سايه شوم برنج خارجي بر کشور
وفور برنج خارجي در بازار سرنوشت شومي را براي برنج ايراني رقم مي زند. کشاورزان خطه شمال با نگراني از واردات گسترده برنج خارجي نسبت به رکود بازار برنج خوش عطر ايراني بيمناک هستند. 
به نوشته اعتماد، ادامه واردات برنج بيش از نياز مصرف و افزايش قيمت برنج ايراني به دليل حمايت کند دولت از شاليکاران شرايط نامطلوبي براي برنج ايراني به ارمغان آورده و احتمال جايگزيني اراضي برنج با ويلا هاي گرانقيمت شمال جدي تر به نظر مي رسد.
جميل عليزاده شايق دبير انجمن برنج ايران با اشاره به رکود بازار برنج ايراني اين شرايط را قابل پيش بيني دانست و به اعتماد گفت؛ افزايش قيمت برنج در سطح جهاني از فروردين تا اوايل خرداد و هشدار کشورهاي صادرکننده مانند تايلند، فيليپين و مبني بر محدوديت صادرات باعث شد تا با تعرفه صفر درصد حجم زيادي برنج وارد کشور شود حتي آنهايي که موافق واردات نبودند به دليل متهم نشدن به ناديده گرفتن منافع مصرف کننده در آشفته بازار ايجاد شده سکوت کردند. از اين رو واردات برنج در اين دوران افزايش چشمگيري داشت. بنابراين در زمان برداشت محصول، کشاورزان با عرضه زياد برنج وارداتي روبه رو شدند البته واردات برنج خارجي نه تنها امسال بلکه در سال هاي گذشته نيز رقيب نابرابري براي برنج داخلي محسوب مي شد. در حال حاضر برنج وارداتي با قيمتي بسيار بالاتر از هزينه تمام شده در بازار عرضه مي شود اما قيمت محصول ايراني بازهم در مقايسه با خارجي بالاست. وي پيش بيني کرد؛ بازار داخلي در صورت ساماندهي وضعيت واردات و نظارت مسوولان دولتي بر قيمت خرده فروشي برنج داخلي و خارجي از حالت رکود خارج خواهد شد، اما در صورت سهل انگاري، بازار برنج با افزايش نامتعارف قيمت روبه رو خواهد شد. عليزاده شايق با انتقاد از روند کند اصلاح اراضي برنج تاکيد کرد؛ نوسازي و يکپارچه سازي اراضي که در سال هاي آخر دهه70 با شتاب بيشتري پيگيري مي شد به دليل جدي نگرفتن شرايط بد توليد و شايد کمبود اعتبار به کندي پيش مي رود. از اين رو هزينه توليد و به تبع آن قيمت برنج داخلي همچنان بالاست و به رغم انتقاد هر ساله هنوز طرح جامعي براي ساماندهي وضعيت توليد برنج در پيش گرفته نشده است. او با هشدار نسبت به جايگزيني اراضي با واحدهاي مسکوني تجاري تاکيد کرد؛ با توجه به ناديده گرفتن هزينه بالاي توليد و حمايت کشاورزان رغبت برنج کاران تحليل رفته و به مرور زمان فروش زمين با قيمت هاي بالا را ترجيح خواهند داد.
