هرسال، يک جام قهرماني متفاوت !

1 - «از اين فصل تصميم گرفته ايم سنت شکني کنيم و هر سال، جام قهرماني را با يک طرح جديد در اختيار تيم قهرمان قرار بدهيم.» اين بخشي از سخنان رئيس سازمان ليگ فدراسيون فوتبال است که روز گذشته در سطح رسانه ها منعکس شد. 

عزيز محمدي در اين گفتگو پرده از نقشه هاي جديد مجموعه تحت اداره اش براي تجليل از قهرمانان ليگ حرفه اي برمي دارد؛ آنکه بخشي از آن به رونمايي از جامهاي جديد در هر فصل براي اهدا به تيم قهرمان مربوط مي شود. 

اين تصميم عجيب و منحصربه فرد در حالي از سوي متوليان برگزاري ليگ برتر فوتبال ايران اتخاذ شده که مي توان ادعا کرد تقريباً در هيچ کجاي جهان چنين رويه اي وجود ندارد. 

در واقع ارزش و اصالت هر تورنمنت ورزشي در جهان، به قدمت سنن و آداب آن مربوط مي شود. در اين شرايط، «سنت» نه تنها چيز مذمومي نيست که مديري مثل عزيز محمدي با افتخار از شکستن آن ياد کند، بلکه مايه مباهات است و پايبندي تام و تمام به آن نوعي رسالت اجرايي محسوب مي شود. 

وقتي در مورد نماد مهمي مثل «جام قهرماني» صحبت مي کنيم، بد نيست سري به نقاط ديگر جهان بزنيم و عمق وفاداري ديگران به شکل سنتي و اصيل جام هايشان را مورد توجه قرار بدهيم؛ آنجا که مثلاً نشان قهرماني بوندس ليگا، سال هاست که همان سيني متفاوت و پرزرق و برق باقي مانده و يا جام هاي کالچو و لاليگا و حتي ليگ قهرمانان اروپا، در گذر ايام شکل اصلي خودشان را حفظ کرده اند، حالا اينکه چطور مسؤولان فوتبال ايران ناگهان به اين نتيجه رسيده اند که تمام هنر و خلاقيت مديريتي شان را به کار بيندازند و هر سال يک جام جديد طراحي و رونمايي کنند(! ) بر ما پوشيده است. 

2 - شايد فوتبال ايران در حوزه مباني و کليات خودش آنقدر ضعف و کاستي داشته باشد که توجه به اين جزييات، ضروري به نظر نرسد، با اين حال حقيقت آن است که يکي از وجوه مهم تمايز مديران متخصص و بي تخصص، چگونگي پوشش دادن همين حواشي، جزييات و جوانب کار محسوب مي شود. 

به همه تغييرات عجيب و غريب و ناگهاني رخ داده در فرم و شکل برگزاري ليگ به اصطلاح حرفه اي فوتبال ايران در اين يک دهه توجه کنيد لطفا؛ تعداد تيم هاي حاضر در اين تورنمنت از 12 تا 18 تيم در نوسان بوده است، عنوان مسابقات ليگ حرفه اي در ايران، به يک باره و از ميانه هاي راه به «جام خليج فارس» تغيير يافت، آرم اين رقابت ها نيز در اواسط دهه گذشته تغيير کرد و لوگويي براي آن طراحي شد که بسيار ساده، پيش پاافتاده و عاري از هرگونه خلاقيت هاي هنري محسوب مي شود و در اوج بدسليقگي، بازيکني را در حال قيچي برگردان زدن به تصوير مي کشد، جشن هاي قهرماني ليگ حرفه اي هرگز از رويه اي يکسان و نظام مند پيروي نکرده اند و هر سال به شکلي برگزار شده اند، جام قهرماني اين رقابت ها تا به حال چندين مرتبه تغيير شکل داده و حالا وعده داده مي شود که از اين به بعد اين اتفاق ميمون و مبارک(! ) هر سال رخ خواهد داد و از همه جالب تر اينکه پيش از اين مطابق مقررات، هرتيمي که سه بار فاتح ليگ مي شد، مي توانست جام اصلي را تصاحب کند، اما از سال بعد، به ازاي هر عنوان قهرماني، يک جام پيشکش خواهد شد ! 

اين همه تغيير و تحول، آزمون و خطا و تزلزل و نوسان در حالي بر سر و شکل برگزاري مسابقات ليگ برتر در ايران عارض شده که اتفاقاً بخش اجرا کننده اين رقابتها، از تولد ليگ حرفه اي در ايران داراي «ثبات مديريتي» بوده و سردار عزيز محمدي و دوستانش از ابتدا تا اکنون عهده دار آن بوده اند! آيا بهتر نيست ايشان از خودشان بپرسند، اين همه تغيير و تزلزل در نحوه برگزاري يک تورنمنت، چه توجيهي مي تواند داشته باشد؟ 

3 - در آغاز عصر جديد مديريت فلورنتينو پرز در رئال مادريد، نقل قول بسيار مشهوري از او منتشر شد با اين مضمون که «ناکامي هاي احتمالي تيم، همان اندازه مرا ناخشنود مي کند که تغيير کيفيت قهوه سرو شده در کافي شاپ هاي باشگاه! » 

ابداً کسي انتظار ندارد مسؤولان محترم فوتبال ايران، وحدت رويه و ثبات عملکرد را در سطح پرافتخارترين باشگاه اروپا رعايت کنند، اما واقعاً به نظر نمي رسد اين توقع که فوتبال حرفه اي شده ما، حداقل يک آرم آبرومند داشته باشد و از يک نشان قهرماني واحد و زيبا بهره ببرد، مطالبه گزافي باشد. 

در حالي که حتي در ليگ هاي داخلي مدارس و محلات کشور هم جام قهرماني در همه فصل يک شکل و تثبيت شده است، ايده اي مثل طراحي جام ها و مدال هاي متفاوت براي هر فصل ليگ حرفه اي، بيش از حد توي ذوق مي زند ! 

4 - مديريت ليگ، فقط به اين نيست که عوايد کميته انضباطي و سهم فدراسيون از بليت فروشي و حق پخش را به صندوق بريزي، مسابقات را بدون توجه به ملاک مهمي مثل راحتي تماشاگران براي حضور در ورزشگاه ها برنامه ريزي کني و سقف قرارداد کاذبي به تصويب برساني که هيچ کس آن را رعايت نمي کند! متولي ليگ، مسؤول صيانت از اعتبار و زيبايي ظاهر اين مسابقات هم هست؛ آنچه در فوتبال ما به کلي فراموش شده و ليگ باشگاهي مان بعد از يک دهه، هنوز حتي نتوانسته يک نماد و نشان مشهور و شناخته شده براي خودش به ثبت برساند.

قدس