نظرات كارشناسان آمريكايي براي مذاكره با ايران

يك نشریه آمریکایی، طرح دو تن از کارشناسان وزارت خارجه ایالات متحده درباره مذاكره جامع با ایران را كارساز دانست و نوشت: این اقدام به معنی تحمیل خواسته‏های خود به طرف مقابل نیست، بلكه به معنای به رسمیت شناختن منافع دو طرف است.

به گزارش «الف»، «واشینگتن ایندیپندنت»، با اشاره به طرح موسوم به لورت‏ها (Leveretts) تحت عنوان چانه‏زنی بزرگ، نوشت: درست زمانی كه انتخابات ریاست جمهوری در آمریكا در پیش است و وضعیت اقتصادی سیاست خارجی را تحت‌الشعاع قرار داده است، دو مشاور پیشین دولت بوش خواستار مذاكره بزرگ بین ایران و آمریكا شده‌اند.

این مقاله افزود: فلینت و هیلاری لورت، زوج آمریكایی كه دو دوره اول بوش كارشناس مسائل ایران در شورای امنیت ملی بودند، در مقاله‌ای خواستار آشتی تمام عیار با ایران شده‌اند كه همچنان در فهرست حامیان تروریسم وزارت خارجه آمریكا قرار دارد.

این دو نفر كه عضو بنیاد آمریكای نو هستند، گفته‏اند که تنها با برقراری روابط با جمهوری اسلامی و به رسمیت شناختن نقش مشروع بین‌المللی و منطقه‌ای این كشور واشنگتن می‌تواند نگرانی‌هایش را درباره ارتباطات ایران با تروریست‌ها و تولید سلاح هسته‌ای برطرف كند.

این پیشنهاد در حالی مطرح می شود كه «اوباما» و «مك كین» به بحث‌های خود درباره شرایط مناسب مذاكره با ایران ادامه می‌دهند. سال گذشته اوباما پیشنهاد كرد آمریكا بدون پیش شرط با تهران مذاكره كند. وی در مصاحبه‌ای با «نیویورك تایمز» گفت: قصد دارد با استفاده از دیپلماسی تهاجمی و مشوق‌های اقتصادی با منابع خصومت در روابط دو كشور مقابله كند.

مك كین بارها راهبرد اوباما را ساده لوحانه نامیده است. وی در مناظره ماه گذشته خود با اوباما گفت: مذاكره با احمدی نژاد رئیس‌جمهور ایران به معنی مشروعیت بخشیدن به فردی است كه از براندازی دولت اسرائیل حمایت می‌كند و در نهایت به معنی وجهه بین‌‌المللی دادن به آنهاست.

«سارا پیلین»، معاون مك كین، نیز ادعا كرده است: ایران درصدد راه اندازی هولوكاست دیگری برای یهودیان است. در هر صورت مك كین گفته است برای گفت‌وگو با ایران پیش شرط دارد و اعلام كرده است که رویكرد وی فراتر از این سخن طنز است كه ایران را بمباران كنیم.

لورت‏ها پیشنهاد خود را به صورت كلی و فراتر از دیدگاه دموكرات و یا جمهوریخواهی بیان كرده‌اند. نكته كلیدی بحث آنها این است كه در سی سال گذشته هم دولت‌های دموكرات و هم دولت‌های جمهوریخواه آمریكا این راهبرد را به كار برده‌اند.

یک تحلیلگر مسائل ایران می‏گوید: تنها موضع مؤثر در برابر ایران آن است كه از تهدید نظامی و سیاست تغییر رژیم دست برداریم و دوم آن‌كه نشان دهیم كه واقعا می‌خواهیم درباره نگرانی‌ها و منافع دو طرف مذاكره كنیم.

