«نگاه شما»: آيينهاي كهن ايران در ازبكستان
فرهنگ اصيل ايران هنوز هم در ديارهاي متعلق به ايران كهن جاري است. شهر تاشكند پايتخت كشور ازبكستان از اين دست ميباشد. كشوري در آسياي ميانه با 28 مليون نفر جمعيت داراي پايتختي بسيار پاك و بدون آلودگي ميباشد. در سفري كه اخيرا به تاشكند داشتم ،رگههاي گل درشت رسوم كهن ايراني را در اين ديار مشاهده نمودم كه ارائه برخي از آنان به شما هموطنان خالي از لطف نيست.
1. غذاي ملي ازبكستان آش پَلَو نام دارد. غذايي شامل برنج آبكشي، گوشت گوسفند به صورت خرد شده، سبزيجات معطر و پياز كه پر از روغن كنجد است. اين غذا را در بشقابهاي بزرگ سرو ميكنند و به نشانه مودت و برادري ميزبان و ميهمانان سفره همگي بايد از همين يك بشقاب غذا بخورند. در زير آش پلو يك قلم و ماهيچه گوسفند پنهان شده كه متعلق به ميهمان سفره است و حتما بايد آن را با دست بخورد. بعد از غذا در كاسههاي كوچك چاي سبز براي بريدن چربي غذا سرو ميشود. نان سفره را تكه تكه ميكنند تا ميهمان در غذا خوردن معذور نباشد و به راحتي غذا را ميل كند. بعد از غذا هم حتما دستها رو به آسمان و آرزوي نيك براي ميهمانان از بارگاه خداوند مسئلت ميشود. اين رسم به گفته خود ازبكهاي آیين كهن ميهمان نوازي ايراني ميباشد.
2. پايتخت ازبكستان شهري با آب و هوايي بسيار پاك و به دور از آلودگيهاي زيست محيطي است. خيابانها بسيار پهن و شهر بسيار خلوت ميباشد. به طوريكه براي رسيدن به قرارتان دقيقا ميتوانيد زمان را تنظيم كنيد. درخت و درخت كاري بسيار اهميت دارد و هرروز صبح همه كسبه و مردم شهر اقدام به آب و جاروي محله خود ميكنند. پرندگان اين شهر بيشتر مينا، زاغي و كبوتر ميباشند كه به هيچ وجه از انسان واهمه اي ندارند.
3. بناي يادبود حافظ كه در عكس مشاهده ميكنيد در يكي از ميادين شهر واقع شده و حكايت از دلبستگي مردمان ازبك به پيشينه پر ادب خود كه تنيده در فرهنگ گرانسنگ ايراني است دارد.
4. 21 مارس در ازبكستان عيد نوروز و تعطيل رسمي ميباشد.
فرستنده: سعيد اسماعيلي نجار
مخاطبان محترم می توانند مطالب دلخواه خود را در موضوعات مختلف، به آدرس negaheshoma@tabnak.ir ارسال نمایند.
مخاطبان محترم برای ارسال مطالب خود باید چند نکته را در نظر داشته باشند:
1. این قالب جدید برای ارائه و معرفی «نگاه بییندگان به تمام موضوعات» می باشد.
2.مطالب اختصاصی یا گردآوری شده می تواند در قالب: ایده ، فیلم، عکس، گزارش تحلیلی، گزارش خبری، کاریکاتور و... باشد.
3. مطالب ارسال شده حتی الامکان با ذکر نام و نام خانوادگی فرستنده باشد.
4. موارد ارسالی مغایرتی با اصول اخلاقی و قوانین جاری نداشته باشد.
5. مطالب ارسالی به زبان و فونت فارسی باشد.
6.مطالب ارسال شده حتی الامکان حاوی اطلاعات دقیق باشد.
مشخصات فنی
1. از ارسال تصاویر در متن فایلهای word خودداری شود.
2. حجم فایل تصویری ارسالی( به صورت gif یا jpg ) بیشتر از 5 مگابایت نباشد.
3. حداکثر حجم فایل صوتی یا ویدیو پنجاه مگابایت باشد. (نوع فایل: wmv, flv, wav, mp3, wma)
کی گفت که اون بنای یادبود حافظ است؟ اون بنای یادبود علیشیر نوایی شاعر ازبکی است نه حافظ. البته علیشیر نوایی خودش را شاگرد حافظ می دانست اما اینکه آن آرامگاهش یادبود حافظ باشد جای بحث دارد. ازبکی ها از فرهنگ ایرانی خیلی اثر پذیرفته اند و حتی زبان ترکی ازبکی پر است از واژه های مشترک بین فارسی و ترکی آسیای میانه. البته 8-7 میلیون تاجیک در ازبکستان زندگی می کنند که خوب ایرانی هستند و حامل فرهنگ ایرانی و با ترک های ازبکی هم کاملا در هم آمیخته شده هستند. در گذشته (تا عهد قاجار) قسمتهای جنوبی ازبکستان که شهرهای سمرقند و بخارا و خوارزم در آن قرار دارند بخشی از قلمرو ایران بوده و طبیعی است که دارای فرهنگ ایرانی باشد. گفته می شود که دورتر از عهد قاجار حتی تاشکند امروزی هم بخشی از قلمروی ایران بوده و در آن دوران چاچی نامیده می شده است که بعدها چاچنکت شده و دست آخر هم به تاشکنت تغییر نام پیدا کرده است.