منطقه محدود اعلامی ایران در تنگه هرمز چیست؟/ ایران صحبتی از حمله به کشتیها نکرده است
به گزارش تابناک، سایت تحلیلی «نیو عرب» (The New Arab) در مقاله به بررسی موضوع منطقه محدود برنامهریزیشده در اطراف هرمز که از سوی ایران مطرح شده پرداخته که در ادامه آمده است.
لازم به ذکر است انتشار مقالات خارجی به معنای تایید محتوای آن از سوی تابناک نیست.
ایران اعلام کرده است که در روزهای آینده یک منطقه محدود جدید در خلیج فارس ایجاد خواهد کرد و گفته است که نقشههای یک کریدور کشتیرانی جدید از طریق تنگه هرمز را نیز منتشر خواهد کرد.
به نظر میرسد این اقدام بخشی از تلاشهای تهران برای افزایش فشار بر واشنگتن در پاسخ به محاصره آمریکا باشد، زیرا حملات مجدد به کشتیرانی، قیمت نفت را افزایش داده است.
اما منطقه محدود جدید ایران کجا خواهد بود، چه اتفاقی ممکن است برای کشتیهایی که وارد آن میشوند بیفتد و این اقدام برای تنگه هرمز که از قبل بهشدت محدود شده است، چه معنایی دارد؟
منطقه محدود ایران در تنگه هرمز کجا خواهد بود؟
منطقه محدود جدید، که ایران میگوید ممکن است در خصوص کشتیهای عبوری در آن اقدام شود، از جایی آغاز خواهد شد که محاصره آمریکا علیه ایران شروع میشود و تا بخشهایی از خلیج فارس امتداد خواهد یافت.
به گفته محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، این منطقه از نزدیکی دریای عمان و دریای عرب، از طریق تنگه هرمز و تا آبهای خلیج فارس در شمال کشیده خواهد شد.
ایران هنوز مرزهای دقیق این منطقه برنامهریزیشده را اعلام نکرده است.
رضایی گفت نقشههایی منتشر خواهد شد که مسیرهای کشتیرانی از طریق تنگه را که تهران قصد اتخاذ آن را دارد، نشان میدهد.
او گفت: «نقشههای کریدور جدید بینالمللی که در آبهای ایران و عمان قرار دارد و ایران آن را مدیریت خواهد کرد، توافق شده است و قرار است در روزهای آینده امضا شود.»
ایران و عمان پیشتر در ماه اوت بر روی یک مسیر دریایی موقت از طریق تنگه هرمز توافق کرده بودند.
تهران پیشتر نیز سعی کرده بود تعیین کند کشتیها از کدام مسیرها میتوانند از تنگه استفاده کنند. این کشور در ماه آوریل نقشهای از مسیرهای تأییدشده برای کشتیرانی منتشر کرد که کشتیها را به سمت سواحل ایران هدایت میکرد.
عمان متعاقباً با همکاری سازمان بینالمللی دریانوردی، یک کریدور جداگانه در جنوب و نزدیکتر به عمان ایجاد کرد. سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران با این مسیر مخالفت کرد و اصرار داشت که مسیر ایران تنها گذرگاه مجاز است.
بنابراین، آخرین توافق ایران و عمان میتواند یک مسیر جدید بهرسمیتشناختهشده از طریق تنگه ایجاد کند.
اظهارات رضایی حاکی از آن است که پس از اعلام کریدور توافقشده، کشتیهایی که از مناطقی خارج از آن عبور کنند، ممکن است با تحریمهای ایران مواجه شوند.
چه اتفاقی ممکن است برای کشتیهای خارج از مسیر توافقشده بیفتد؟
ایران هنوز بهطور دقیق توضیح نداده است که این تحریمها شامل چه مواردی خواهند بود.
رضایی گفت هر کشتی که وارد منطقه جدید شود، ممکن است در فهرست تحریم قرار گیرد.