سال گذشته، «ری تكیه»، اندیشمند صاحب‌نظر در امور ایران در مقاله‌ای كه در مجله سیاست خارجی «فارین افرز» به چاپ رساند، خواستار بازدارندگی در برابر ایران و تغییر راهبرد آمریكا شد. وی نوشت: واشنگتن باید به جای تهدید نظامی بر ضد ایران از سیاست مذاكره مشروط و سیاست بازداشتن ایران استفاده كند. به ویژه باید به نیروهای عملگرا میانه رو در تهران فرصت دهد روابط دپیلماتیك و اقتصادی را با آمریكا از سر گیرند.

«الكس راسمیلر»، تحلیلگر سابق اطلاعاتی نیز از این ایده حمایت می‏كند. از دیدگاه وی، طرح لورت ها راهی برای حل و فصل كردن تمام مناقشات موجود در روابط ایران و آمریكا است. از مسئله اعراب و اسرائیل تا تهدیدات آمریكا بر ضد ایران به عنوان مثال درباره كمك مالی و نظامی ایران به حماس و حزب‌الله دوسازمان برجسته كه مخالف عادی‌سازی روابط با اسرائیل‌اند.

لورت ها می‌گویند: ارتباط برقرار نكردن با این دو سازمان غیر واقعگرایانه است. در عوض واشنگتن باید در این باره با ایران گفت‌وگو كند و بگوید كه از نظر آمریكا و اسرائیل تهران باید چه نوع روابطی با این سازمان‌ها داشته باشد. البته آنها نمی‌گویند چه نوع روابط به نفع ایران آمریكا و اسرائیل است.

هیلاری مان لورت در سخنرانی هفته گذشته خود در بنیاد آمریكای نو گفت: ایرانی‏ها شدیدا خواستار پایان دادن به دشمنی دو كشورند.

وی افزود: به مدت دو سال در نشست های ماهانه با «رایان كراكر»، سفیر آمریكا در بغداد، در راستای تلاش‌های مشترك دو كشور در مبارزه با تروریست‌ها در افغانستان پس از یازده سپتامبر شركت داشت، اما تندروهای دولت بوش این نشست‌ها را لغو كردند و راهبردی تهاجمی در قبال ایران در پیش گرفتند.

وی افزود: مقاماتی كه در دولت های هاشمی رفسنجانی، خاتمی و احمدی‌نژاد كار كرده‌اند به ما گفتند كه امیدوار بودند این گفت‌وگوها به گشایش راهبردی در روابط منجر شود.

راسمیلر اشاره كرده است كه هویج‌ها (مشوق‏ها) در قبال كره و لیبی مؤثر بوده‌اند، پس باید در قبال ایران نیز مؤثر باشند. مذاكره به نفع اهداف امنیتی ماست، منافعی كه با جنگ‌طلبی نمی‌توان به آنها دست یافت.

از دیدگاه لورت ها، نگرانی اصلی ایران حفظ جمهوری اسلامی در برابر تهدیدات خارجی است. در حال حاضر نیروهای آمریكایی در نزدیكی ایران حضور دارند و كشتی‌های جنگی این كشور نیز در خلیج فارس به گشت‌زنی مشغولند. برخی مقامات ایرانی گفته‌اند، از دشمنی پاكستان و عربستان و وزن دولت‌های عربی اذیت می‏شوند. از نظر تحلیلگران، نگرانی اصلی رهبران ایران، حفظ میوه انقلاب است و ديگر اهداف در درجه بعد قرار دارند.

آمریكا با رد پیشنهادهای ایران برای از سرگیری روابط، سبب دشمنی بیشتر این كشور در پنج سال اخیر شده است. البته معلوم نیست این گفت‌وگوها به معامله بزرگ منجر شود. زیرا روابط دو كشور آكنده از بدبینی و بی اعتمادی است.

 

تحلیلگران می‌گویند،‌ باید خواسته‌های ایران را به رسمیت شناخت. برخی مواقع این منافع با منافع آمریكا در تضاد قرار دارد. معنای معامله بزرگ نیز این است كه دو كشور رویكرد آشتی‌جویانه را در پیش گیرند.