پريدن از روي حادثه

چهارشنبه‌سوري ديگر به معناي پريدن از روي آتش نيست بلكه پريدن و گذشتن از روي حادثه است. طبق آمار رسمي مركز مديريت حوادث و فوريت‌هاي پزشكي كشور در چهارشنبه آخر سال گذشته، تعداد 1928 نفر از شهروندان براثر حوادث ناشي از انفجار انواع مواد محترقه، دچار آسيب شده و به اورژانس بيمارستان‌ها مراجعه كردند كه متاسفانه در مقايسه با 1817 مورد حادثه در سال 87، 111 مورد يعني حدود 6 درصد افزايش داشته است.

برخي از اين آسيب‌ديدگي‌ها به حدي شديد بود كه حتي به قطع عضو افراد آسيب‌ديده نيز منجر شد. براساس اين آمار بيشتر آسيب‌ديدگان در محدوده سني 12 تا 25 سال قرار داشتند و علاوه بر قطع دست، آسيب‌هاي شديد چشمي، سوختگي و كري ناشي از صداي شديد انفجار، از ديگر پيامدهاي چهارشنبه‌سوري سال گذشته بود. اين در حالي است كه بنا به آمارها ، بين 60 تا 80 درصد مجروحان حوادث چهارشنبه‌سوري رهگذران هستند، رهگذراني كه هيچ نقشي در ايجاد يا استفاده از مواد محترقه نداشته‌اند. استفاده از انواع و اقسام مواد محترقه مانند ترقه، نارنجك، فشفشه، گاز، بمب، ديناميت و... در شب چهارشنبه آخر سال مويد اين مطلب است كه بسياري از مردم از فرهنگ و آداب و رسوم خود آگاهي كافي ندارند.

آنچه مسلم است جشن‌ها و آيين‌ها، بهانه‌اي براي تقويت روحيه وحدت و يگانگي و رواج فرهنگ صميمت و مهرباني ميان مردم است. اما همان‌طور كه در سال‌هاي اخير مشاهده مي‌شود، ترقه‌بازي و آتش‌بازي به صورت غيرمعمول مؤيد اين مطلب است كه مردم از فرهنگ و آداب و رسوم خود اطلاعي دقيق ندارند و اين امر سبب فراموشي و كناره‌گيري از هويت اصيل ايراني بودن مي‌شود. همچنين با توجه به آمارهاي تلفات در آتش‌سوزي و آتش‌بازي‌هاي آخر هر سال مشاهده مي‌كنيم اين مراسم نه تنها به پاسداشت اعتقادات و باورها كمكي نمي‌كند كه جان و مال مردم را نشانه مي‌رود.

همچنين تكريم طبيعت و پاسداري از محيط زيست كه از باورهاي اصلي چهارشنبه‌سوري است با آتش‌سوزي‌ها و از بين بردن هواي پاك نقض مي‌شود.

در واقع فلسفه پريدن از روي آتش كه در گذشته نمادي از روشنايي و حقيقت تعبير مي‌شد امروز ديگر تعبيري از «روشنايي» نيست چرا كه با پايان يافتن آتش‌بازي‌ها و ترقه‌بازي‌هاي خوفناكي كه در چهارشنبه‌سوري انجام مي‌شود سياهي‌هاي بجا مانده بر در و ديوارهاي شهر، شكستن شيشه‌هاي شكسته، آسفالت كنده شده خيابان‌ها، حقوق پايمال شده شهروندي و از همه مهم‌تر خسارات جاني جبران‌ناپذير، بقايايي است كه از چهارشنبه‌سوري آخر سال برجا مي‌ماند.

مراسم چهارشنبه سوري بايد فرهنگ صميميت و يكدلي و روحيه اميد به زندگي، تكريم طبيعت و شكرگزاري از نعمت‌هاي پروردگار را افزون كند. بنابراين آگاه‌سازي و بازگشت به هويت اصيل ايراني، رسالتي است كه همه سازمان‌ها و دستگاه‌هاي ذي‌ربط بويژه آموزش و پرورش و رسانه‌هاي جمعي به عهده دارند اميد مي‌رود در شناساندن و آگاهي دادن عناصر مختلف فرهنگي و هويت اصيل ايراني پيشرو باشند.

آنچه مسلم است در اين ميان، والدين نقش مهمي در پيشگيري از حوادث ايفا مي‌كنند بنابراين با نظارت مستقيم بر نوجوانان هم در حين خريد وسايل بي‌خطر و هم در زمان استفاده از مواد محترقه مي‌توانند مسير درست را به فرزندانشان نشان بدهند و از بروز حوادث احتمالي بكاهند.

از مردم انتظار مي‌رود با حضور خود در كنار فرزندانشان در نزديك خانه خود، ‌نيروهاي انتظامي و پليس را در اين زمينه ياري داده و همچون گذشته سهم خود را در تامين امنيت منظور كنند تا ضمن پيشگيري‌هاي لازم زمينه بروز تهديدات را از ميان ببرند و با رعايت موارد ايمني، خاطرات خوش را جايگزين غم و اندوه ناشي از حوادث اين سنت كنند.

* كارشناس روابط عمومي وزارت بهداشت