بلاتکلیفی جوانان میان لایحه دولت و وعده مجلس/ وام ازدواج؛ حذف شده یا در بازگشت به بودجه؟

حذف یا تداوم پرداخت وام ازدواج در سال آینده به یکی از مهم‌ترین حاشیه‌های بودجه‌ای این روزها تبدیل شده؛ حاشیه‌ای که این‌بار نه بر سر افزایش مبلغ وام، بلکه بر سر اصل وجود آن در لایحه بودجه شکل گرفته و نگرانی‌هایی جدی را میان هزاران جوان در صف دریافت این تسهیلات به وجود آورده است.

به گزارش سرویس اقتصادی تابناک، هر ساله هم‌زمان با بررسی لایحه بودجه در مجلس، موضوع وام ازدواج از جمله محورهای پررنگ رسانه‌ای بود؛ اما بررسی متن لایحه بودجه ۱۴۰۵ که دولت به مجلس ارائه کرده، نشان می‌دهد هیچ اشاره‌ای به تسهیلات ازدواج و فرزندآوری نشده است. همین سکوت، پرسش اصلی افکار عمومی را شکل داده؛ آیا دولت قصد حذف وام ازدواج را دارد؟

در پاسخ به این ابهام، عباس گودرزی، سخنگوی هیأت‌رئیسه مجلس صراحتاً اعلام کرده است که وام ازدواج و فرزندآوری در لایحه دولت حذف شده، اما این حذف به معنای پایان این تسهیلات نیست. او گفته است: «این بخش به قانون بودجه سال آینده توسط مجلس اضافه می‌شود. سال گذشته نیز در لایحه بودجه نیامده بود و مجلس در نهایت اصلاح کرد و ۳۵۰ همت پیشنهاد داد و تصویب شد ولی در نهایت در مجمع تشخیص مصلحت این مبلغ به رقم ۲۷۵ همت رسید.»

سخنگوی هیأت‌رئیسه مجلس در ادامه تأکید کرده است: «با توجه به اینکه دولت را ملزم کرده بودیم که باید قوانین دائمی و سایر الزامات بودجه‌های سنواتی گذشته را در تدوین لایحه بودجه ۱۴۰۵ باید تدوین می‌کرد و می‌آورد، اما نیاورده است و این به این معنا نیست که وام ازدواج را حذف می‌کنیم و ما حتماً همچون سال گذشته این ردیف بودجه‌ای را لحاظ می‌کنیم.»

در کنار موضع‌گیری مجلس، دولت نیز تلاش کرده شایعات حذف وام ازدواج را کم‌رنگ کند. رحیمی، معاون امور جوانان وزارت ورزش و جوانان با رد برخی گمانه‌زنی‌ها اعلام کرده است: وام ازدواج از منابع داخلی بانک‌ها پرداخت می‌شود و ارتباط مستقیمی با قانون بودجه ندارد؛ بنابراین در لایحه بودجه هیچ الزام قانونی برای حذف این تسهیلات وجود ندارد.

همچنین سخنگوی کمیسیون تلفیق لایحه بودجه ۱۴۰۵ یادآور شده است که دولت در لایحه بودجه ۱۴۰۴ نیز وام ازدواج را پیش‌بینی نکرده بود و این مجلس بود که با پیشنهاد خود، وام ازدواج، جوانی جمعیت و حمایت از فرزندآوری را به قانون بودجه اضافه کرد؛ روندی که به گفته او، امسال نیز تکرار خواهد شد.

با این حال، آنچه نگرانی جوانان را تشدید کرده، عملکرد شبکه بانکی در پرداخت وام ازدواج است. بر اساس آمار رسمی، از ابتدای امسال تا پایان آبان‌ماه، ۴۳۰ هزار و ۱۴۵ فقره وام ازدواج به ارزش ۱۴۴ هزار و ۲۵۶ میلیارد تومان پرداخت شده، اما در مقابل ۵۳۵ هزار و ۶۱۰ نفر همچنان در صف دریافت این تسهیلات قرار دارند؛ یعنی تعداد افرادی که در صف وام هستند، از دریافت‌کنندگان وام بیشتر است.

به گزارش تابناک؛ اگرچه به نظر می‌رسد مجلس بار دیگر مانع حذف وام ازدواج از قانون بودجه خواهد شد، اما تجربه سال‌های گذشته نشان می‌دهد چالش اصلی نه در متن قانون، بلکه در اجرای آن توسط بانک‌هاست؛ جایی که صف‌های طولانی، بی‌نظمی و کم‌کاری برخی بانک‌ها، عملاً این تسهیلات حیاتی را از کارکرد اصلی خود دور کرده است. مسئله وام ازدواج، بیش از آنکه بودجه‌ای باشد، امروز به یک آزمون جدی برای نظام بانکی و سیاست‌های حمایتی دولت تبدیل شده است.