه 88 درصد از مردم موافق اوباما هستند در حالی که کمتر از 50 درصد از مردم از سارکوزی رضایت دارند.

هفته گذشته دیوید پوجاداس در یک مصاحبه تلویزیونی از سارکوزی پرسید که آیا این یک نوع "رقابت برای رهبری دنیا" بین او و اوباما است؟ و سارکوزی در حالی که به سختی ناراحتی خود را پنهان می‌داشت در پاسخ گفت: "هیچ رقابتی وجود ندارد. من جایگاه خودم را می‌دانم من کشور بزرگی را اداره می کنم. او رئیس‌جمهور بزرگترین قدرت اقتصادی دنیا است."

کاملا مشخص است که این نوع رابطه از نوع روابط حسنه نخست‌وزیر اسبق انگلیس مارگارت تاچر و رئیس‌جمهور آمریکا رونالدریگان نیست. اما مشخص است که سارکوزی تمایل به چنین چیزی داشته‌است.

هم اوباما و هم سارکوزی در مبارزات انتخاباتی خود شعارهای ساختارشکنانه‌ای داشتند. بلافاصله بعد از انتخاب شدن به نظر می‌رسید که تلاش کردند که بلافاصله همه چیز را تغییر دهند. اوباما هم تمرکز خود را بر روی تغییر اساسی سیاست‌های محیط زیستی قرارداده‌بود او همچنین مساله خاورمیانه، از جمله گشایش در روابط با سوریه و بحث هسته‌ای ایران، را در راس اولویت‌های سیاست خارجی خود قرار داد. نیوزویک اشاره کرده که پیش از اوباما، سارکوزی آنها را در اولویت اقدامات خود قرار داده بود.
سارکوزی در مصاحبه خود گفت:" تا زمانی‌که تغییرات به صورت همزمان صورت نگیرد، نمی‌توانید امیدوار به ثمربخش بودن آن باشید.."

در زمان ریاست جمهوری سارکوزی، فرانسه امسال مجدداً‌ به بخش نظامی ناتو پیوست و به درخواست دولت بوش برای اعزام نیروی نظامی بیشتر به افغانستان پاسخ مثبت داد.

هم‌اکنون اوباما خواستار همکاری بیشتر هم‌پیمانان خود است، اما تلخی و قدرنشناسی سارکوزی ممکن است او را وسوسه کند تا همکاری‌های خود را کاهش دهد.

او در ادامه مصاحبه خود در مورد اوباما می‌گوید:" اوباما یک انسان شجاع و آگاه به شرایط است اما این درباره مسائل داخلی صدق نمی‌کند."

یکی از مقامات رسمی آمریکا که از نزدیک رخدادهای فرانسه و ناتو و مسائل مربوط به آن را پیگیری می‌کند، چنین اظهارنظر می‌کند:" هم‌اکنون همه‌چیز بسیار آرام پیش می‌رود." البته وی از دادن جزئیات بیشتر در این زمینه خودداری کرد. وی می‌گوید:" سارکوزی مرد عمل است ما می‌توانیم با او همکاری داشته‌باشیم". این مقام آمریکایی در پایان توضیحات خود اظهار داشت، که بهتر است او را به عنوان شریک در کنار خود داشته باشیم نه در مقابل!