روابطی که بارها قطع شده، ولی همچنان ادامه دارد + واکنش انگلیس

سرویس سیاست خارجی ـ انگلستان با اعلام حمایت و آمادگی از حمله نظامی به ایران و به دنبال آن، تحریم بانک مرکزی ایران، تلویحا به مقامات تهران خاطرنشان کرده که روی خود را از روابط با تهران برگردانده است.

به گزارش «تابناک»، نمایندگان مجلس ایران نیز به ظاهر در واکنش به این اقدامات و همین طور اقدامات سابق انگلیس، برای چندمین بار به فکر طرح کاهش ارتباط با دولت پادشاهی انگلیس افتادند و دو فوریت طرح کاهش ارتباط با انگلیس را تصویب کردند.

قطع رابطه ایران و انگلیس پس از انقلاب

روابط ایران و انگلیس پس از انقلاب اسلامی تاکنون، دو بار ـ یک بار در سال 1980 و در واکنش به انقلاب اسلامی و یک بار دیگر هم در واکنش به کتاب آیات شیطانی که به دست سلمان رشدی، تبعه انگلیس نوشته شد ـ به طور کامل قطع شده است.

نخستین باری که رابطه ایران و انگلیس پس از انقلاب کامل قطع شد، انگلیسی‌ها پیشدستانه با ایران قطع رابطه کردند که در این ایام، سوئد حفاظت منافع انگلیس در ایران را بر عهده گرفت.

اما در دور دوم، این ایران بود که در سال 1987 بر پایه مصوبه مجلس شورای اسلامی، رابطه کشورمان با حکومت سلطنتی انگلیس را به طور کامل قطع کرد؛ قطع رابطه ای که بر خلاف دور گذشته ـ که طولانی بود ـ زیادی طولی نکشید و یک سال بعد (سال 1988 م) دوباره برقرار شد، ولی تا سال 1999 به سطح عالی یعنی سفیر ارتقا نیافت.

در سال ۲۰۱۰ میلادی به دنبال دخالت کارمندان سفارت انگلستان در تظاهرات معترضان به نتیجه انتخابات در ایران، وب‌گاه سفارت انگلیس نیز یادداشت انتقادآمیزی درباره وضع حقوق بشر در ایران را به قلم «سایمون گَس»، سفیر خود در تهران منتشر کرد.

در واکنش، وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، سایمون گَس را به وزارت امور خارجه ایران احضار کرد و تظاهراتی نیز در جلوی سفارت انگلیس در تهران، از سوی «بسیج دانشجویی» انجام گرفت.

همچنین شماری از مقام‌های ایرانی و گروهی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی، خواستار «اخراج سفیر انگلیس از تهران و کاهش سطح روابط سیاسی» با این کشور شدند.
کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی نیز خواستار «تجدید نظر دولت ایران در روابط با پادشاهی متحده و کاهش احتمالی سطح و حتی تعلیق این روابط شد. اما این طرح هیچ گاه به ثمر ننشست.

متن این طرح به شرح زیر بود:

طرح الزام دولت جمهوري اسلامي ايران به قطع رابطه کامل سياسي با دولت انگلستان

ماده واحده ـ دولت موظف است از تاريخ تصويب اين قانون، کليه روابط سياسي خود با دولت انگلستان را متوقف کرده و به حالت تعليق درآورد.

تبصره 1 ـ دولت موظف است همزمان با توقف ارتباطات سياسي، دعاوي خود مبني بر ضرر و زيان‌هاي مادي و معنوي به ملت ايران در طول ساليان گذشته را در مجامع داخلي و بين‌المللي دنبال نموده و هر شش ماه از نتيجه اقدامات خود مجلس شوراي اسلامي را مطلع کند.

تبصره 2 ـ چنانچه دولت انگلستان از اقدامات خود عليه دولت و ملت ايران عذرخواهي رسمي و علني نمايد، برقراري ارتباط مجدد موکول به نظر مجلس شوراي اسلامي است.

ماجرای تحصیل فرزندان مسئولان در انگلیس

بنابراین، در همان زمان، افکار عمومی تحصیل فرزندان مسئولان کشور در انگلیس را یکی از موانع اجرای این طرح می‌دانستند، در همین ارتباط، برخی از نمایندگان مجلس، آماری از حضور فرزندان مسئولان در انگلستان می‌دادند که از سه هزار نفر تا چهارصد نفر در نوسان بود.

در همین باره، محمد مهدی شهریاری، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس، در همان زمان تحصیل، نزدیک چهارصد نفر از فرزندان مسئولان کشور در انگلیس را به عنوان یک مورد از مباحث کمیسیون امنیت ملی در زمینه نقاط ضعف در رابطه ایران و انگلیس برشمرد و گفت: برای بازگشت فرزندان مسئولین کشور از انگلیس تعیین تکلیفی نشده است.

نماینده مردم تهران افزوده بود: صف اول مطالبه مردم خطاب به مسئولان است که در اسرع وقت، فرزندانشان را به درون کشور بیاورند، که انتظار می‌رود این کار را بکنند یا اگر فرزندانشان کار نیمه‌کاره‌ای دارند، از راه‌های گوناگون با مراجعه به کشورهای دیگر، کار خود را به پایان برسانند و به هر حال، دیگر در کشور انگلیس نباشند و عزت خود را بر بودن در انگلیس و بهره از برخی شرایط تحصیلی ترجیح دهند.

با طرح کاهش رابطه با انگلیس، مبادلات تجاری دو کشور بالاتر می‌رود

در همین باره، نماینده کرمانشاه هم بر این باو بود که هرگاه بحث کاهش رابطه با انگلیس در ایران مطرح می‌شود، سطح مبادلات تجاری دو کشور بالاتر می‌رود.

محمد کرمی راد در گفت‌وگو با خبرآنلاین در پاسخ به این که گفته می‌شود، یکی از دلایل تعلل در تصویب این طرح، حضور فرزندان بسیاری از مسئولین در انگلیس است، گفت: ما شنیده‌ایم که نزدیک پانصد دانشجو از خانواده‌های مسئولین کشور در انگلیس اقامت دارند که بخشی از آنها دارای تابعیت دوگانه هستند، ولی دلیل تعلل در ارایه این طرح، نمی‌تواند چنین مسایلی باشد.

واکنش انگلستان به تصمیم روز گذشته نمایندگان

«گاردین» گزارش داده است که وزارت خارجه انگلستان به همراه اظهار اطلاع از تصمیم نمایندگان مجلس ایران برای کاهش روابط با انگلستان از چنین کاری، اظهار تأسف کرده، ولی در عین حال افزوده که هنوز زود است در این باره اظهار نظر کنیم.

اما آبا برای ما ایرانی‌ها هم هنوز زود است که در این باره قضاوت کنیم یا نتیجه این بار هم از پیش مشخص است؟