خانهاي که از بالا به پايين ساخته ميشود
تناقضات هر سيستمي، از رأس هرم شروع مي شود و به قاعده انتقال پيدا مي کند. پس از مدتي «همسان سازي» قاعده و رأس، به طول کامل انجام مي شود و کار به جايي مي رسد که هرج و مرج در دل سيستم نمايان مي شود و تشخيص اينکه مولد هرج و مرج، رأس سيستم است يا قاعده، کاري سخت مي شود.
به نوشته قدس؛ تناقضات فوتبال ايران هم چنين حالتي دارد؛ امسال مثل تابستانهاي چند سال گذشته، بازار نقل و انتقالات، هرج و مرج اساسي فوتبال را نمايان کرده و در همين حال فدراسيون فوتبال، با سرمربي تيم ملي قراردادي 18 ماهه بسته و هدف خود را قهرماني ايران در جام ملتهاي 2011 اعلام کرده است.
مثل اينکه شما از تهران راه بيفتيد به سمت شمال و در جاده هراز رانندگي کنيد، با هدف رسيدن به اصفهان. به اين مي گويند عدم انطباق استراتژي و تاکتيک. شما مي خواهيد قهرمان شويد و از راهي مي خواهيد به اين هدف دست پيدا کنيد که امکان ندارد به هيچ موفقيتي ختم شود. مگر مي شود مشکلات پايه اي فوتبال اين جامعه حل نشده باقي بماند و بعد سطح کيفي تيم ملي بالا برود و از چهارمي در گروه مقدماتي جام جهاني، ناگهان به قهرماني آسيا برسيم؟ فوتبال مثل هر پديده ديگري، از عقب به جلو يا از پايين به بالا ساخته مي شود.
ما اول بايد اين تابستانهاي خنده دار و اين فوتبال «دلال محور» را وارد جاده درست و حرفه اي کنيم و در طول فصل هم «برنامه محوري» ليگ، جاي خودش را به هزار و يک تصميم زشت و غيرحرفه اي ندهد، بعد به مرور منتظر قدرت گرفتن تيم ملي و رشد نتايج فوتبال ملي باشيم. تازه در اين صورت نيز چند سال طول مي کشد تا خودمان را در سطح ملي پيدا کنيم و ناگهان نمي توانيم جام ملتها را فتح کنيم.
فدراسيون فوتبال و سازمان ورزش اما مي خواهند هر طور شده اين ساختمان را از بالا به پايين بسازند؛ کاري که تقريباً غيرممکن است و تنها از افکار غيرحرفه اي سر مي زند. هر وقت يک مهندس توانست، قبل از پي ريزي، نماي ساختمان را بزند و بعد برود دنبال زدن اسکلت؛ فدراسيون فوتبال و سازمان تربيت بدني هم به عنوان سازندگان ساختمان فوتبال مي توانند از دل ليگ زشت و بي برنامه و تابستان هاي وحشتناک، تيم ملي قدرتمندي بسازند و در تمام تورنمنتها مدعي قهرماني باشيم.
بله، تنها در صورتي که تمام اصول حرفه اي غلط باشد، مي توانيم از بالا به پايين ساختمان فوتبال خود را بسازيم و ساختمان خوبي هم تحويل ساکنان آن بدهيم. در واقع متوليان اين فوتبال تلاش مي کنند هر طور شده از جاده هراز، به اصفهان برسند.
هر سال يا هرچند سال يک بار هم ناکام مي مانند، اما باز اصرار دارند همان راه قبلي را بروند «تا ببينند چه مي شود.» شايد اگر به بيشتر مديران اين فوتبال مريض، اطمينان داده شود که حداقل چهار سال در پست خود مي مانند، بخش مهمي از مشکلات کنوني حل شود. در واقع آنها اگر براي خودشان چشم انداز داشته باشند، اينقدر راحت به روزمرگي و روشهاي نادرست مديريتي کشيده نمي شوند.
امير قلعه نويي در کنفرانس مطبوعاتي خود دست روي همين نکته گذاشته و از رئيس جمهور پرسيده، چرا اين همه تغييرات مديريتي در فوتبال اعمال مي شود. وقتي يک مربي چنين سؤالي مي پرسد، يعني عمق فاجعه مديريتي آنقدر زياد است که روي بخشهاي ديگر سيستم هم مؤثر واقع شده و به مرور کل سيستم در حال خراب شدن است. بايد زودتر دست به کار شد و به جاي ادامه حرکت در جاده غلط، وارد مسير اصلي شويم.
