نگاه شما: احادیث اقتصادی

گذشته از کارهایی که دولت باید در رفع این تنگنا‌ها انجام دهد، رفتار فردی خود مردم به ویژه کسانی که دست‌اندرکار تهیه و فروش احتیاجات مردم هستند، می‌تواند درمان بخشی از زخم‌ها باشد.

رفتار درست در این گونه موارد، باید برگرفته از دستور‌های ائمه باشد، چرا که خیر دنیا و آخرت ما در گرو عمل به این دستور‌هاست.

برخی از نظریات اهل بیت را در رابطه با موضوعات فوق‌الذکر بیان می‌کنم تا با رعایت و عمل به آن‌ها بتوانیم درست رفتار کنیم.

احتکار:

پیامبر اسلام (ص) می‌فرمایند:

بحارالانوار:

«هر کس خوراکی را به امید گران شدن چهل روز انبار کنداز خداوند بری شده وخدا نیز از او بری وبیزار است».
 
علی (ع):

احتکار خوی نابکاران است. غررالحکم
در فرمان علی ع به مالک اشتر:
... بسیاری از آنان در داد و ستد بیش از اندازه سختگیرند و به منظور سود بیشتر کالا را احتکار می‌کنند و به دلخواه نرخ گران می‌بندند و این کار برای توده مردم زبانبار و برای حکمرانان عیب و ننگ است؛ بنابراین، از احتکار جلوگیری کن زیرا که رسول خدا از آن نهی فرموده است.

گرانی:

امام صادق ع می‌فرمایند: گرانی نرخ اخلاق را بد می‌کند و امانتداری را از بین می‌برد و انسان مسلمان را دلتنگ و بی قرار می‌سازد. اصول کافی

میانه روی:

پیامبر اسلام (ص): میانه روی در خرج کردن نصف معیشت است. کنز المعال
امام علی ع: هر که میانه روی پیشه کند، هزینه زندگی‌اش سبک شود. بحار

انفاق:

علی (ع): هر که یک درهم برای خدا بدهد، خداوند برایش هفتصد صواب می‌نویسد. امالی الطوسی
خوشا به حال کسی که زیادی مال خویش را انفاق دهد وجلو زیاده گویی خود را بگیرد. بحار

بازار:

امام باقر (ع): بد‌ترین جاهای زمین بازار است. بازار میدان ابلیس است. اول صبح پرچم خود را در آن نصب می‌کند و کرسی‌اش را می‌گذارد و فرزندانش را همه سو می‌پراکند.
 
از کسی که پیمانه را کم می‌دهد تا کسی که ترازو را سبک می‌گیرد و کسی که در گز کردن دزدی می‌کند یا کسی که برای فروش کالایش به دروغ متوسل می‌شود. او به فرزندانش می‌گوید بر شما باد فریفتن مردی که پدرش مرده، در حالی که پدر شما هنوز زنده است. ابلیس با اولین نفری که به بازار می‌آید، وارد می‌شود و با آخرین نفر برمی‌گردد.

بازرگانی:

پیامبر ص می‌فرماید: هر که چهار امر را رعایت کند، درآمدش پاک و حلال باشد. در موقع خرید جنس عیبجویی نکند، در فروش تبلیغ و تعریف نکند، عیب جنس را از مشتری پنهان نسازد، در خرید و فروش قسم نخورد.

اصول کافی

پیامبر (ص): هر کس تقاضای مسلمانی را در فسخ معامله بپذیرد، خداوند لغزش و گناه او را ببخشد.

پیامبر: کاسب راستگو، درستکار و مسلمان در قیامت با شهیدان است. کنز المعال

امام علی (ع): روزگار بس دشواری بر مردم بیاید. در آن زمان توانگر آنچه را در دست دارد سخت نگاه دارد. حال آنکه به چنین کاری فرمان داده نشده است. خدای سبحان فرمود بخشش میان خود را فراموش نکنید. در آن روزگار بدان ارجمندند و نیکان بی‌مقدار شمرده می‌شوند. با درماندگان خرید و فروش می‌شود، در حالی که پیامبر از خرید و فروش با مردمان مضطر و درمانده نهی فرموده است. نهج البلاغه

پیامبر (ص): ‌ای قپان‌دار سنگین‌تر وزن کن.. هر‌ گاه وزن می‌کنید، به نفع مشتری سنگین‌تر وزن کنید.

رباخواری:

پیامبر (ص): بد‌ترین کسب رباست..
خداوند عز وجل رباخوار، ربا دهنده و کاتب و گواهان بر آن را لعنت کرده است.

رشوه:

امام علی (ع) فرمود: اینان کسانی هستند که مشکل برادر دینی خود را بر طرف می‌سازند و سپس هدیه او را می‌پذیرند. بحار

پیامبر (ص): لعنت خدا بر رشوه گیر و رشوه دهنده.
خدا لعنت کند کسی را که در راه قضاوت رشوه دهد ورشوه گیرد.