دست هايي كه مانع از كار بورس نفت مي شوند

مدير تالار‌هاي بورس در 7 بند به ابهامات 7 گانه شركت ملي نفت درباره معاملات نفت خام در بورس پاسخ داد و گفت: دستهايي در كار است كه نمي خواهد نفت در بورس عرضه شود.

به گزارش فارس،راه‌اندازي بورس نفت و سه عرضه ناموفق نفت خام، ايرادات و كاستي‌هايي را در خصوص مكانيزم‌هاي عملياتي روشن كرد و منجر به تشكيل جلسات سه جانبه حل مشكل بين سه مجموعه بورس، خريداران و شركت ملي نفت به منظور موفقيت در چهارمين عرضه شد.

پس از فروش نخستين محموله نفت خام در چهارمين عرضه، شركت ملي نفت ايران جلسه‌اي را با خبرنگاران به منظور مشخص شدن ابعاد و زواياي فروش نخستين محموله برگزار كرد و طي آن پرسش و پاسخ‌هايي در خصوص حساب‌هاي واريز پول نفت خام و  هزينه‌هاي انتقال وجه براي خريداران مطرح شد.

در مقابل اين صحبت‌ها مدير تالار‌هاي بورس كالا محمود غفاري 6 نكته را در خصوص درخواست خريدران، اثراتي كه عرضه نفت خام در بورس بر روي هزينه‌هاي حمل و نفل نفت خام در مقايسه با فروش خارج از بورس دارد، نقش اين بورس در ارتقاء جايگاه ايران و ديگر مسائل در اين حوزه مطرح كرده است كه به شرح زير است:

*رفع محدوديت انتقال پول در يك بانك
 
محمود غفاري در خصوص نخستين مسئله در عرضه نفت خام و مسائلي كه از سوي خريداران مطرح شد، گفت: در جلسهاي كه دوشنبه هفته گذشته بين خريداران، بورس كالا و شركت ملي نفت ايران برگزار شد سه راه حل انتقال پول از سوي خريداران پيشنهاد شد، كه هر سه راه مطرح شده مبتني بر قانون بودجه بود.
وي افزود: اصلي‌ترين خواسته آنها اين بود كه انتقال وجه محدود به يك بانك در كشور خارجي نشويم. مطابق آئين‌نامه بودجه سال 90 در هر شماره حسابي مربوط به شركت ملي در همه بانك‌هاي داخلي و خارجي كه مورد تأييد بانك مركزي است امكان نقل و انتقال پول وجود دارد.
به گفته غفاري، اين تقاضا يك تقاضاي قانوني و منطقي است. با توجه به اينكه اين مسئله كاملاً‌بديهي است لازم است بانك مركزي مجدد اين مسئله را به شركت ملي نفت ايران اعلام كند كه امكان نقل و انتقال پول به هر حسابي كه به نام شركت ملي نفت ايران در بانك هاي داخلي و خارجي و مورد تأييد بانك مركزي نيز وجود دارد.

* كاهش هزينه‌هاي جانبي فروش نفت خام در بورس

مدير تالار‌هاي بورس كالا درباره يكي از مزيت‌هاي عرضه نفت خام در بورس اظهار داشت: نكته بعدي كه در خصوص نفت خام وجود دارد اين است كه فروش نفت خام در خارج از بورس هزينه‌هايي از جمله هزينه‌هايي كه به دليل نگه‌داشتن كشتي‌هاي نفتي بر روي آب تا زمان تحويل و هزينه برگشت پول با تأخير است مثل مسئله فروش نفت خام به هند را در بر دارد.
وي ادامه داد: در قانون بودجه بند الف 14.5 درصد و در ماده 229 قانون برنامه پنجم 10 درصد هزينه در اختيار شركت ملي نفت ايران براي مواردي كه به دو مورد آن در بالا اشاره شد در نظر گرفته شده است. نكته مهم اين است كه اين هزينه‌هاي پيدا و پنهان در بورس به دليل اينكه تأخير‌ها روزانه محاسبه و پرداخت مي‌‌شود،پوشش داده خواهد شد.
بنابر اين، معقديم هزينه فروش در بورس بسيار پايين‌تر از هزينه‌هايي است كه نفت خام در حال حاضر فروخته مي‌شود.

* خروج معاملات نفت از سيطره بورس‌هاي خارجي
 
غفاري درباره سومين نكته‌اي كه در خصوص نفت خام وجود دارد، خاطر نشان كرد: ايران به دنبال شاخص شدن بورس نفت ايران در سطح منطقه و بين‌المللي است. با عرضه نفت خام در بورس قيمت نفت ايران مستقل از نفت‌هاي جهاني قيمت گذاري شده و ايران شاخص خواهد شد. ولي در روش فعلي كه خارج از بورس فروخته مي‌شود شاخص نمي‌شوم و همچنان تحت سيطره بورس‌هايي قرار مي‌گيريم كه خود آنها تحت سيطره آمريكا هستند.
مدير تالار‌هاي بورس كالا گفت: اگر قيمت‌گذاري نفت خام در بورس انجام شود در طولاني مدت ايران را شاخص كرده و در كوتاه مدت نيز ايران را به عنوان كشوري معرفي مي‌كند كه حرفي براي گفتن دارد.

