پاكی چيست و ناپاكی كدام است؟
غلامحسین شعبانی مدیر مسئول و سردبیر مجله دنیای ورزش در یادداشتی در دنیای ورزش نوشت:
"يكي از شاخههاي فلسفه اخلاق"فرا اخلاق" است كه در آن بيشتر با معاني الفاظ سروكار داريم مثلا در فرا اخلاق بيشتر با معناي لفظ خوب در جملات سروكار داريم و اينكه آيا خوبي همه جا به يك معني است؟
آيا خوب چيزي است كه بتوان آن را در اشيا يافت يا خوب چيزي است كه بتوان آن را ديد مانند رنگ؟يا چيزي است كه بتوان آن را احساس كرد اينكه مثلا آيا اخلاق خوب مانند هنگامي است كه میگوييم: هوا خوب است يا... كه اين خود بحث مفصلي است.
میگويند تا مسائل فرا اخلاق مطرح و حل نشود نمیتوان به بحثهاي اخلاق هنجاري پرداخت. پس بايد عنايت كرد كه بررسي واژهها از نكات مهم و قابل بررسي و اصولي هر بحث و استدلالي است.
مدتي است كه در فوتبال ما بحث پاكي و ناپاكي مطرح شده است و عدهای كه در ميان آنها، برخي تازه به ورزش آمدگاني كه بر اساس روابط در اين محيط حضور پيدا كردهاند نيزهستند، مرتب بر اين طبل میكوبند.
میخواهم اين سئوال را مطرح كنم كه "واقعا پاكي چيست و ناپاكي كدام است؟" آيا اين واژهها فقط يك معنا دارند يا در موارد مختلف معاني متفاوتي پيدا میكنند. عمده كساني كه از ناپاكي در فوتبال سخن میگويند بيشتر نظر خود را معطوف مسائل مالي میكنند و گمان میكنند كه ناپاكي فقط آلودگي مالي است.
برخي از آنها از سر ناآگاهي و برخي از سر عمد كمتر به ساير مصداقهاي ناپاكي میپردازند. چنين میشود كه گاه شاهد آن هستيم كه به بهانه مبارزه با ناپاكي مالي فوتبال، ناپاكيهاي ديگر را گسترش میدهند.
در اينكه در فوتبال ما ناپاكي و آلودگي مالي وجود دارد ترديدي نيست و بايد با آن هم به طور جدي مبارزه كرد. هيچ وجدان بيدار و اهل انصافي هم نيست كه بخواهد با اين موضوع مخالفت كند اما آيا واقعا ناپاكي فقط در اين مورد مهم است و بايد چشم را بر روي ساير ناپاكيها مانند تهمتها و دروغها و انتصابهاي رابطهای بست؟
بطور قطع چنين نيست و بايد كمر همت را بسيار محكم براي مبارزه با اينگونه بياخلاقيها هم بست. مگر در متون ديني ما دروغگو را دشمن خدا ندانسته اند؟مگر در متون ديني ما آبروي مومن چون خون او و بالاتر از آن نيست؟مگر در متون ديني ما غيبت را بدتر از زنا نگفتهاند، پس حالا قضاوت كنيد كه تهمت چه وضعيتي دارد؟
به واقع چرا ما حساسيت كمتري نسبت به مبارزه با اين مسائل داريم؟ باز هم تاكيد میكنم كه اينها به مفهوم عدم مبارزه با آلودگيهاي مالي نيست بلكه به معني غفلت از اين امور است. هر كدام از ما ممكن است در زندگي خود دچار زيان مالي شده باشد اما با تلاش بيشتر آن را جبران كرده است ولي قبول كنيم كه زيان آبرويي ديگر قابل جمع نيست. اصلا شايد واژه آبرو به اين دليل آب رو گفته شده كه وقتي ريخت، ديگر قابل جمع كردن نيست.
ما اگر میخواهيم با ناپاكيها در فوتبال و به مفهوم عام تر در ورزش مبارزه كنيم بايد دقت كنيم كه مبادا مبارزه با يك ناپاكي به قيمت گسترش ناپاكيهاي ديگر تمام شود. مبادا به بهانه مبارزه با ناپاكي مالي دهان را بيهوده بگشاييم و زبان را بدون تحقيق و بررسي و فقط به صرف شنيدهها به تهمت و افترا باز كنيم.
آلودگي مالي همانقدر زشت است كه كسي پستي را بدون صلاحيت و فقط براساس روابط تصاحب كند. خاطرم هست كه يكي از مسئولين قضايي زماني در خصوص حيف و ميل سخن میگفتند، اشارهای جالب داشتند كه "گاه ما شاهد حيفهايي هستيم كه از صد ميل هم بدتر است"و امروز متاسفانه ما در فوتبال شاهد هستيم كه تحت عنوان مبارزه با ناپاكي برخي چنان زبان خود را به تهمت و دروغ راجع به ديگران میگشايند كه ناپاكي بزرگتري را ترويج میكنند تا جايي كه اگر روزي با نظارتهاي صحيح بتوان مانع از سوءاستفادههاي مالي شد، كار بسيار سختي براي مبارزه با ناپاكيهاي اخلاقي خواهيم داشت چرا كه ديگر بازي با آبروي ديگران امري عادي شده و كمتر كسي است كه به اين خطاي بزرگ توجه كند.
كاش! دلسوزان واقعي اخلاق و فرهنگ به اين مهم توجه ويژهای نمايند."
