حذف یارانه‌ها از آرد و دارو

لایحه طرح تحول اقتصادی دولت در حالی زیر ذره‌بین نمایندگان‌ مجلس قرار گرفته كه گفته می‌شود این طرح در نخستین مراحل اجرایی شدن در دولت قرار دارد.

با وجودی كه افت قیمت نفت و پیش‌بینی رقم 40 تا 45 دلاری آن در بودجه سال آینده موجب شده گمانه‌زنی‌ها برای پرداخت نقدی یارانه‌ها با تردید مواجه شود و تصویب این طرح در مجلس نیز معطل باقی بماند اما شنیده‌ها حاكی از اجرایی شدن مقدمات این طرح توسط دولت است.

ماهنامه اقتصادی «صنعت و توسعه» در خبری آورده است كه زمزمه‌هایی در شركت‌های دولتی مبنی بر صدور دستور‌العملی جدید شنیده شده است. در این دستور‌العمل‌ها از شركت‌های دولتی خواسته شده است تا با تضمین یك دوازدهم از بودجه سال 87 خود منابع لازم را برای پرداخت اولین نوبت یارانه مستقیم حامل‌های انرژی فراهم كنند. در همین خصوص رئیس كمیسیون ویژه بررسی‌كننده طرح تحول اقتصادی دولت نیز از بررسی پیش‌نویس لایحه هدفمند كردن یارانه‌ها در مركز پژوهش‌های مجلس خبر داد و بیان داشت كه دولت در اجرای طرح تحول عجله نكند. غلامرضا مصباحی‌مقدم در گفت‌وگو با مهر اظهار داشت: ما در بررسی این لایحه و پیش‌نویس آن عجله‌ای نداریم و می‌خواهیم كار با متانت پیش رود، از دولت هم انتظار داریم شتابی در این مورد نداشته باشد و هر زمان كه طرح تحول اقتصادی به پختگی كامل رسید برای تصمیم‌گیری در مورد اجرای آن اقدام شود. درخواست در خصوص پرهیز از برخورد شتابزده با طرح تحول اقتصادی تقریبا از زمانی كه نخستین زمزمه‌های این طرح بر سرزبان‌ها افتاد شنیده شد اگرچه از همان ابتدا نیز پیش‌بینی فرصت كم باقیمانده از عمر دولت نهم و شائبه تبلیغاتی بودن این طرح انتظار برخورد منطقی و كارشناسی از سوی مجریان را نقش برآب می‌كرد. پیش بینی افزایش افسارگسیخته نرخ تورم با پیش رو گرفتن طرح آزاد سازی قیمت‌ها موجب شد سهم انتظارات تورمی‌حتی تا 60 درصد نیز پیش‌بینی شود اما هشدار كارشناسان هر بار با این واكنش دولتی‌ها مواجه شد كه این طرح كالاهای اساسی را نشانه نمی‌گیرد لذا نگرانی از این بابت بی‌مورد است اما در فرصتی كمتر از آنچه انتظار می‌رفت طرح دولت برای هدفمند كردن یارانه‌ها گریبان دو كالای اساسی و تاثیرگذار بر سبد خرید خانوار‌های ایرانی را گرفت. به گفته سخنگوی كارگروه تحول اقتصادی، آرد و دارو جزء‌اولین كالاهایی خواهد بود كه در راستای هدفمند كردن یارانه‌ها قیمت‌شان آزاد خواهد شد. محمدرضا فرزین در گفت‌وگو با برنا با اشاره به اینكه هدفمند كردن یارانه‌های كالاهای اساسی یكی از مواردی است كه در طرح تحول اقتصادی دولت دیده شده است، گفت: قرار است آزادسازی قیمت كالاهای اساسی نه به صورت آنی و یك دفعه بلكه در مدت سه سال مورد نظر قرار گیرد. سخنگوی كارگروه تحول اقتصادی با اشاره به اولویت‌های مطرح شده در خصوص هدفمند كردن یارانه‌های كالاهای اساسی گفت: در این باره با توجه به وضعیت مناسب توزیع آرد این كالا به عنوان اولین كالای اساسی در راستای هدفمند كردن یارانه‌ها مد نظر قرار خواهد گرفت. وی با اشاره به اینكه آرد تنها 5 درصد از قیمت نان را تشكیل می‌دهد، گفت: به همین دلیل نمی‌توان گفت با هدفمند كردن یارانه آرد قیمت نان افزایش پیدا می‌كند. وی آرد و دارو را جزء اولین كالاهایی دانست كه در راستای هدفمند كردن یارانه‌ها مدنظر قرار خواهد گرفت و ادامه داد: هم‌اكنون این دو كالا بخش عمده‌ای را در یارانه كالاهای اساسی به خود اختصاص می‌دهند كه در صورت توافق مجلس بر سر اجرای هدفمند كردن یارانه‌ها این دو كالا در ابتدا مشمول آزادسازی قرار می‌گیرند. اما مجریان طرح تحول اقتصادی در حالی در گام نخست از اجرای این طرح به آزادسازی قیمت دو كالای آرد و دارو رای داده‌اند كه هریك از این دو كالا به تنهایی سهم قابل‌توجهی بر اقتصاد خانوار دارند.