* خريداردان رغبتي به معاملات نفت خام در بورس ندارند
 
يكي از مهمترين مسائلي كه در خصوص راه اندازنفت خام وجود دارد تأكيدات رئيس جمهور در اين زمينه است كه غفاري در اين زمينه اعلام كرد: رئيس جمهور دستور صريح داده است كه بايد همه بخش‌هاي مرتبط با راه‌اندازي بورس نفت از جمله بانك مركزي و شركت ملي نفت ايران به صورت همه جانبه همكاري كنند ولي كه در برخي موارد سرپيچي صريح از دستور سوي رئيس جمهور ديده مي‌شود.
وي افزود: در مدت يك ماهي كه بورس نفت راه‌اندازي شده اگر 30 عرضه 500 هزار بشكه‌اي را در نظر بگيريم، يك و نيم ميليون بشكه امكان فروش در بورس نفت وجود داشت، كه تنها 500 هزار بشكه به فروش رسيد. در حالي كه اگر قيمتي كه در بورس براي نفت خام از سوي شركت ملي نفت ايران اعلام شد، قيمتي مناسب بود در چهارمين عرضه كه يك ميليون بشكه روي ميز فروش قرار گرفت و تنها 500 هزار بشكه فروخته شد، مابقي محموله بدون متقاضي باقي نمي‌ماند.
مدير تالار‌هاي بورس كالا تصريح كرد: همچنان اين 500 هزار بشكه باقي مانده از چهارمين عرضه در سيستم مچينگ بورس كالا باقي مانده و مشتريان رغبتي به خريد آن ندارند، بنابراين اگر قيمت مناسب و روشن بود اين 500 هزار بشكه نيز فروخته مي‌شد پس شرايط عرضه و قيمت مناسب نبوده كه كسي حاضر به خريد نيست.

*اراده‌اي كه نمي‌خواهد بورس نفت راه‌اندازي شود

غفاري در خصوص عرضه نفت كوره در بورس نفت بيان كرد: دو محوله نفت كوره در بورس فروخته شد ولي تا اين لحظه شركت ملي نفت ايران با توجه به اينكه پول آن بلافاصله واريز شده است اين دو محموله را تحويل نداده است.
وي افزود: بر اساس اخباري كه ما صحت آن را نمي‌دانيم، اعلام شد پس از فروش اين دو محموله در بورس نفت، محموله‌هايي در خارج از بورس فروخته شده كه تحويل داده شده است ولي محموله‌هاي كه در بوس فروخته شده و پول آن نيز سريع واريز شده را تحويل نداده‌اند.
مدير تالار‌هاي بورس كالا تأكيد كرد: وجود چنين مسائلي يعني اراده‌اي در كار است كه بورس نفت به صورت واقعي راه‌اندازي نشود و رونق لازم را نيز بدست نياورد كه اين مسئله برعكس اراده‌اي مسئولين عالي نظام و تأكيد بر راه‌اندازي و رونق بورس نفت است.
غفاري در خصوص اين مسئله‌ كه آقاي قمصري دليل عدم عرضه نفت كوره را نياز پالايشگاه‌ها اعلام كرد، گفت: شايد عدم عرضه به اين دليل باشد ولي چرا آن دو محموله‌اي را كه پيش از اين در بورس نفت فروخته شده و حجم آن نيز با توجه به حجم بالاي توليد روزانه، بسيار اندك است و اثري نيز در ساير مسائل ندارد را با توجه به واريز پول تحويل نداده‌اند.

*زير مجموعه‌هاي وزارت نفت از خود اجتهاد نكنند
 
غفاري بيان كرد: به هر دليلي كه مسئولين نظام تشخيص دادند نفت خام بايد وارد بورس شود، كساني كه زير مجموعه وزارت خانه‌هاي مربوطه هستند نبايد از خودشان اجتهاد كنند. طبيعتا وقتي كالايي وارد بورس مي‌شود عرضه كننده بايد خود را با مقررات بورس تطبيق دهند نه اينكه بورس خود را با آنها مطابقت دهد.
وي با اشاره به اينكه انتظار مي‌رود كه شركت ملي نفت ايران نيز مثل ساير عرضه كننده‌ها تابع بورس باشد، گفت: عرضه نفت خام در بورس شفاف‌تر، قيمت‌ها مناسب‌تر و رتبه‌ ايران نيز به عنوان يك توليد‌كننده اعتلا خواهد يافت. همچنين، اين كار نشان مي‌دهد ما به خود باوري رسيديم و از سيطره كشورهاي استكباري خارج شده‌ و از همه مهمتر گردن به قانون و مقررات نهاده‌ايم.

*نظام بانكي كشور براي معاملات نفت خام پاسخگو است
 
مدير تالار هاي بورس كالا در خصوص مشكلي كه از سوي مدير امور بين الملل شركت ملي نفت ايران مبني بر اينكه اگر نفت كشور‌هاي خارجي وارد بورس نفت ايران شود ما از نظر انتقال وجه مشكل داريم، تأكيد كرد: ما معتقديم نظام بانكي فعلي كشور براي فروش نفت ايران كاملا جوابگو است، البته اگر شركت ملي تمكين كند و در پاسخ به مطرح كردن مسئله انتقال وجه در صورت ورود نفت ساير كشور‌ها به بورس ايران بايد بگويم ما تا زماني كه بورس داخلي راه‌اندازي و با امكاناتي كه در اختيار داريم اين مخالفت‌ها حل شده و تجربه لازم را به دست نياوريم دليلي براي عرضه نفت ساير كشور‌ها وجود ندارد.
وي گفت: اگر در داخل كشور موفق شويم، صد درصد براي انتقال وجه نفت ساير كشور‌ها نيز راهي وجود خواهد داشت. براي نمونه همان طور كه پول‌هاي فروش نفت ايران در اين شرايط سخت وارد ايران مي‌شود پول كشور ثالثي كه در بورس نفت ايران اقدام به عرضه كند را نيز با همان شرايط مي‌توان منتقل كرد.
بنابر اين وقتي امكان ورود پول وجود دارد امكان خروج آن نيز وجود دارد.