«شستا» ۱۴۰۴ را با زیاندهی نجومی به پایان رساند/ مدیریت سعیدی و هزینههای میلیاردی که شفاف نیستند!
در پایان سال گذشته، وضعیت «شرکت سرمایهگذاری تأمین اجتماعی» (شستا) به وضوح حاکی از تشدید زیاندهی، رشد قابلتوجه هزینهها و ریزش سود انباشته است؛ روندی که چشمانداز سودآوری این هلدینگ بزرگ بورسی در سال جاری را با ابهام مواجه کرده و نگرانی سهامداران را برانگیخته است.
به گزارش سرویس اقتصادی تابناک؛ بر اساس جدیدترین صورتهای مالی منتشرشده، زیان خالص شستا در دوره ۹ماهه منتهی به پایان سال گذشته، نسبت به دوره مشابه سال قبل، حدود ۷۱ درصد افزایش یافته است.
بهعبارت دقیقتر، شستا طی سه فصل متوالی از ابتدای تابستان تا پایان اسفند ۱۴۰۴، در مجموع بیش از ۳ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان زیان خالص ثبت کرده است؛ یعنی بهطور متوسط حدود ۴۳۱ میلیارد تومان زیان در هر ماه فعالیت. این در حالی است که زیان شناساییشده به ازای هر سهم شستا در بورس نیز با رشد ۷۱ درصدی مواجه بوده و به ۲۴ ریال به ازای هر سهم رسیده است؛ عددی که نشان میدهد فشار زیان نه تنها در سطح کلان صورتهای مالی، بلکه در سطح ارزشگذاری سهام نیز منعکس شده است.
در بخش هزینهها، نحوه مدیریت دوره اخیر تحت مسئولیت محمدرضا سعیدی، تصویر مطلوبی ترسیم نمیکند. هزینههای حقوق، دستمزد و مزایای کارکنان شستا در این دوره ۵۳ درصد افزایش یافته و به رقمی بیش از ۱۹۷ میلیارد تومان رسیده است. این رشد شتابان در هزینههای پرسنلی، اگرچه میتواند بخشی ناشی از تورم عمومی و اصلاح ساختارهای پرداخت باشد، اما در شرایط تشدید زیاندهی، نیازمند توجیه و ارائه توضیح روشن از سوی مدیریت است.
هزینه های شستا قد کشید!
از سوی دیگر، هزینههای مالی شستا در این بازه ۹ماهه به بیش از ۳ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان رسیده که نشاندهنده افزایشی حدود ۷۶ درصد نسبت به دوره مشابه سال قبل است. رشد اینچنینی هزینههای مالی، به نظر می رسد نشانهای از افزایش بدهی، بالا بودن نرخ تأمین مالی، یا هر دو است. تداوم این وضعیت میتواند بار مالی سنگینی بر سود و زیان آتی شرکت تحمیل کرده و امکان بازگشت به سودآوری را دشوارتر سازد.
هزینه ۵۰ میلیاردی که شفاف نیست
در کنار این موارد، ردیفی تحت عنوان «سایر هزینهها» در صورتهای مالی شستا قابل توجه است. این ردیف، بدون شفافسازی جزئیات، با رشد ۳۹ درصدی به بیش از ۵۰ میلیارد تومان در دوره ۹ماهه رسیده است. نبود توضیح روشن درباره ماهیت این هزینهها، پرسشهایی را درباره ساختار هزینهای و شفافیت گزارشدهی مالی شستا ایجاد میکند. با توجه به جایگاه شستا بهعنوان یکی از بزرگترین هلدینگهای بورسی وابسته به سازمان تامین اجتماعی و وزارت رفاه، انتظار میرود مدیریت شرکت درخصوص اجزای این «سایر هزینهها» توضیح دقیق، مستند و قابل ارزیابی به سهامداران و افکار عمومی ارائه کند.
در سطح عملکرد عملیاتی، صورتهای مالی نشان میدهد شستا در دوره ۹ماهه مورد گزارش، با زیان عملیاتی بیش از ۲۵۱ میلیارد تومان روبهرو بوده است؛ رقمی که در مقایسه با دوره مشابه سال قبل، ۳۸ درصد افزایش نشان میدهد. افزایش زیان عملیاتی به این معناست که حتی پیش از در نظر گرفتن هزینههای مالی و سایر اقلام غیرعملیاتی، فعالیت اصلی و عملیاتی هلدینگ نتوانسته حاشیه سود کافی ایجاد کند و ساختار درآمد–هزینه در سطح کسبوکارهای زیرمجموعه با چالش مواجه است.
ریزش سود انباشته شستا در آستانه سال جدید
مجموعه این روندها از رشد شدید زیان خالص و زیان عملیاتی گرفته تا افزایش هزینههای پرسنلی و مالی و جهش «سایر هزینهها»، در نهایت به ریزش کامل سود انباشته شستا در پایان سال گذشته منجر شده است. گزارش کدال حاکی از آن است که رقم سود انباشته عملاً با کاهش ۱۰۰ درصدی مواجه شده و این تغییر ساختاری، نگرانیهای جدی برای آینده تقسیم سود، توان سرمایهگذاری مجدد و حتی پایداری مالی شرکت ایجاد کرده است.
در مجموع، صورتهای مالی نه ماهه شستا تصویر یک هلدینگ بزرگ اما تحت فشار را ترسیم میکند که اگر اصلاحات مدیریتی، شفافیت اطلاعاتی و بازنگری در ساختار مالی و عملیاتی آن در دستور کار قرار نگیرد، تداوم این روند میتواند بر ارزش بازار سهام و اعتماد ذینفعان اثر منفی پایدار بر جای بگذارد.
