راي اعتماد بر مبناي برنامه‌ها

امروز بررسي راي اعتماد به وزراي پيشنهادي آقاي روحاني در دستور كار مجلس قرار دارد. در طول يك هفته گذشته وزرا با حضور در فراكسيون‌ها و كميسيون‌هاي تخصصي برنامه‌ها و ديدگاه‌هاي خود را به نمايندگان ارائه دادند و در مقابل نمايندگان نيز دغدغه‌ها و سوالات خود را در حوزه‌هاي مختلف تخصصي هر وزارت‌خانه مطرح كردند.

 با اين حال در روزهاي گذشته برخي از افراد اظهارنظرهايي را فارغ از تخصص وزراي پيشنهادي مطرح مي‌كنند كه مي‌تواند جلسات راي اعتماد را از نگاه‌هاي تخصصي دور كند.  آنچه مربوط به گرايش هاي سياسي و مسائل مربوط به آن مي‌شود، در حوزه اختيارات رئيس جمهور است. رئيس دولت با راي اكثريت مردم انتخاب شده است به اين معنا كه مردم گفتمان او را برگزيده اند.


بنابراين براي پياده كردن برنامه ها و تحقق وعده هايش بايد اين اختيار را داشته باشد كه نيروهايي را كه مناسب مي‌داند، به كار گيرد. چرا كه رئيس جمهور بايد نسبت به وعده‌هايش در برابر مردم پاسخگو باشد و اگر كابينه‌اي توانمند را همراه خود نداشته باشد در اين امر موفق نخواهد شد.

برخي اظهارات و حساسيت‌هاي سياسي نسبت به وزراي پيشنهادي محلي از اعراب ندارد چرا كه  رئيس جمهور منتخب راي اكثر مردم است و علاوه بر آن، ملاحظات و هماهنگي هاي لازم را حتما با رهبري در نظر دارد.  به اعتقاد من طرح برخي مسائل مربوط به انتخابات سال 88 از سوي تعدادي از نمايندگان، براي بررسي عملكرد وزراي پيشنهادي چندان موجه نيست.


رئيس‌جمهور افرادي معتدل از همه جريان‌هاي سياسي را به كابينه خود دعوت كرده است و بايد اعتراف كرد كه دولت در انتخاب كابينه، به شعار فراجناحي بودن خود پايبند بود چرا كه با تكيه بر تخصص و توانمندي، از جناح هاي مختلف افرادي به كابينه دعوت شده اند. اما در مجلس شوراي اسلامي انتظار مي رود كه مباحث بر سه موضوع تخصص، تجربه و برنامه هاي وزراي پيشنهادي متمركز شود. تخصص به اين معناست كه تحصيلات و دانش گزينه پيشنهادي با حوزه كاري وزارتخانه متناسب باشد.

 تجربه هم به اين معناست كه فرد پيشنهاد شده در آن حوزه تخصصي فعاليت كرده و سلسله مراتبي را در آن زمينه پشت سر گذاشته باشد. خوشبختانه وزراي پيشنهادي دولت روحاني از اين ويژگي ها برخوردار هستند. ممكن است اين ايراد را وارد كنند كه رئيس‌جمهور  مي‌توانست افراد شاخص‌تري را هم در حوزه هاي مختلف تخصصي معرفي كند  يا اينكه ميانگين سني كابينه مي توانست پايين‌تر از كابينه فعلي باشد.

اما در مجموع آقاي روحاني كابينه متخصص و مجربي را معرفي كرده است. طبيعتا ديدارهاي نمايندگان با وزراي پيشنهادي بايد روي برنامه هاي آنها متمركز شود، ‌اگر اين برنامه ها مورد توجه قرار بگيرد و كمتر به مسائل حاشيه اي پرداخته شود، امكان نظارت هاي بعدي نيز فراهم مي شود، به اين معنا كه اگر برنامه هاي وزرا خوانده نشود، نمي توان بعد از تصدي گري آنها بر وزارتخانه، نظارت درستي بر اجراي برنامه هاي او اِعمال كرد.


در واقع زماني كه به جاي بررسي برنامه ها، برخي نگرش هاي سياسي و جناحي را در زمان راي اعتماد مبنا قرار دهيم و به تبع آن برنامه‌هاي وزرا مغفول بماند، شأن نظارتي مجلس به طور قطع با مشكل مواجه مي شود.


*عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس