عقلانیت باید جای سیاست بازی را بگیرد

برخی علاقه‌مند به قدرت هستند و دوست دارند که تنها به قدرت برسند و برای آن‌ها مهم نیست این قدرت چگونه به دست می‌آید؛ اما عده‌ای دیگر که می‌خواهند با اندیشه، برنامه و استراتژی به قدرت برسند، هدف بزرگتری دارند و می‌خواهند کارهای بزرگی برای کشور و جامعه انجام دهند.

به گزارش «تابناک»، بهمن اخوان ضمن بیان این مطلب گفته است: گروه دوم افرادی هستند که به منافع ملی کشور می‌‌اندیشند و منافع ملی برایشان بااهمیت است. ما چنین افرادی را چه در درون و چه خارج کشور ـ داریم؛ چه در صحنه سیاست و چه در صحنه اقتصاد. خوشبختانه این افراد در بیشتر جناح‌ها و گروه‌ها به چشم می‌‌خورند.

این نماینده ادوار پنجم، ششم و هشتم مجلس شورای اسلامی، با بیان اینکه بایستی مردم بتوانند این گونه تفکر و افراد را به قدرت برسانند، گفت: اینکه افراد دلسوز بر مسند امور بنشینند، یا کارچاق کن‌ها و دلال‌های سیاسی، به تصمیم مردم بستگی دارد و این مردم هستند که می‌توانند نهادهای انتخابی را از لوث کارچاق‌کن‌ها پاک کنند. 

عضو سابق کمیسیون اصل نود قانون اساسی با اشاره به تأثیر حضور افراد دلسوز بر سر سفره مردم، گفت: اگر از نظر اقتصادی و سیاسی بتوانیم این گونه بیندیشیم، نه تنها درآمد خود را زیاد کرده‌ایم، بلکه به ثروت بسیار بالایی دست یافته‌ایم و همواره در همه عرصه‌های اقتصادی و سیاسی موفق خواهیم بود.

این استاد دانشگاه با بیان اینکه بین پول درآوردن و کسب ثروت تفاوت بسیاری است، اظهار داشت: بهتر است  برای روشن شدن این تفاوت، این مسأله را مصداقی بررسی کنیم. یکی از ثروت‌های مورد اتکای کشور آمریکا، سرمایه‌های انسانی این کشور از جمله نخبگان، دانشمندان و روشنفکران آن هستند. همچنین هنگامی کهاتحاد جماهیر شوروی از هم پاشید،‌ سه هزار دانشمند اروپایی داشت که برای یک کشور ثروت عینی به شمار می‌رود.

وی با اشاره به تأثیر و نقش محوری مجلس گفت: یک مجلس قدرتمند برای یک کشور و یک دولت قدرتمند برای یک ملت ثروت است. نخبگان و دانشمندان ثروت به شمار می‌روند؛ بنابراین، در اصل یک حاکمیت قدرتمند واقعی کسی است که نظارت و سیاست‌گذاری منطبق بر عقلانیت داشته باشد.

بهمن اخوان در ادامه افزود: یک مجلس قوی و قدرتمند مجلسی است که قانون‌گذاری آن بر محوریت عقلانیت و آینده‌نگری و نظارت جامع و کاملی در حوزه اختیارات خود داشته باشد. دولت و مجلس مقتدر از یک سو و افراد دلسوز و آینده نگر از سوی دیگر، جامعه را به سمت یک جامعه قانونمند و هدفمند می‌برد و با جرأت می‌گویم بیشتر بلکه همه مردم ما علاقه‌مند به این تفکر هستند.

این عضو اصولگرای مجالس پیشین با تأکید بر اینکه تنها راه داشتن آینده‌ای مطمئن و توسعه‌ای پایدار، افزایش سطح آگاهی مردم است، گفت: باید فرهنگ عمومی جامعه به سمتی راه یابد که منافع ملی، اولویت اصلی مردم ایران باشد. اگر می‌خواهیم مجلس و دولت قوی داشته باشیم، باید به مردم از طریق رسانه‌ها شناخت بدهیم تا بتوانند تشخیص دهند و افراد آزاده و سلیم النفس را به عنوان نمایندگان خود در قوای مجری و مقننه برگزینند. اگر بخواهیم مردم در حرکت‌های خود در جهت منافع ملی گام بردارند،‌ باید در ساختارهای سیاسی، اقتصادی، نظامی و امنیتی بسیار کار کنیم.

بهمن اخوان در ادامه با بیان اینکه مشکل ما این است که ساختار نداریم، تأکید کرد: باید ساختار خود را قوی کنیم. وقتی فرزندان یک خانواده با امر و نهی کردن تربیت می‌شوند، این تربیت ساختار ندارد، اما هنگامی که یک ساختار بر اساس عقلانیت، توانایی فردی و جمعی خانواده تبیین ‌شود، والدین تلاش می‌کنند خود در چهارچوب حرکت کنند. شما شاهد یک ساختار منظم و هدفمند در خانواده خواهید بود، بدون آنکه والدین نیاز زیادی به امر و نهی فرزندان داشته باشند.

البته روشن است که امر و نهی کردن به مراتب در کوتاه مدت آسانتر است و می‌توان با سرعت بیشتری نتیجه گرفت، ولی ساختارسازی و قاعده‌مند بودن ـ ساختاری که بر پایه عقل و علم و مطالعه باشد ـ زمان بر و سخت‌تر است؛ اما در ‌‌نهایت این روش دوم است که باعث می‌شود فرزندان دانایی تربیت شوند، چرا که آینده نسل‌های یک کشور در اختیار آن‌ها قرار خواهد گرفت و در رقابت با هم سن و سالان خود از برتری خاصی برخوردار خواهند شد.

