مجلس هشتم مغز قانون‌نویسی داشت؟

سرویس سیاسی ـ مجلس شورای اسلامی به عنوان بخشی از قوه مقننه (در کنار شورای نگهبان قانون اساسی) نماد حاکمیت مردم است و باید عصاره فضائل ملت باشد. با توجه به قانون اساسی کشور و به ویژه اصل 71 که بیان می‌کند: «مجلس شورای اسلامی در عموم مسایل در حدود مقرر در قانون اساسی می‌تواند قانون وضع کند»، مجلس در تصویب قوانین مناسب برای اداره کشور، باید نقش پر رنگی داشته باشد. توجه به بعد نظارتی و یا دیگر کارکردهای مجلس، نباید مانع از بررسی کیفیت قوانینی شود که به تصویب مجلس رسیده و به دولت ابلاغ می‌شود.

«تابناک» می‌خواهد در سلسله گزارش‌هایی که در حال خواندن بخش نخست آن هستید، به بررسی طرح‌هایی بپردازد که در مجلس هشتم از سوی نمایندگان پیشنهاد شده است. از آن جایی که هدف این مطالب، ارزیابی و آسیب‌شناسی عملکرد مجلس و نه قوای دیگر است، تأکید بر طرح‌های مجلس بوده و لوایح مورد بررسی و تصویب، فعلا مورد توجه جدی قرار نمی‌گیرد. بازه زمانی مورد بررسی از دوازدهم خرداد سال 87 تا دوم آذر ماه سال 90 یعنی نزدیک به سه و نیم سال از عمر مجلس هشتم را در بر می‌گیرد.

برای سادگی کار و تفکیک مناسب، در هر یک از گزارش‌ها به بررسی طرح‌های مطرح در یک یا چند کمیسیون از کمیسیون‌های تخصصی دوازدگانه مجلس می‌پردازیم. امیدواریم که این کار برای بهبود عملکرد مجلس بعد، راهگشا بوده و تلخی احتمالی نتایج آن، باعث ناامیدی و ناراحتی نشود.
تابناک از پاسخ به این گزارش‌ها استقبال خواهد کرد.

نسختین کمیسیون مورد بررسی، کمیسیون آموزش مجلس است.

کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی:

بر طبق ماده 34 آیین‌نامه داخلی مجلس، کمیسیون آموزش و تحقیقات برای انجام وظایف محوله در محدوده آموزش و پرورش عمومی، آموزش فنی و حرفه‌ای، آموزش عالی، ‌تحقیقات و فن‌آوری تشکیل می‌شود.

21 نماینده در این کمیسیون عضوند و علی عباسپور تهرانی فرد نماینده تهران، رئیس کمیسیون و سیدمحمود حسینی دولت‌آبادی نماینده شاهین شهر، برخوار و میمه و غلامحسین مسعودی ریحان نماینده اهر و هریس به ترتیب نایب رئیس اول و دوم این کمیسیون هستند.

کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس در مجلس هشتم چه کرده است؟

بیست طرح و هفت لایحه برای بررسی به این کمیسیون سپرده شده است. حاصل سه و نیم سال فعالیت کمیسیون، متأسفانه فقط تصویب نهایی شش قانون در مجلس بوده است. از این شش قانون، چهار قانون طرح و دو تای دیگر لایحه بوده است؛ تعیین کیفیت عملکرد و نمره کمیسیون با شما!

چهار طرحی که سرانجام به تصویب مجلس رسیده‌اند، عبارتند از:

1 ـ طرح تعيين تكليف استخدامي معلمين حق‌التدريسي و آموزشياران نهضت سوادآموزي

2 ـ اصلاح قانون قبلی

3 ـ طرح بی‌خاصیت مجازات استفاده غير مجاز از عناوين علمي

4 ـ طرح برقراري عدالت آموزشي در پذيرش دانشجو در دوره‌هاي تحصيلات تكميلي و تخصصي که به سهمیه‌بندی در آزمون‌های ورودی تحصیلات تکمیلی مربوط می‌شود.

دو لایحه دولت نیز برای بررسی به این کمیسیون رفته و نهایتا به قانون تبدیل شده‌اند که عبارتند از:

1 ـ لايحه اصلاح قانون راه‌اندازی مدارس غيرانتفاعي و الحاق موادي به آن

2‌ ـ لايحه حمايت از شركت‌هاي دانشبنيان و تجاري‌سازي نوآوري‌ها و اختراعات

فهرست کامل طرح‌ها و لوایح مربوط به کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس و وضعیت کنونی آنها به صورت زیر است:

طرح‌ها

1 ـ طرح نحوه انجام فعاليت‌هاي تشكل‌هاي دانشجويي و دانشگاهي ـ در كميسيون

2 ـ طرح تعيين تكليف استخدامي معلمين حق‌التدريسي و آموزشياران نهضت سوادآموزي در وزارت آموزش و پرورش ـ قانون

3 ـ طرح الزام دانشگاه‌ها، مراكز و مؤسسات آموزش عالي به پذيرش دانشجويان دختر در محل سكونت آنها‌ ـ کمیسیون

4 ـ طرح حمايت از تأسيس و تقويت مؤسسات و مراكز آموزش عالي غيردولتي ـ کمیسیون

5 ـ طرح قانونمند کردن به‌كارگيري عناوين علمي (الحاق يك ماده به فصل هشتم قانون مجازات اسلامي) ـ رد شد

6 ـ طرح الزام وزارت آموزش و پرورش به تدوين برنامه احيا، تقويت و سياستگذاري مراكز تربيت معلم ـ بایگانی

7 ـ طرح مجازات استفاده غير مجاز از عناوين علمي ـ قانون

8 ـ طرح حمايت از تأسيس و تقويت موسسات و مراكز آموزش عالي غيردولتي- کمیسیون

9 ـ طرح قانونمند نمودن به كارگيري عناوين علمي (الحاق يك ماده به فصل هشتم قانون مجازات اسلامي) ـ رد شد

10 ـ طرح الزام وزارت آموزش و پرورش به تدوين برنامه احيا، تقويت و سياستگذاري مراكز تربيت معلم ـ بایگانی

11 ـ طرح اصلاح تبصره ماده (9) قانون تاسيس و اداره مدارس، مراكز آموزشي و مراكز پرورشي غيردولتي مصوب 6/5/1387 ـ کمیسیون

12 ـ طرح تغيير نظام آموزشي كشور ـ کمیسیون

13‌ ـ طرح برقراري عدالت آموزشي در پذيرش دانشجو در دوره‌هاي تحصيلات تكميلي و تخصصي ـ قانون

14 ـ طرح معتبر بودن مصوبات شوراي عالي انقلاب فرهنگي درباره دانشگاه آزاد اسلامي ـ کمیسیون

15‌ ـ طرح اصلاح و الحاق موادي به قانون تعيين تكليف استخدامي معلمين حق‌التدريس و آموزشياران نهضت سوادآموزي در وزارت آموزش و پرورش مصوب 1388 و 1389 ـ قانون

16 ـ طرح نحوه تعيين شهريه دانشگاه‌ها و مراكز آموزش عالي غيردولتي ـ کمیسیون

17 ـ طرح تأسيس دانشگاه جامع امام خميني (ره) ـ کمیسیون

18 ـ طرح برقراري فوق‌العاده جذب كاركنان غير هيأت علمي دانشگاه‌هاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي - درماني حوزه ستادي وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و واحدهاي وابسته (تقاضاي اولويت واصل شده است) ـ کمیسیون

19 ـ طرح اصلاح ماده (17) قانون تعيين تكليف استخدامي معلمين حق‌التدريس و آموزشياران نهضت سوادآموزي اصلاحي مصوب 7/10/1389 ـ کمیسیون

20 ـ طرح اصلاح بند (111) قانون بودجه سال 1390 كل كشور ـ کمیسیون


لوایح:

1 ـ لايحه اصلاح قانون تأسيس مدارس غيرانتفاعي و الحاق موادي به آن ـ قانون

2 ـ لايحه عضويت دولت جمهوري اسلامي ايران در انجمن فرهنگستان‌هاي علوم آسيا ـ اعاده شده

3 ـ لايحه عضويت دولت جمهوري اسلامي ايران در سازمان اروپايي پژوهش‌هاي هسته‌اي ـ اعاده

4 ـ لايحه عضويت دولت جمهوري اسلامي ايران در انجمن بين‌المللي پارك‌هاي علمي ـ كميسيون

5 ـ لايحه عضويت دولت جمهوري اسلامي ايران در انجمن پارك‌هاي تحقيقاتي دانشگاهي ـ کمیسیون

6 ـ لايحه عضويت دولت جمهوري اسلامي ايران در فدراسيون بين‌المللي آموزش اوليا ـ کمیسیون

7‌ ـ لايحه حمايت از شركت‌هاي دانش‌بنيان و تجاري‌سازي نوآوري‌ها و اختراعات ـ قانون