مه پاشی تهران هم شوخی است، نکنید لطفا!

ظاهرا آرامش به مذاق آلودگی هوای تهران خوش نمی‌آید. وقتی همه چیز آرام است و کسی کاری به آلودگی هوا و اقدامات انجام شده ندارد باز هم سوژه‌ای رخ می‌دهد و همگان را به تلاطم وادار می‌کند. مصاحبه جدید معاون محترم استاندار تهران در مورد مه پاشی شهر تهران برای کاهش آلاینده‌ها احتمالا سوژه جدید آلودگی هوا برای چند روز اخیر خواهد بود.

تا جایی که اطلاعات من اجازه می‌دهد و جستجوی مختصری هم در اینترنت داشتم این روش برای کاهش ذرات معلق در مقیاس کلان شهری مثل تهران هیچ کجا سابقه‌ای نداشته است و قاعدتا اگر بخواهند در تهران اجرایی شود اولین شهر در تمام دنیا خواهد بود که با این روش می‌خواهد ذرات معلق هوا را کاهش دهد.


البته من با این بخش از مصاحبه که گفته شده آلودگی فسیلی هوای پایتخت و کلانشهرها از آلودگی‌های هوا حذف شده به طور کامل مخالفم. هم اکنون بیش از ۵/۱ میلیون خودروی فرسوده و بیش از سه میلیون موتور سیکلت بی کیفیت و چندین میلیون خودروی نو تا چند ساله مرتبا سوخت مصرف می‌کنند و تردد می‌کنند که قاعدتا نتیجه احتراق سوخت، آلودگی هوا ست. با این تفاسیر، من واقعا نمی‌دانم فلسفه حذف آلودگی فسیلی از هوای تهران چیست. اگر روزی ۱۰۰% موتورسیکلت‌ها و خودروهای تولیدی ما استاندارد روز دنیا را داشتند و سوخت ما هم این شرایط را داشت و خودروهای در حال تردد از یک سن مشخصی با محدودیت تردد مواجه بودند و از طرفی هم معاینه فنی مرتب آنها به طور کامل در دستور کار قرار می‌گرفت و از طرفی هم حمل و نقل عمومی انبوه بر و با کیفیت داشتیم شاید می‌توانستیم این ادعا را مطرح کنیم. واقعا شرایط برای اینگونه اظهار نظرات فراهم نیست و بسیار بسیار زود است.

اما به موضوع مه پاشی تهران برگردیم. اطلاعات و یافته‌های من می‌گوید کار دستگاههای مه پاش در زمان حاضر بالاخص در بخش صنعت، تولید مه و کنترل میزان رطوبت روی درصد مشخصی است. مه در واقع ذرات ریز آب معلق در هوا است که دستگاههای مه پاش با استفاده از یک پروانه سه تکه که شکل بسیار خاص و غیر طبیعی دارد ساختمان فیزیکی آب را از هم پاشیده و ذرات بسیار ریز را به صورت پودر با هوای فشرده مخلوط و از دریچه خود به بیرون پرتاب می‌کنند. کاربرد این دستگاهها، تنظیم اتوماتیک میزان رطوبت محیط مکان‌هایی مثل سالن‌های تولید و پرورش قارچ، مرغداری‌ها، دام‌داری‌ها، چای سازی‌ها، سردخانه‌ها، بیمارستان‌ها، انبارهای نگه‌داری میوه و گلخانه‌ها بالاخص گلخانه‌های پرورش گلهای زینتی و … است. سمپاشی محیط، اضافه کردن مواد خوش‌بو کننده و یا ضد عفونی کننده به محیط و یا به دستگاه هوا ساز در پاساژ ها، مساجد، نمایشگاه‌ها، هتل‌ها و مراکز خرید و …، استفاده به عنوان خنک کننده هوا برای نمایشگاه‌ها، کار خانه‌ها، مساجد و … از دیگر کاربرهای دستگاه‌های مه پاش در مقطع فعلی می‌باشد.

با توجه به نکاتی که در کاربرد دستگاه‌های مه پاش عرض کردم واقعا به نظرتان با این مقیاس ۷۵۰ کیلومتر مربعی هوای تهران و حجم بسیار بالای ذرات معلق هوای تهران، آیا اصلا فکر کردن به مه پاشی کار مناسبی به نظر می‌رسد؟ من فکر می‌کنم قبل از اینکه اینگونه مسائل رسانه‌ای شود در یک جلسه نیم ساعته کارشناسی با حضور افراد آگاه از هر رشته‌ای می‌توان مبانی علمی این قبیل پیشنهادات را کنکاش نمود و در نهایت اگر واقعا اقدام ارزشمندی بود آن را اجرا نمود. ایجاد هزینه برای سیستم حاکمیتی با این قبیل اقدامات را درست نمی‌دانم. هیچ ارتباطی به جناح و گروه بندی هم ندارد. حداقل مسائل محیط زیستی را واقعا نباید جناحی کرد. من شخصا اعتقاد دارم محیط زیست شهروندان ابدا نباید در بازی‌های سیاسی غوطه‌ور شود و خودم هم اعتقادی به این مسائل ندارم و صادقانه عرض می‌‌کنم هر اقدام خوبی را باید تقویت کرد و هر اقدام نامناسبی را نقد عالمانه کرد.

حرکت به سمت استانداردهای روز دنیا در تولید خودرو و سوخت از جمله فعالیت‌هایی است که خوشبختانه در این یک سال اخیر جهش بسیار خوبی داشته و من هیچ گاه گمان نمی‌کردم کار تا این حد بتواند خوب پیشرفت نماید. این گونه اقدامات را باید به شدت حمایت کرد و تعریف و تمجید نمود. اما هیچ دلیلی نمی‌بینم که هر اقدامی را حمایت کنیم. اقداماتی که موجب طنز در محافل علمی می‌گردند را باید نقد کنیم تا فضا برای فعالیتهای علمی‌تر باز شود.

به امید آنکه مسئولین دولتی و شهرداری و شورای شهر فارغ از هر گونه جناح بندی سیاسی دست به دست هم داده و در قالب برنامه جامع کاهش آلودگی هوا بتوانند هوایی مطلوب و سالم را برای شهروندان به ارمغان بیاورند. به قول خانم دکتر واعظ جوادی آملی خداوند هم از برهان لطف خویش، آب و خاک و هوا را به عنوان سه عنصر اصلی حیات سیاسی نکرده و برای تمام ادیان و کشورهای دنیا به یک شکل به صورت پاک و طاهر آفریده است.

*کارشناس ارشد محیط زیست