بهمن اخوان با انتقاد از اینکه سیستم آموزش و پرورش و دانشگاه‌ها در کشور ما بیشتر جنبه آموزشی دارند تا تربیتی، اظهار داشت: دانشگاه‌ها بیشتر از اینکه جایگاه تولید علم باشند، به محلی برای تولید مدرک تولید شده است. از میان بیش از ده هزار هیأت علمی کشور چند نفر به معنای واقعی به دنبال پژوهش هستند؟ مسئولان کشور باید به دنبال این موضوع باشند. آیا یک استاد دانشگاه احترام یک وزیر را دارد؟ در حالی که جهان به سمت فکر و اندیشه و دانایی پیش می‌رود، ما باید از خودمان بپرسیم تا چه اندازه برای رشد و پیشرفت دانشگاه ظرفیت سازی شده است؟

وی با بیان اینکه مشکل ما بیشتر مشکل عدم تصمیم گیری بر اساس عقلانیت است، گفت: اکنون گاه آن است از خودمان بپرسیم که نمایندگان یا مدیران ارشد دولتی به هنگام نظر دادن درباره یک طرح یا لایحه، چه اندازه تحقیق و مطالعه کرده‌اند؟ در حالی که یک نماینده یا دولتمرد در اروپا و آمریکا، دست‌کم به سه زبان خارجی مسلط است، چند درصد نمایندگان ما، لوایح و طرح‌هایی را که قرار است در صحن مجلس مطرح شود، می‌خوانند؟ اگر مقداری عمیق‌تر بیندیشیم، می‌بینیم که معاشرت نخبگان و مسئولان کشور‌ها، جایگاهی خاص در مدیریت عقلایی کشور‌ها دارد، ما نباید در قوای سه گانه آنقدر از این مهم دور باشیم. اکنون به گونه‌ای شده که دولت و مجلس کار خود را انجام می‌دهند و پژوهشگران با سیاسیون غریبه هستند.

بهمن اخوان با اشاره به تندروی و هیجان خاص برخی مقامات در برخورد با مسائل جهانی همچون رابطه با آمریکا یا موضوع هولوکاست، گفت: امروز باید نسبت به مشکلاتی که با دنیا داریم، هیجان زده برخورد نکنیم. ما با دنیا مسائل جدی داریم و برای همین، باید به جای اینکه به دنبال سوءاستفاده از بزنگاه‌های تاریخی و سیاست بازی باشیم، با تبعیت از فرمایشات مقام معظم رهبری و کمک از اهالی خرد و اندیشه سیاستگذاری کنیم.

وی با انتقاد از فضای حاکم بر جامعه، گفت: فضای امروز جامعه و کشور ما بیشتر سیاسی شده است. بیشتر وقت یک مسئولین نظام به کارهای سیاسی می‌گذرد. از سوی دیگر فرق یک کشور جهان سومی و یک کشور توسعه یافته در این است که کشورهای پیشرفته افراد خود را با نظم اجتماعی تربیت می‌کنند و این نظم اجتماعی یک نظم پولادین نیست بلکه تحولگراست.

اخوان با بیان اینکه افراد باید خود را با قواعد و قانون مطابقت دهند، گفت: رئیس جمهور آمریکا هر کاری که بخواهد نمی‌تواند بکند و رئیس مجلس فرانسه هر تصمیمی که بگیرد نمی‌تواند انجام دهد. آن‌ها کار‌ها را جمعی انجام می‌دهند که هنوز این کار جمعی در ایران به فرهنگ تبدیل نشده است. اگر کار جمعی به فرهنگ عمومی تبدیل شود، اینگونه نخواهد شد که رئیس جمهور به رئیس قوه قضائیه نامه بنویسد و نامه نگاری‌ها ادامه یابد.

وی در ادامه افزود: اگر رؤسای قوا جمعی عمل کنند و مسائل و مشکلات را به افراد نخبه بسپارند، به نتیجه خواهند رسید. اما می‌بینیم که رئیس جمهور ما به کار جمعی و به نخبگان و دانشمندان و صاحب‌نظران اقتصادی و سیاسی اعتقاد ندارد. اگر رؤسای قوا دست به دست هم بدهند، ما این مشکلات را نخواهیم داشت.

وی با بیان اینکه مردم از رئیس جمهور تأمین منافع ملی را می‌خواهند اما آقایان به منافع ملی ما فکر نکرده‌اند، اظهار داشت: امروز آقای رئیس جمهور می‌خواهد رویاهایی را که در دوران دبستان و دبیرستان داشته پیاده کند. امروز نمی‌توان کشور را با روش یعقوب طرار و رابین هود اداره کرد. کشورداری نیازمند این است که صاحب‌نظران و کار‌شناسان اقتصادی و سیاسی در کار‌ها مشارکت داده شوند. در کجای دولت آقایان از کار‌شناسان و نخبگان کمک گرفته‌اند؟ ما توانایی‌های بالایی داریم، اما این توانایی‌ها استفاده نمی‌شود.

این کار‌شناس ارشد سیاسی با انتقاد از ارجحیت فردیت بر جمعیت در گفتمان‌های رایج در میان سیاسیون گفت: در جامعه ما فرد حاکمیت دارد. به همین دلیل سلایق و علایق فردی قوی‌تر شده است. اندیشه فرد به جای اندیشه جمعی و ساختاری حاکم شده است. نظام جمهوری اسلامی را باید به سمت نظامی فکری و ساختاری ببریم. متأسفانه دستگاه‌های کشور پر از افراد کارچاق کن شده و در برخی از دستگاه‌های ما، به گونه‌ای شده است که هر کس بیشتر چاپلوسی کند، مسئولیت بیشتری به او می‌دهند.