آيا داوران مصون مى مانند؟
برخى مى گويند برخورد عيسى اندوى دروازه بان تيم فوتبال ذوب آهن با فرهاد مجيدى در ديدار اخير دو تيم در چارچوب ليگ برتر ايران پنالتى نبوده است و بعضى ديگر معتقدند حتى اگر سنگربان بلند بالا و قوى هيكل ذوبى ها روى كاپيتان آبى ها خطا كرده باشد، مجيدى در موقعيت آفسايد وارد محوطه جريمه تيم ميزبان شده است و بنابراين خطاى مطروحه بعدى نيز نمى تواند مبنا گذاشته شود.
به نوشته جوان، حقيقت هر چه باشد، مجادلات بزرگى كه بر سر پنالتى اعلام نشده در مسابقه قبلى آبى ها (استقلال پيكان) به راه افتاد، اثر خود را نهاد و اگر چه نمى توان گفت كه محسن تركى داور ديدار ذوب آهن استقلال بر اثر آن روند سوت پنالتى را نواخته است اما اين آمادگى ذهنى نزد داوران به وجود آمده كه از اين پس هر برخورد توام با شائبه خطا در محوطه جريمه را پنالتى بينگارند و يا اين كه اين احتمال در ته ذهن شان باشد.اين روشى است كه بسيارى از تيم ها دارند.
آنها وقتى بناى اعتراض را بر سر پنالتى هاى اعلام نشده براى خود مى گذارند، بهتر از هر كسى مى دانند كه رجعت به عقب امكان پذير نيست و نمى توان كارى كرد كه پنالتى هاى اعلام نشده لحاظ و اجرا شوند و يك تيم بتواند در پايان بازى از آنها بهره مند شود. اما مى توان با اعتراض و ايجاد فضايى تازه كارى كرد كه داوران مسابقات بعدى براى حوادثى مشابه برخوردى متفاوت را در ذهن خود تدارك ببينند و خود را آماده اعلام پنالتى در شرايطى كنند كه مشابه آن در مسابقات قبلى موجب اعلام پنالتى نشده است.
سخت و پاياپاى
اينها بدين معنا نيست كه آبى ها نبايد در فولاد شهر به گل مساوى خود مى رسيدند، زيرا در فوتبال هر اتفاقى متصور است و امكان داشت آن پنالتى گرفته نشود و آبى ها در دقايق بعدى در جريان بازى گلزنى كنند. آن چه مد نظر قرار دارد، بالا گرفتن بازى هاى روانى در هفته هاى آخر ليگ و در زمان هايى است كه بازى هاى داخل ميدان ليگ جواب نمى دهد و مسابقات، سخت و پاياپاى شده است و هر تيمى خطر شكست را حس مى كند و به اين خاطر بايد به هر سلاحى روى آورد و از هر مسئله اى سود جست.
يكى از مهمترين موارد، مسئله قضاوت مسابقات و بهتر بگوييم نحوه داورى بازى ها و كاركردن روى اين فاكتور است. حتى يكى دو سوت اشتباه كافى است تا يك تيم را به ناحق در صدر بنشاند و يا موجب سقوط يك تيم به دسته اى پايين تر شود. در نتيجه تيم هايى كه خرج هاى ميلياردى براى شركت در مسابقات ليگ كرده اند، ابايى از تحت تاثير قرار دادن داوران ندارند و مى كوشند با اعتراض گسترده به حوادث و صحنه هايى كه خود مدعى اند داور بايد آنها را خطا و حتى پنالتى مى گرفت داوران مسابقات بعدى خود را از اتخاذ مواضعى مشابه با بازى هاى قبلى برحذر دارند و معمولا نيز به هدف مى رسند، زيرا داوران گاه به طور ناخودآگاه و با در ذهن داشتن اتفاقات قبلى و سر و صداهاى قبلى سعى مى كنند طورى سوت بزنند كه سر و صداى تازه بزرگى در نيايد.
در اين گونه موارد داوران در زمان ايجاد شائبه خطا، بنا را بر وقوع آن مى گذارند حال آن كه در ماه هاى قبلى و پيش از وقوع بحران ها در زمان وقوع شائبه اصل را بر وجود شك و احتمال عدم خطا مى گذاشتند و سوت پنالتى ها به صدا در نمى آمد، مگر در مواردى كه صد درصد يقين وجود داشت.
فقط آينده
داوران فوتبال ايران كه جملگى شريف و زحمتكش اند، بايد مراقب وجود اين فضا و تاثيرگذارى احتمالى آن بر خويش باشند و به گونه اى كار كنند كه از هر شائبه اى مبرا باشد.
در اين راستا بايد فقط حقايق جارى و اتفاقات پيش رو را ديد و وقايع گذشته و جنجال هاى قبلى را مبناى سوت زدن قرار نداد و از ذهن بيرون راند، داورى كه در موقع سوت زدن واقعه هفته هاى قبلى يك يا چند تيم و جنجال ها و اعتراضات آنها را در ذهن داشته باشد، خواه ناخواه از آن اتفاق ها تاثير مى پذيرد و براى پرهيز از جنجال هايى مشابه به گونه اى سوت مى زند كه اتفاق و حساسيت بزرگى را بر نينگيزد و موضوع آن هفته ها تيتر مطبوعات نشود.
اصل قرار دادن اين موضوع سبب مى شود داورى ها نه لزوما بر اساس حقايق شفاف بلكه مصلحت ها باشد و اين قطعا بر سرنوشت ليگ در هفته هاى سرنوشت ساز پايانى اثر منفى خواهد گذاشت. براى ايجاد مصونيت جهت داوران در اين گونه موارد بايد كار و تلاش كرد و آنها را تنها نگذاشت.
