با شفاف‌سازی از تصور عقب‌نشینی در موضوع هسته‌ای جلوگیری کنیم

سرویس سیاست خارجی ـ سخنان شب گذشته رئیس‌‌جمهور کشورمان درباره موضوع هسته‌ای و نگاه مثبت وی برای تبادل سوخت ـ هرچند ابعاد و نحوه آن به وضوح بیان نشد ـ با واکنش‌هایی از سوی کشورهای محور درباره تحولات هسته‌ای ایران همراه بود.
 
به گزارش «تابناک»، کاخ سفید در بیانیه‌ای از ایران خواست که رسماً درباره تغییرات در مواضع خود درباره برنامه هسته‌ای به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اطلاع دهد و اعلام کرد که آماده همکاری بر پایه توافقات پیشین درباره غنی‌سازی اورانیوم، بیرون از مرزهای جمهوری اسلامی ایران است.

در اطلاعیه‌ای که توسط «مایک همر»، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید خوانده شد آمده است: ما به تهران پیشنهادی درباره رآکتور تحقیقاتی دادیم. ما بر این باوریم که این پیشنهاد به سود همه طرفین است. اگر اعلامیه محمود احمدی‌نژاد، بازتاب دهنده تغییر موضع ایران است، ما با بی صبری منتظریم که ایران این را به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اطلاع دهد.

در همین حال، رسانه‌های غربی مواضع آقای احمدی‌نژاد را نوعی عقب نشینی ایران تحلیل کرده و ابراز داشته‌اند این موضع گیری، به نوعی بازگشت ایران به توافق ۱۹ اكتبر سال 2009 با گروه 5+1 مبنی بر ارسال 75 درصد اورانیوم 3.5 درصد خود به روسیه و سپس فرانسه برای تبدیل به میله‌های سوخت با غلظت 20 درصد است.

اما در همین حال، وزیر خارجه روسیه نیز در اظهار نظر خود به گونه‌ای سخن گفت که گویی این موضع گیری آقای احمدی‌نژاد به معنای قطعی بودن پذیرش پیشنهاد قبلی ارایه شده از سوی تهران است. 

بر پایه این گزارش، «سرگی لاوروف»، وزیر امور خارجه روسیه روز چهارشنبه اعلام کرد: روسیه از موافقت ایران با پیشنهاد آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره خروج اورانیوم با غنای پایین به کشورهای سوم برای استفاده در نیروگاه اتمی استقبال می‌کند.

وی در کنفرانسی مطبوعاتی در پاسخ به پرسش خبرنگاران گفت: اگر ایران آمادگی آن را داشته باشد که به توافقات پیشین بازگردد، ما فقط از آن استقبال خواهیم کرد.

دیگر کشورهای غربی و همچنین چین نیز درباره سخنان اخیر رئیس جمهور کشورمان موضع گیری کرده‌اند که برایند این موضع‌گیری‌ها، حکایت از آن دارد که آنها با سخنان شب گذشته آقای احمدی‌نژاد، بار دیگر به اجرای پیشنهاد تبادل سوخت با ایران امیدوار شده‌اند.

وزارت امور خارجه چين اعلام كرد كه اميدوار است طرف‌هاي درگير و آژانس بين‌المللي انرژي اتمي به گفت‌و‌گو درباره‌ تأمين سوخت هسته‌‌اي براي رآكتور تهران ادامه دهند.

يك سخنگوي وزارت امور خارجه‌ چين اعلام كرد: چنين گفت‌و‌گوهايي مي‌تواند به يافتن راهکار مناسب كمك كند.

همچنین خبرگزاري فرانسه گزارش داد، وزارت امور خارجه‌ انگليس در بيانيه‌اي اعلام كرد: اگر ايران بخواهد، پيشنهاد آژانس بين‌المللي انرژي اتمي را بپذيرد، اين علامت مثبتي از تمايل آن‌ها براي تعامل با جامعه‌ بين‌المللي درباره‌ مسائل هسته‌اي خواهد بود.

در اين بيانيه آمده است: اما اين امر لزوم برگزاري گفت‌و‌گوهاي بيشتر ايران با سه كشور اتحاديه‌ اروپايي، چين، آمريكا و روسيه را تغيير نمي‌دهد.

در همین حال، «گيدو وستروله»، وزير امور خارجه‌ آلمان نیز  اعلام كرد، در صورتي كه پيشنهاد ايران به معناي فرستادن اورانيوم به خارج براي غني سازي بيشتر آن گونه كه سازمان ملل درخواست كرده‌است، واقعي باشد، آمادگي دارد با ايران مذاكره كند. گيدو وستروله در برلين به خبرنگاران گفت: كردار و نه گفتار مهم است.

این گزارش می‌افزاید: اما غرب به رهبری ایالات متحده هنوز نیز در پی وضع تحریم‌های جدید علیه ایران است و حتی مدعی شده که در این راه، روسیه را ـ که به زعم آنها از مخالفان تحریم ایران و نزدیک به تهران است ـ نیز جذب کنند.

"فیلیپ کرولی" معاون وزیر خارجه آمریکا روز گذشته در دیدار خود با خبرنگاران گفت: ما با اعضای 1+5، همچنین با سایر کشورها، مسئله ایران را بررسی می‌کنیم، چرا که ما به دنبال راه‌های ممکن برای اعمال فشار هستیم تا به ایران بفهمانیم که عدم تمایل به برداشتن گام متقابل و عدم درک نگرانی‌های ما در رابطه با برنامه هسته‌ای ایران بهای خود را دارد... روس‌ها کاملاً جذب (این روند) شده اند. آنها همیشه به طور کامل شرکت دارند.

وی افزود: نه تنها در دیدار لندن بین هیلاری کلینتون و سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه روسیه، بلکه در دیدارهای متعدد بین رؤسای جمهور اوباما و مدودف نیز ما توانستیم تغییری محرز در موضع روسیه را ببینیم و من گمان می‌کنم، ما به تفاهم در این مسأله دست یافته‌ایم. دیالوگ ما با روسیه در چهارچوب 1+5 ضمن گشایش روند تبادل نظرات درباره این که در چه راستایی باید حرکت کنیم، قابل توجه‌تر و مهمتر می‌شود.

نکته آنکه هر چند طبیعی است که غربی‌ها  از کوچکترین روزنه‌هایی برای پیشبرد اهداف خود در پرونده هسته‌ای ایران بهره‌گیری کنند، نباید فراموش کرد که در پیش گرفتن استراتژی فعالانه از سوی کشورمان درباره برنامه ایران در پرونده هسته‌ای در ارائه پیشنهاد مشخص به طرف‌های مذاکره کشورمان، از ایجاد شبهه عقب نشینی آقای احمدی‌نژاد از مواضع قبلی اش و همچنین تصور تهدید منافع ملی جلوگیری خواهد کرد.

به نظر می‌رسد، ارایه دیدگاهی واحد با لحاظ تام و تمام منافع ملی کشورمان از سوی مسئولان امر و همچنین تبیین شقوق گوناگونی که ممکن است در ادامه راه برنامه هسته‌ای کشورمان پیش آید بیش از پیش ضرورت پیدا کرده است، زیرا برخوردهای شعاری با این موضوع حساس و تلاش برای حفظ وضع موجود با سخنانی که نشانه تغییر در آن نیست، اما در عمل به گونه دیگری موضوع دنبال می‌شود، ممکن است سبب بدبینی مردم شود.