زمزمه رکود بازار اين محصول خوش طعم در حالي جدي به نظر مي رسد که کشاورزان در آغاز برداشت محصول با رقيب نابرابري بايد دست وپنجه نرم کنند. دبير انجمن حمايت از برنج استان مازندران با اشاره به رکود بازار برنج از ابتداي ماه رمضان تاکنون اظهار کرد؛ «وفور برنج خارجي در بازارهاي داخلي موجب کاهش خريداران برنج ايراني شده است.» احمد براري پاريجاني معتقد است؛ با کاهش نسبي قيمت برنج و آغاز برداشت برنج داخلي؛ هم اکنون تعداد خريداران اين محصول به شدت کاهش يافته است. وي با بيان اينکه بازار برنج با کمبود نقدينگي شديدي روبه روست، مي افزايد؛ بسياري از توليدکنندگان به دنبال راهکارهاي ديگري براي رفع مشکلات خود از جمله تغيير کاربري شاليزارها هستند. دبير انجمن حمايت از برنج استان مازندران ادامه داد؛ با وجود عدم کاهش توليد برنج هم اکنون خريد برنج خارجي بر برنج ايراني برتري يافته است و ساکنان استان هاي شمالي نيز برنج خارجي مصرف مي کنند. وي با بيان اينکه فقط 5 درصد از شاليزارهاي برنج به صورت مکانيزه اداره مي شود، گفت؛ فقط 220 کارشناس بر سطحي معادل 240 هزار هکتار از مزارع برنج نظارت دارند که بسيار کم است. پاريجاني بيمه نبودن بسياري از شاليزارها را از ديگر دلايل کاهش رغبت کشاورزان به کشت اين محصول عنوان کرد و افزود؛ به دليل صعوبت بالاي کار عمده شاليکاران از افراد مسن بوده و جوانان تمايلي به فعاليت در اين حوزه ندارند.
وي با ذکر اينکه استراتژي کشت محصولات کشاورزي بايد توسط مسوولان وزارت جهاد تهيه شود به برنا گفت؛ به دليل نبود الگوي صحيح کشت بسياري از کشاورزان به طور نادرست به تغيير کاربري اراضي خود مي پردازند که تاثير منفي بر منابع آب و خاک و در نهايت معيشت آنان دارد.
پاريجاني قيمت برنج طارم در در کارخانه را 2 هزار و 200 تا دو هزار و 400 تومان اعلام کرد و گفت؛ با توجه به مکانيزه بودن فقط 5 درصد از شاليزارهاي کشور، عمده توليد توسط کارگر و با حقوق روزي 25 هزار تومان انجام مي شود که هزينه هاي بسيار بالايي براي کشاورزان به همراه دارد.
به اعتقاد وي با قيمت فعلي برنج کشاورزان قادر به پرداخت هزينه هاي توليد و ادامه آن نخواهند بود.
اون موقع كه شاليكاران قيمت برنج داخلي را دوبرابر كردند بايد به فكر از دست دادن بازار می شدند . مگر قاطبه ملت ایران چه گناهی دارند که باید به خاطر یک عده محدود تاوان خریدن برنج گران داخلي را بدهند . همه جای دنیا قیمت برنج در حال کاهش است اما شالیکاران هموطن ما همچنان میخواهند با همان قیمت ها برنج هایشان را به خورد ملت بدهند . بعدش هم شاکی هستند .!!!! به جای اين كارها, قیمت ها را بیارن پایین . اونوقت ببینند کسی برنج خارجی می خرد .... برنج ایرانی در مقابل برنج خارجی (هند) خیلی کم می آورد . هم از نظر کیفیت هم از نظر تمیزی و هم از نظر قیمت . من ساكن رشت هستم.سال قبل در همين موقع بهترين برنج گيلان يعني دم سياه دودي با قيمت 1800 تومان قابل تهيه بود كه در شرايط فعلي حدود 3500 تا 3800 تومان است. من كه وسعم نمي رسد. تازه قيمت برنج خارجي با كيفيت خوب از برنج هاي متسط ايراني هم پايين تر است. نتيجه اينكه بعد از سال ها مصرف برنج خوب گيلانف حالا بايد از برنج خارجي استفاده كنم چون توانايي تهيه برنج خوب گيلاني را ندارم زراعت و توليد برنج ايراني هم مي رود كه به سرنوشت غم انگيز چاي ختم شود .