او گفت: «از این پس، اگر کشتیها در سمت غربی یا شرقی تنگه هرمز در حرکت باشند، اما توقف کنند یا مرتکب تخلف شوند، آنها را در فهرست تحریم قرار خواهیم داد.»
او اعلام کرد که کشتیهای تحریمشده ممکن است در دریافت بیمه با مشکل مواجه شوند و در صورت تلاش برای عبور مجدد از این منطقه، با عواقبی روبهرو شوند.
رضایی گفت: «تنگه هرمز به یک منطقه تحریمی تبدیل خواهد شد.»
او بهصراحت نگفت که ایران به کشتیهایی که محدودیتها را نقض کنند، حمله نظامی خواهد کرد.
با این حال، او ظاهراً به خطرات نظامی موجود اشاره کرد و اعلام کرد که ایران روزهای پیش یک موشک ضدناوشکن را بر فراز یک ناو جنگی آمریکایی آزمایش کرده است.
رضایی گفت: «این موشک ویژه، جهنمی برای آمریکاییها ایجاد کرد، بنابراین آنها گریختند.»
چرا ایران منطقه محدود را ایجاد میکند؟
ایران میگوید که پس از خروج دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، از آنچه رضایی «تفاهم اسلامآباد» نامید، مجبور به اتخاذ راهبرد جدیدی در زمینه جنگ و مذاکرات شده است.
رضایی گفت: «پس از خروج ترامپ از تفاهم، به این نتیجه رسیدیم که باید راهبرد جدیدی در مورد جنگ و مذاکرات اتخاذ کنیم.»
او گفت: «ما خروج آمریکا از تفاهم را به منزله قرار گرفتن در مسیری جدید در نظر گرفتیم.»
این اقدام در حالی صورت میگیرد که واشنگتن فشار اقتصادی خود را بر ایران تشدید میکند و به دنبال محدود کردن صادرات نفت این کشور و جلوگیری از دور زدن تحریمها توسط تهران است.
ایران بهطور فزایندهای نشان داده است که میتواند با هدف قرار دادن منافع اقتصادی و نظامی آمریکا و تهدید کشتیرانی در خلیج فارس، تلافی کند.
تکلیف تنگه هرمز که ایران میگوید عملاً بسته است، چه میشود؟
رضایی گفت ایران تا زمانی که آمریکا «خرابکاری، تهدید و حملات به ایران» را متوقف نکند، متعهد به بازگشایی کامل تنگه هرمز نخواهد شد.
او اعلام کرد که تنگه در حال حاضر عملاً بسته است و اظهارات آمریکا مبنی بر باز بودن آن را «کاملاً نادرست» توصیف کرد.
پیش از جنگ، میلیاردها دلار کالا و میلیونها بشکه نفت روزانه از این آبراه عبور میکرد.
رضایی گفت در حال حاضر تنها حدود هفت یا هشت کشتی حامل مواد غذایی در حال تردد هستند.
او تأیید کرد که برخی کشتیها هنوز در حال عبور هستند و آمریکا سعی دارد پنج یا شش کشتی را در یک زمان در نزدیکی عمان و با سیستمهای ردیابی خاموش حرکت دهد.
با این حال، ارقام مستقل و غربی نشان میدهد که تعداد بیشتری از کشتیها هنوز از تنگه عبور میکنند، اگرچه تردد بهمراتب کمتر از سطح پیش از جنگ است.
مرکز عملیات دریایی تجارت بریتانیا روز یکشنبه اعلام کرد که ۵۹ کشتی در ۴۸ ساعت گذشته از تنگه هرمز عبور کردهاند.
در همین حال، شرکت تحلیل دریایی «کپلر» روز دوشنبه اعلام کرد که بهطور متوسط روزانه ۱۰ کشتی کالا در ۱۰ روز گذشته عبور کردهاند که پایینترین سطح از ماه مه است.
پیش از آنکه آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه جنگ را علیه ایران آغاز کنند، روزانه بیش از ۱۳۰ کشتی از تنگه عبور میکردند.