افزایش قیمت آرد و به تبع آن نان تغییر در قیمت كالاهای اساسی و مغایر با وعده‌های داده شده در این خصوص است. آخرین نقل قول‌ها در خصوص پرهیز طرح تحول از تغییر در قیمت كالاهای اساسی به معاون وزیر بازرگانی بر می‌گردد كه در این رابطه گفته بود: یارانه كالاهای اساسی موضوعی است كه بیشتر به وزارت بازرگانی مرتبط می‌شود به این معنا كه هدفمند كردن یارانه‌ها در اولویت ثانوی قرار دارد و ابتدا هدفمند كردن یارانه‌ها برای حامل‌های انرژی صورت می‌گیرد. به گفته موحدی هدفمند كردن یارانه كالاهای اساسی در حال حاضر اولویت زمانی خاصی ندارد ولی وزارت بازرگانی كارهای ابتدایی مربوط به آن را انجام داده و همزمان با نهایی شدن بسته سیاستی دولت، اصلاحات و تحول تكاملی طرح صورت می‌پذیرد. با وجود این تاكید‌ها باز هم آرد مشمول آزادسازی قیمت‌ها شد تا به عنوان یك كالای اساسی یك تغییر كلی در سبد هزینه خانوار ایجاد كند اما دارو نیز دیگر كالایی است كه مشمول آزادسازی قیمت‌ها شده. معلوم نیست دارو با چه استدلالی در راستای طرح هدفمند كردن یارانه‌ها مشمول آزادسازی قیمت‌ها می‌شود آن‌هم در حالی‌كه متقاضیان این كالا از باب اجبار و نه اختیار به آن روی آورده‌اند.

میزان یارانه نقدی در لایحه دولت نیست
سخنگوی كارگروه تحول اقتصادی دولت همچنین از سه سناریو درباره اصلاح نظام ارزشگذاری پول ملی خبر داد. وی همچنین تاكید كرد كه میزان یارانه نقدی در لایحه دولت قید نشده است. محمدرضا فرزین در گفت‌وگو با مهر از طرح سه سناریو برای اصلاح نظام پولی كشور در كارگروه طرح تحول اقتصادی خبر داد و افزود: از بین سه سناریوی حذف سه صفر، حذف 4 صفر و هر یك ریال 250 تومان، نظر بانك مركزی بیشتر روی حذف سه صفر متمركز شده است. سخنگوی طرح تحول اقتصادی افزود: با این وجود قرار است مطالعات بیشتری در كمیته تخصصی مربوط به این موضوع در كارگروه انجام شود. وی همچنین از آمادگی بانك مركزی برای طرح این موضوع در جلسات بعدی كارگروه خبرداد و تصریح كرد: موضوع حذف سه صفر پول ملی باید در كارگروه اصلی مطرح و مصوب شود، اما هنوز كارگروه اصلی مصوبه‌ای در این خصوص نداشته است. فرزین گفت: گرچه اكثر پروژه‌های مربوط به طرح تحول اقتصادی همچون مالیات، گمرك، بهره‌وری، تولید و بانكی آغاز و در مرحله اجراست، اما برخی از بخش‌های آن از جمله بخش نظام ارزشگذاری پول ملی و حذف سه صفر از واحد پولی باقی‌مانده است. اصلاح رقوم پولی یا حذف چند صفر از واحد پولی كشور از سال 72 تاكنون مطرح بوده ولی هیچگاه به سرانجام نرسیده، اما هم‌اكنون این موضوع در كارگروه تحول اقتصادی و كارگروه‌های تخصصی آن با همكاری بانك مركزی در حال بررسی است. اصلاح نظام پولی كشور یكی از هفت محور اصلی و اساسی طرح تحول اقتصادی دولت است. سخنگوی طرح تحول اقتصادی دولت پرداخت یارانه نقدی 40 تا 70 هزار تومانی را رقم پیشنهادی دولت عنوان كرد و در عین حال تاكید كرد: این رقم در لایحه دولت گنجانده نشده است. وی افزود: برای تعیین این رقم باید بین مجلس و دولت توافقی صورت گیرد.

منبع: کارگزاران