زماني بود كه برنج ايراني به لحاظ كيفيت و خصوصيات مشتري پسندي در دنيا بي حمتا بود و رقيبي نداشت .مسافران و مقامات بلند پايه ي كشور هاي غربي هنگام بازگشت برنج ايراني هديه مي گرفتند و با خود مي بردند ... در سالهاي پس از انقلاب در حالي كه كشورهاي برنج خيز در پي اصلاح واريته هاي تجارتي برنج بودند و بالاخره به زير گونه هاي مهمي از برنج باسماتي هم در كشور هاي همسايه دست يافتند مسئولين كشاورزي ايران دلشان را به برنج پر محصول و اما بي كيفيت و غير مقبول بازار و به شدت غير تجاري، دل خوش كردند.شالي كاران گيلاني كه زماني بذر برنج را دانه به دانه و با رويت خصوصيات فنوتيپي براي كشت جدا مي كردند تا برنج با كيفيت و مورد قبولرا روانه ي بازار كنند (در واقع دانه هاي از نظر نژادي خالص را،از بين انواع دانه هايي كه در اثر تفرق صفات ژنيتكي در نسل هاي پي در پي ايجاد مي شدند را جدا مي كردند ) اكنون سالهاست كه با يكي شدن دوغ و دوشاب ،اهميتي به اين كار نمي دهند. در اين شرايط طبيعي است كه برنج دانه بلندباسماتي بخصوص گونه سيلا با قيميتي به مراتب پايينتر رفته رفته بازار هاي ايران را فتح مي كند تا تراژدي چاي اين بار براي برنج اتفاق افتد.دربحث يك پارچه سازي اراضي هم كه بيشتر در شعار توفيق دارد تا در عمل،واقعيت كشاورزي كشور و مناسبات بسيار پيچيده و بغرنج در مناسبات ملكي و توليد كشاورزي در نظر گرفته نمي شود در اين خصوص ،بحث بسيار طولاني است...
مگر نه اینکه سزای کم فروش و گرانفروش نخریدن است.!!!!!!نکته مهم این است که امکان مخلوط کردن انواع و اقسام برنج داخلی اعم از پر محصول و کم محصول(آن برنجی که به عطر و طعم آن اشاره شده)در کشور توسط گروهی خاص که تعدادشان کم هم نیست فراهم است و تقریبا هیچ نظارتی هم نیست .در این شرایط طبیعی است که برنج یکدست (بدون نیم دانه و مخلوط دیگر برنجها)خارجی با بسته بندی هایی که حکایت از رعایت حقوق مشتری و احترام به خریدار است با استقبال مواجه خواهد شد.!!!پس بهتر است از این قضایا هم که پیش آمده استفاده شود و به قول اساتید علم سیاست! تبدیل تهدید به فرصت شود.
بهتر است برنج ايراني ارزان شود تا هم از ركود و هم از گراني كاذب درايد. مسلما با كاهش قيمت برنج ايراني ارجح خواهد بود! من خودم برنج را از شمال كشور كيلويي 4450 بدون كرايه حمل بار خريدم . مردم هم برنج خوش عطر را دوست دارند اما نه با رنج خريد آن. . وقتيكه دبير انجمن مي گويد برنج دردرب كارخانه كمتراز 22000ريال نيست چگونه دستگاههاي نظارتي بر خرده فروشي فشار آورند كه گران نفروشند مگر مي شود گفت گران بخريد ،گران نفروشيد . بنظر مي رسد طمع برنج كاران و برنج فروشان شمالي از آشفته شدن بازار قيمت برنج و آينده نگري آنها تا نوك بيني شان باعث اين جايگزيني برنج وارداتي شد كه اگر خودشان تصميم بر كاهش قيمت برنج ايراني نگيرند وضعيتشان بدتراز اين هم خواهد شد.(حامي ) 
قیمت برنج داخلی پارسال تا حالا دو برابر شده است با این گرانی بدون ضابطه طبیعی است که مردم تمایلشان برای خرید برنج داخلی کمتر شود . کیفیت برنج داخلی نیز رو به کاهش است و این در حالی است که کیفت برنج خارجی هر سال بهتر می شود