این ارقام متضاد، بر اختلاف بین تهران و واشنگتن بر سر میزان کنترلی که ایران در حال حاضر بر این آبراه اعمال میکند، تأکید دارد.
درگیری چگونه به این نقطه رسید؟
آخرین تحولات حدود هفت ماه پس از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در ۲۸ فوریه رخ میدهد.
یک تفاهمنامه ۶۰ روزه که در ماه ژوئن امضا شد، ماهها خصومت نظامی را متوقف کرد، اما این توافق ماه گذشته در میان اختلافات بر سر کنترل تنگه هرمز منقضی شد.
بر اساس این توافق، آمریکا قرار بود محاصره دریایی خود را ظرف ۳۰ روز پایان دهد، در حالی که ایران موافقت کرد مینهای تنگه را پاکسازی کند و اجازه دهد کشتیها به مدت ۶۰ روز بدون هزینه از آن عبور کنند.
پس از یک توقف نسبی در عملیات نظامی در طول بیشتر ماه اوت، حملات از سر گرفته شده است.
فرماندهی مرکزی آمریکا بهتازگی اعلام کرد که سه نفتکش ایرانی، از جمله یکی در نزدیکی جزیره خارگ در روز شنبه، را در پاسخ به شلیک موشکهای بالستیک سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به سمت دو ناو نیروی دریایی آمریکا، هدف قرار داده است.
تهران نشان داده است که توانایی تهدید منافع آمریکا و مختل کردن شدید جریان نفت از طریق تنگه هرمز را حفظ کرده است.
پیش از جنگ، حدود ۲۰ درصد از منابع نفت جهان از این آبراه عبور میکرد و هر گونه اختلالی را به یک خطر قابلتوجه برای بازارهای جهانی انرژی تبدیل میکرد.
دادههای کشتیرانی منتشرشده در روز دوشنبه نشان داد که بهطور متوسط روزانه تنها ۱۰ کشتی کالا در ۱۰ روز گذشته از تنگه عبور کردهاند که پایینترین سطح از ماه مه است.
آیا فشار اقتصادی ایران را به سمت اقدامات سختتر سوق میدهد؟
ایران گفته است که تلاشها برای مقابله با تأثیر اقتصادی تحریمها و محاصره آمریکا را تشدید خواهد کرد.
سه منبع ارشد ایرانی به رویترز گفتند که برای تهران مقاومت در برابر کارزار واشنگتن برای خفه کردن اقتصاد ایران از طریق محدود کردن صادرات نفت و جلوگیری از دور زدن تحریمها، بهطور فزایندهای دشوار شده است.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران، روز یکشنبه گفت که آمریکا باید «پیش از دیر شدن» بفهمد که قوانین درگیری تغییر کرده است.
او گفت: «از این پس، هرگونه تجاوز به منافع و امنیت ایران با واکنشی سریعتر، سختتر و دردناکتر مواجه خواهد شد.»
قالیباف گفت که مبارزه اصلی ایران، در کنار جبهه نظامی، اکنون بر تولید و معیشت مردم متمرکز شده است.
او به نوسانات شدید ارزی، تورم، بیکاری و مدیریت بازار به عنوان چالشهای اصلی اشاره کرد و گفت که ایرانیان میتوانند سختی را تحمل کنند، اما سوءمدیریت یا عدم اقدام دولت را تحمل نخواهند کرد.
در این زمینه، منطقه محدود پیشنهادی ایران به عنوان ابزار فشار دیگری علیه واشنگتن به نظر میرسد که توانایی تهران را در مختل کردن یکی از مهمترین مسیرهای کشتیرانی جهان به رویارویی گستردهتر نظامی، دیپلماتیک و اقتصادی با آمریکا پیوند میزند.
دیگه دیر شده - آمریکا به جز باز شدن کل تنگه هر توافقی هم بکنه زیرش میزنه . درود بر ایران و زنده باد مردم ایران.مرگ بر آمریکا و اسراییل جنایتکار.