کفش‌های گل‌آلود شاگردان هیدینک

یورو 2008 جز اسپانیای قهرمان، 3 پدیده دیگر به دنیای فوتبال معرفی کرد؛ 3 ملت سرشار از انرژی بی‌پایان فوتبال برخاسته از شرق اروپا؛ ترکیه، کرواسی و روسیه! اما عجیب آنکه هیچ‌یک از این سه طی 2 سال پس از خیره کردن چشم‌ها در جام ملت‌های اروپا نتوانستند عملکرد چشمگیری در مقدماتی جام‌جهانی 2010 از خود نشان دهند و حالا جایشان در بزرگ‌ترین فستیوال فوتبال در آفریقای‌جنوبی خالی است.

به نوشته وطن امروز و به نقل از تایمز؛ رسانه‌های بریتانیایی روی این موضوع حساسیت ویژه‌ای نشان می‌دهند و این فقط به‌خاطر تشریک مساعی 2 سال پیش تاواریش‌های اسلاو بازمانده از کومونیسم، روسیه و کرواسی برای بیرون انداختن انگلستان از یورو 2008 نیست بلکه آنها همچنین علاقه عجیبی به گاس ‌هیدینک، سرمربی روسیه و نمونه جوان‌ترش اسلوان بیلیچ کروات نشان می‌دهند، اما از هر جهت خبر عدم راهیابی روسیه به یک جام‌جهانی دیگر (روس‌ها قبل از دوران گاس هیدینک هم جام‌های جهانی 1998 و 2006 را از زمان استقلال‌شان از دست داده بودند) خبری داغ‌تر و مهم‌تر است.

گاس هیدینک، استاد بزرگ هلندی در متن این شکست قرار دارد. فدراسیون روسیه به دلایلی که گفتیم از وقتی میراث‌دار شوروی سابق شد (1991) هرگز قدرتی مهم در فوتبال اروپا و جهان نبود مگر پس از آمدن هیدینک.

طبعا از روسیه هلندی انتظارات دیگری می‌رفت. این مرد هلندی در 3 مأموریت ملی پیاپی در 3 گوشه جهان به متخصص انقلاب فوتبالی ـ اجتماعی مشهور شده و در کشور خودش به او «گاس لاک» (بر وزن جان لاک، نظریه‌پرداز اجتماعی بزرگ بریتانیا) یا «گاس‌شانس» می‌گویند، اما یک شکست هرچند خفیف در ماریبور اسلوونی بدین‌معنی بود که جام‌جهانی برای نخستین‌بار از سال 1994 از نعمت هیدینک محروم است.

او در 1998 فرانسه لاله‌های نارنجی کشورش را پس از 2 دهه به جمع 4 تیم برتر جهان رساند، سپس کره‌جنوبی را طی یک حرکت تاریخی که بیشتر به جنبشی اجتماعی شبیه بود تا شور هواداری به نخستین تیم آسیایی بدل کرد که با برداشتن موانع تاریخی فوتبال آسیا جزو 4قدرت برتر جام‌جهانی 2002 عرض اندام می‌کرد.

پس از کره، او به فوتبال روسیه آمد و در همان حال که یخ‌های چمن‌های تزار‌ها را آب می‌کرد در فاصله‌ای کوتاه (کمتر از 6 ماه) سکان هدایت استرالیا را به دست گرفت، کانگورو‌ها را پس از 30 سال به جام‌‌جهانی آورد و با آنها حتی از گروهی که برزیل در آن بود صعود کرد،‌ اما در سالی که بورامیلوتینوویچ رکورددار هدایت ملت‌ها به جام‌جهانی (5 کشور مختلف) در آخرین ماموریت خود با ترینیداد شکست خورد، گاس هم چنین سرنوشتی پیدا کرد. مرد هلندی پس از عملکرد نسبتا موفقش در بازیابی قدرت چلسی از تابستان 2009 تصمیم گرفت تمام وقت و انرژی‌اش را روی تیم ملی روسیه متمرکز کند اما تمام زحمات او در مدت زمانی کمتر از یکصد دقیقه بر باد رفت.

روس‌ها که در بازی رفت پلی‌آف (شنبه گذشته) تا 2دقیقه مانده به پایان 2 بر صفر در خانه‌شان پیروز شده بودند، در دقیقه 88 از سر آسان‌گیری گل دریافت کردند که با گل زلاتکوویچ در سی‌ و دومین دقیقه بازی برگشت در ماریبور اثری مضاعف پیدا کرد و حکم بر حذف روسیه از گردونه جهان داد. اگرچه این پیروزی یک ملت اسلاو دیگر را کمی‌آنسوتر از روسیه در بالکان به وجد آورد و جشن 10هزار نفره از ورزشگاه ملی به کاخ ریاست‌جمهوری بوروت باهور هم کشیده شد که به نشانه تقدیر از عملکرد ملی‌پوشان کشورش کفش‌های استوک آنها را جلوی چشم همه برق انداخت.

البته او یک ماه جلوتر قول این کار را داده بود یعنی زمانی که مشخص شد اسلوونی در مرحله پلی‌آف رقیب روسیه قدرتمند شده است. شاید هراس از نام هیدینک آن روز چنان بود که پرزیدنت باهور تصور این را هم نمی‌کرد روزی مجبور شود کفش‌های بازیکنان اسلوونی را برق بیندازد ولی دست‌کم او حالا یک تیم ملی پیروز دارد که با کفش‌هایی تمیز و براق در بزرگ‌ترین رویداد ورزشي جهان نام کشور کوچک اسلوونی در شمالی‌ترین نقطه بالکان را پرآوازه می‌سازند، برعکس پرزیدنت مدودف، رئیس‌جمهور روسیه که تیمی دوباره فرسوده و شکست‌خورده با کفش‌های گلی روی دستش مانده است.