آیا اعتراض مردم اسپانیا صرفا اقتصادی است؟
سایت «برهان» نوشت: آنچه در هفتههای گذشته در اسپانیا روی داد، بیاختیار، ذهن را به رخدادهای این کشور و اروپا در گذشتهای دور پیوند میدهد؛ زمانی که اسلام ابتدای قرن هشتم میلادی به اسپانیا رسید و تا مرزهای فرانسه پیش رفت.
اسپانیا در هفتههای گذشته، دستخوش تحولات گسترده سیاسی بود. اعتراضهای مردمی در اندک زمانی، سراسر این کشور را فرا گرفت و مناسبات سیاسی اسپانیا را پس از سه دهه به کلی بر هم زد. تظاهرات کنندگان با نام «جنبش ناراضیان» به خیابانها ریختند، در میدان اصلی شهر و روبهروی مراکز اصلی چادر برافراشتند و در خیابانها ماندند و به منزل نرفتند تا اینکه در انتخابات شوراهای محلی، پس از 22 سال، طعم تلخ شکست را نصیب حزب سوسیالیست حاکم بر این کشور کردند. هرچند رسانههای اسپانیا و دیگر کشورهای غربی همچنان تلاش میکنند، خاستگاه حرکت مردمی در اسپانیا را مسائل اقتصادی معرفی کنند ولی این، همه ابعاد ماجرا نیست.
در تحلیلهای خبری از اسپانیا، همواره بر این نکته تأکید شده است که این کشور با رکود اقتصادی شدید، خیل بیکاران و کسری بودجه روبه روست. این حقایق اقتصادی در مورد اسپانیا کاملاً صادق است و تردیدی در آن نیست. مردم اسپانیا نیز به طور قطع از وضعیت اقتصادی این کشور راضی نیستند، ولی جنبه اقتصادی یکی از ابعاد مهم خیزش مردم اسپانیاست و این حرکت مردمی، قطعا دارای ابعاد دیگری هم هست؛ عمدتاً تحلیلهای سیاسی و خبری در مسائل اسپانیا مغفول مانده است.
در شعارهای عمومی جنبش مردم اسپانیا، این جملات خطاب به سیاستمداران این کشور روی پارچهنوشتهها در همه جای شهر به چشم میخورد: «شما نمایندگان ما نیستید»، «فرقی نمیکند چه کسی را انتخاب کنی، همه سرت کلاه میگذارند»، «به ما احترام نمیگذارند، دولت به ما خیانت میکند»، «این دمکراسی نیست»، «صلح اجتماعی در حال اتمام است»؛ این جملات به خوبی نشان میدهد که جنبش اخیر مردم اسپانیا صرفاًً بر محور اقتصاد نیست؛ هرچند مسائل اقتصادی یکی از ابعاد مهم آن است.
روشن است که مردم اسپانیا از دست سیاستمداران خود به ستوه آمدهاند و آنان را نمایندگان واقعی خود نمیدانند. مردم اسپانیا با حرکت اخیر خود به وضوح نشان دادند که ساختار سیاسی کنونی این کشور را به هیچ روی بر پایه دمکراسی نمیدانند و نسبت به این سیاستها انتقادات جدی دارند. آنچه در اسپانیا با نام جنبش ناراضیان روی داد، بواقع حاکی از بروز یک بحران شدید در اروپاست.
از دیدگاه ناظران سیاسی و کارشناسان، «بی اعتمادی شهروندان غربی به سیاستمداران» و «عدم انطباق سیاستهای جاری در کشورهای غربی با اصول دمکراسی» دو محور عمدهای است که سبب شده شهروندان اسپانیا و برخی کشورهای دیگر اروپایی در برابر آن به پا خیزند و واکنش جدی نشان دهند.
شهروندان اروپا مدتهاست، شاهد دوگانگی در رفتار سیاستمداران خود هستند؛ سیاستمدارانی که از یک سو داعیه دمکراسی دارند و از سوی دیگر، در لشکرکشی به کشورهای جهان مشارکت میکنند؛ سیاستهای نادرست دولتهای غربی در مواجهه با مسائل محلی و بینالمللی، موجب شده که شهروندان این کشورها، روند اداره امور خود را منطبق با اصول دمکراسی ندانند و نسبت به آن انتقاد جدی داشته باشند. ادامه این روند موجب خواهد شد که غرب با بحران جدی در هویت سیاسی خود مواجه شود و آنچه به نام دمکراسی در آن تبلیغ میشود، به چالش کشیده شود.
به تازگی امواج این خیزش مردمی از مرزهای اسپانیا عبور کرده و به فرانسه نیز رسیده است. تظاهرات گروههایی از جوانان فرانسوی در روزهای گذشته ـ که به بهانههای مختلف در این کشور برگزار شد ـ حکایت از آن دارد که اروپا به زودی شاهد دگرگونیهای سیاسی عمدهای خواهد شد.
آنچه در هفتههای گذشته در اسپانیا روی داد، بیاختیار، ذهن را به حوادث این کشور و اروپا در گذشتهای دور پیوند میدهد؛ زمانی که اسلام ابتدای قرن هشتم میلادی به اسپانیا رسید و تا مرزهای فرانسه پیش رفت.
