شاید یک بار می‌توان امتحان کرد …

صبح امروز جمله زیبایی روی پل عابر مسیر آمدنم به دفتر کارم توجهم را به خود جلب کرد.آن جمله این بود: "من دنیای دنیاپرستان را دوست ندارم.”

جمله آنقدر شفاف و زیبا بود که دقایقی طولانی مشغول فکر کردن به این جمله دلنشین بودم.شب قبل هم اتفاقا برای چندمین بار فیلم شاهکار ویکتور هوگو به نام بینوایان را می دیدم که آنچه موقع دیدن فیلم در ذهنم نقش بست تقارن جالبی به این نوشته صبح امروز داشت.حتما دیده اید و خوانده اید ژان والژان که دیگر شهردار مادلن نیکوکار شده بود و گوشه ای ازاین دنیای خاکی مدرسه و بیمارستان می ساخت و به مردم کمک می کرد وقتی بازرس ژاور از وی عذرخواهی کرد که او را با یک متهم اشتباه گرفته و خوشبختانه متهم اصلی دستگیر شده و به زودی به حبس ابد متهم خواهد شد چه حسی به او دست داد؟ او از تمام پست و مقام و ثروتش به یک اشاره گذشت و به دادگاه رفت تا فرد دیگری جای او به حبس ابد محکوم نشود گویی سرنوشت هم نمی خواست خوبی و نیکی تداوم داشته باشد.اگر آن متهم به اشتباه در دادگاه جای ژان والژان محاکمه نمی شد سالیان سال شهردار مادلن به خوبیها و اعمال نیک خود ادامه می داد و شهر را می ساخت و مردمش را تیمار می کرد.مادر کوزت هم زنده می ماند و بعد از شش سال دوری دختر دلبندش را در آغوش می گرفت…فصل پنجم بینوایان را هم به خاطر دارید که همین بازرس ژاور، جوانمردیِ باورنکردنیِ ژان والژان او را دچار جنون می کند و خود را به رود سن می افکند.از طرفی کوزت دوست داشتنی بینوایان در بخشهای پایانی داستان به همراه ماریوس همسرش بدون آگاهی از اینکه ژان والژان چه قدیسی است او را طرد می کنند و فقط لحظات آخر عمرش به اشتباه وحشتناک خود پی می برند اما دیگر مجالی برای ادامه حیات نیست…زمانه همین است…

نمی دانم شاید جبر زمانه این است که خوب نمی توانی باشی. اصلا نباید خوب باشی.خوب بودن تو را دنیا پرستان و حسودان و بدان به نادانی ات تعبیر می کنند.خوب بودنت و از خطاها و پلیدی هایشان روی برگرداندن را زرنگی و تدبیر خویش می دانند و مرتب برایت دسیسه می چینند و مکر می کنند.این دنیاپرستان به چه می اندیشند؟ آیا باید از نیکی و خوبی چشم پوشید؟ آیا باید همانند خودشان بدذات و کینه ای بود؟ زمانه و جبر آن چنین می خواهد؟ اصلا شاید می توان یکبار امتحان کرد که جواب بدی و پلیدی و زشتی و کینه را با همان واژه ها داد! شاید یکبار می توان امتحان کرد که نگویی عیبی نداره این نیز بگذرد! شاید یکبار می توان امتحان کرد که ماسک مهربانی زد و خنجر بر قلب پلیدی و کینه و عداوت زد.شاید می توان یکبار امتحان کرد ستون کلبه ای را بلرزانی تا بدانند که اگر با مکر و فریب و دسیسه سقف کلبه ات را نشانه می گیرند تو می توانستی خیلی زودتر از اینها کلبه ای را ویران کنی اما همیشه با خود می گفتی عیبی نداره! به من ارتباطی نداره! شاید می توان یکبار بد مطلق بود..شاید جبر زمانه از این بیشتر خوشش آید…شاید می توان….

وحید نوروزی / وبسایت آوای سبز