ترامپ دشمنِ نادان؛ هیلاری رقیبِ دانا/ ترجیح آمریکا تمدید دولت روحانی است

دو ماه تا برگزاری انتخابات ریاست جمهوری ایالات متحده مانده است و رئیس جمهوری بعدی ایران هم هشت ماه دیگر تعیین می شود؛ این فضا باعث شده تا هم در ایران و هم در آمریکا نسبت به انتخابات دو کشور حساسیت هایی به وجود آید.

هم اکنون پرسش این است که برای ایران برنده شدن کدام گزینه (کاندیدای جمهوری خواهان یا دموکرات ها) بهتر است و آمریکایی ها چه نگاهی به تمدید یا عدم تمدید دولت حسن روحانی دارند؟

مهدی مطهرنیا، کارشناس مسائل بین الملل در گفت و گو با خبرنگار «تابناک» با گفتن اینکه " همانطور که انتخابات ایالات متحده برای جمهوری اسلامی اهمیت دارد، انتخابات ریاست جمهوری ایران هم مورد توجه دولت و مردم آمریکاست گفت: شک نکنید که آنها از ماه ها پیش همه خبرها و تحرکات انتخاباتیِ ایران را موشکافانه ای رصد می کنند.

وی معتقد است: قطعا وزن سیاسی ایران در نظم منطقه و نظام بین الملل برای آمریکایی ها اهمیت دارد. دقیقا همان ونه که افکار عمومی در ایران نسبت به فضای انتخاباتی آمریکا حساس هستند، این حساسیت به نسبت انتخابات ایران به دلیل سیاسی بودن مردم آمریکا، در این کشور هم وجود دارد.

آنچه در ادامه می خوانید، پاسخ مطهرنیا به پرسش های خبرنگار «تابناک» درباره رابطه انتخابات ریاست جمهوری آمریکا با انتخابات ایران و همچنین حساسیت مردم سیاسیون و مردم دو کشور به انتخاب های نهایی در ایران و آمریکاست.

* ترجیحِ ایران کاخ سفید نشینی کدام یک است؛ دونالد ترامپ یا هیلاری کلینتون؟

سیاست های ایالات متحده آمریکا از منظر پارادایم های حاکم و دکترین های امنیتی ـ سیاسی برگرفته از آن و حتی در لایه سیاست های کلان بر رفتار و کنش سیاسی دو حزب، در اندیشکده ها و مراکز تصمیم ساز فراحزبی شکل و محتوا می پذیرد. البته در تصمیم سازی گرایش های فراجناحی وجود دارد و تصمیم گیری متکی بر اهداف تعریف شده ملی است. گاه مشاهده می شود که بعضی از رؤسای جمهور ضعیف النفس در تاریخ این کشور توانسته اند خودشان را به اتاقِ مهم کاخ سفید برسانند که هیچگاه به فضای حاکم بر تصمیم سازی و تصمیم گیری و ارتباط مستقیم آنها توجه نکرده اند، این باعث شده تا اقتدار ملی ایالات متحده خدشه ببیند. اما در سطح استراتژیک ها، تاکتیک ها و تکنیک ها، احزاب متفاوت و کاندیداهای گوناگون با یکدیگر مجزا می شوند.

*با این توضیح و تأکید بر "تکیه بر اهداف ملی" منظورتان این است که ایران نباید بین هیلاری و ترامپ تفاوتی قایل شود؟

من چنین منظوری نداشتم. اصولا نمی توان در فضای سیاسی حتی هم حزبی ها را هم به یک چشم دید، چه برسد به اینکه از طیف رقیب هم باشند. الان که بحث های انتخاباتی در آمریکا داغ شده است، همه به این نتیجه رسیده اند که برای ایران دونالد ترامپ دشمنِ نادان و هیلاری کلیتون رقیبِ داناست و خب! طبیعی است که ترجیح ایران این باشد که هیلاری جانشین اوباما شود. با این توضیح که ترامپ در فضای انتخاباتی گذاره های فاقد وجاهت عقلایی و جایگاه یک رئیس دولت را برای کسب رأی های بیشتر جناح های تندرویِ جمهوری خواهان را برگزیده است. کارگزاران حزب جمهوری خواه به خوبی می دانند، گذاره هایی که او به کار می برد، مبتنی بر عقل سلیم سیاسی نیست. اما ترامپ با توجه به فقدان مقبولیت در بین جمهوری خواهان سنتی و ژنرال های این حزب باید رأی های سیالی را که ممکن است به سمت دموکرات ها تمایل پیدا کنند، به سمت خود هدایت کند. به همین دلیل، یکی از مؤلفه هایی که برای او جنبه تبلیغی دارد، برخورد با ایران به ویژه برجام است.

*این می تواند برای ایران نگران کننده باشد؟

نه خیلی. چون برجام را نباید فقط ماحصل اراده دولت اوباما دانست. این توافق با اتکا به خواست ساختار حکومت ایالات متحده آمریکاست که جمهوری خواهان هم جزیی از آن محسوب می شوند. همچنین باید این را هم در نظر گرفت که در توافق هسته ای ایران با نظام بین الملل، 5 قدرت دیگر بین المللی هم  مستقیم با امضای رسمی حضور داشتند. لذا باید در کنار اهمیتِ نگاه آمریکا به برجام، نقش 5 پایتخت قدرت های بزرگ دیگر را هم نباید نادیده گرفت. پس پاره کردن برجام توسط رییس جمهوری آمریکا را باید نشانه ای از شکاف عمیق میان ابر قدرت های جهانی بدانیم.

* سؤال این است که انتخابات اردیبهشت 96 برای تعیین رییس دولت دوازدهم ایران برای آمریکا و آمریکایی ها چقدر مهم است؟

همانطور که انتخابات ایالات متحده برای جمهوری اسلامی اهمیت دارد، انتخابات ریاست جمهوری ایران هم مورد توجه دولت و مردم آمریکاست و شک نکنید که آنها از ماه ها پیش همه خبرها و تحرکات انتخاباتیِ ایران را موشکافانه ای رصد می کنند و مناسب و متناسب با این موضوع، وزن سیاسی ایران در نظم منطقه و نظام بین الملل برایشان اهمیت دارد. دقیقا همان گونه که افکار عمومی در ایران نسبت به فضای انتخاباتی آمریکا حساس هستند، این حساسیت باتوجه به سیاسی بودن مردم آمریکا در این کشور هم وجود دارد. البته با این تفاوت که توده های مردم ایران ماهیتی سیاسی دارند که سیاست را "تخصص" می دانند و به احزاب وابستگی دارند، اما آمریکایی ها چندان سیاسی نیستند و تصمیم شان بیشتر بستگی به اتفاق هایی دارد که در کشورشان می افتد.

*برای آمریکا مهم است که دولت روحانی تمدید شود یا مثلا احمدی نژاد یا چهره ای که رقیب روحانی شناخته می شود، در انتخابات برنده شود؟

همه بازیگران سیاسی علاقه مندند، دولت هایی برای رقابت یا مذاکره یا حتی دشمنی برابرشان قرار بگیرد که زبان بین المللی سیاست را بشناسند. این دلیلی بر این نیست که آمریکا به طور مشخص اصلاح طلبان یا اصولگراها توجه بیشتری دارد. چون همه طیف های سیاسی در چارچوب اهداف کلی تعیین شده نظام جمهوری اسلامی فعالیت می کنند و به همین دلیل، روحانی و احمدی نژاد برایشان مهم نیست، برای آنها مهم این است که رئیس جمهوری سیاس روی کار باشد تا با مختصات دیپلماسی آشنایی لازم را داشته باشد. با این توضیح می توان اینطور نتیجه گیری کرد که ترجیح آمریکا تمدید دولت روحانی است.