چرا ونزوئلا پیام محکومیت حمله آمریکا به ایران را حذف کرد/ «روبیو» ونزوئلا را از دور اداره میکند/ منابع طبیعی و امور مالی ونزوئلا در کنترل آمریکاست
به گزارش سرویس بین الملل تابناک، روزنامه آمریکایی «نیویورک تایمز» در مقالهای به بررسی نقش «مارکو روبیو» وزیر خارجه دولت ترامپ در اداره ونزوئلا پرداخته که در ادامه آمده است.
اوایل امسال، رئیسجمهور ترامپ در دفتر بیضی کاخ سفید با مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، نشسته بود که ایدهای به ذهنش رسید.
شاید بهتر باشد روبیو را به طور دائم به کاراکاس، پایتخت ونزوئلا، بفرستد؛ جایی که کماندوهای آمریکایی افتخارآمیزترین دستاورد سیاست خارجی دوره دوم ترامپ را به انجام رسانده بودند: دستگیری نیکولاس مادورو، رئیسجمهور آن کشور.
ترامپ پیشنهاد داد که روبیو میتواند رهبر بعدی ونزوئلا باشد؛ و در حالی که دستیاران ترامپ میگویند او شوخی میکرده و اغلب روبیو را با یک مأموریت در خارج از کشور دست میاندازد، واقعیت این است که روبیو نیازی به نقل مکان به کاراکاس ندارد.
او از قبل ونزوئلا را از واشنگتن اداره میکند.
در شش ماهی که از آن میگذرد که نیروهای آمریکایی درِ اتاق خواب مادورو را شکستند و او را در نیمههای شب ربودند، روبیو به نایبالسلطنه بالفعل ونزوئلا تبدیل شده است؛ کسی که بر یک کشور مستقل چنان سلطهای یافته که از زمان ورود پل برمر سوم به بغداد در سال ۲۰۰۳ برای اداره عراق تحت اشغال آمریکا، هیچ مقام آمریکایی چنین قدرتی نداشته است.
بر اساس مصاحبه با بیش از دهها مقام و افراد نزدیک به هر دو دولت در واشنگتن و کاراکاس، که جزئیاتی درباره نقش او در هدایت سیاستهای این کشور ارائه دادند، روبیو اکنون عملاً بر امور مالی ونزوئلا، توزیع منابع طبیعی و دولت آن کشور کنترل دارد. بسیاری از این افراد به شرط ناشناس ماندن صحبت کردند تا تعاملات خصوصی و بحثهای داخلی را شرح دهند.
اگرچه وزیر امور خارجه از زمان تسلط آمریکا شخصاً از ونزوئلا دیدن نکرده، اما عمیقاً در امور روزمره این کشور دخیل است و با دلسی رودریگز، که معاون رئیسجمهور مادورو بود و اکنون با تأیید ایالات متحده، به عنوان سرپرست رهبری کشورش را بر عهده دارد، در تماس نزدیک است. این دو در واتساپ به اسپانیایی پیام میدهند، غیبت میکنند، تولد هم را تبریک میگویند و سلفی رد و بدل میکنند.
با وجود این شوخیها، رابطه روبیو و رودریگز به هیچ وجه مشارکتی برابر نیست. این تجسم قدرت آمریکایی در عصر ترامپ است، جایی که برنده هر چه را بخواهد میستاند، فارغ از حاکمیت و قوانین بینالمللی.
دولت ونزوئلا به درخواست برای اظهارنظر پاسخی نداد. دولت ترامپ نیز به سوالات جزئی درباره اختیارات روبیو در ونزوئلا پاسخ نداد. روبیو نقش خود را کمرنگ جلوه داده و تا حد زیادی از بحث درباره کارش اجتناب میکند. او چندین بار درخواست مصاحبه را رد کرد.
تامی پیگوت، سخنگوی وزارت امور خارجه، در بیانیهای گفت: «با همکاری تازه و مدیریت مالی صحیح، ونزوئلا میتواند دوباره به عنوان شریکی باثبات و مرفه ظاهر شود که شهروندانش از ثروت طبیعی عظیم خود و روابط مستحکمتر با ایالات متحده بهرهمند شوند.»
کنترل مستقیم بر درآمدهای عمومی ونزوئلا، به ویژه، نفوذ واشنگتن در آنجا را از اکثر کشورهای دیگر که در معرض قدرت نظامی و مالی آمریکا هستند، متمایز میکند.
خزانهداری ایالات متحده درآمد حاصل از بیشتر صادرات ونزوئلا را دریافت میکند و سپس آن را از طریق سیستم بانکی این کشور به ونزوئلا توزیع میکند؛ رابطهای شبیه به پدر و مادری که به کودکان پول توجیبی میدهند. روبیو و تیمش شرایطی را تعیین میکنند که آن پول صرف چه چیزی شود و توسط چه کسی.
این سیستم به روبیو اجازه داده است تا فاحشترین طرحهای فساد در ونزوئلا را متوقف کند؛ و مزایایی نیز برای دولت ونزوئلا به همراه دارد که از حفاظت مؤثر خزانهداری آمریکا برای دریافت درآمدها بدون اینکه توسط طلبکاران متعدد برای دریافت میلیاردها بدهی معوق تحت تعقیب قرار گیرد، استفاده میکند.
اما این ترتیب همچنین اهرم فشار عظیمی را در اختیار روبیو در برابر رودریگز قرار داده است که برای پرداخت حقوق کارکنان و حمایت از پول ملی کشور به این پول وابسته است.
او همچنین بر اعمال تحریمهای آمریکا علیه ونزوئلا نظارت دارد و تصمیم میگیرد چه کسی و چگونه اجازه تجارت در این کشور را داشته باشد. او برای تغییر شکل بخش نفت تلاش کرده و دسترسی شرکتهای آمریکایی را افزایش داده است. از سوی دیگر، رودریگز انتصابات مهم دولتی مانند وزیر دفاع را با او هماهنگ میکند.
از زمانی که ماه گذشته دو زلزله ونزوئلا را لرزاند، روبیو در تلاش است تا از دولت موقت این کشور حمایت کند. ایالات متحده ۹۰۰ پرسنل نظامی به ونزوئلا اعزام کرده، نزدیک به ۴۰۰ میلیون دلار کمک تعهد کرده و محمولههای پول نقد به دولت ونزوئلا تحویل داده است.
زلزلهها مأموریت اعلامشده روبیو برای بازگرداندن ونزوئلا به دموکراسی را پیچیده کرده است («این یک عقبگرد در این زمینه است»، روبیو ماه گذشته اذعان کرد). اما توانایی این کشور برای بهبودی برای هدف نهایی ترامپ حیاتی است: تأمین نفت ونزوئلا برای منافع آمریکا.
این ترتیب به شدت غیرعادی است و ۸۰ سال پس از آن رخ میدهد که ایالات متحده از آخرین مستعمره رسمی قابل توجه خود، فیلیپین، دست کشید.
اما ترامپ به وضوح اعلام کرده که میخواهد به دوران توسعهطلبی آمریکا بازگردد و از ایدههای تصاحب گرینلند، کانادا و کانال پاناما سخن گفته است.
او بیشترین موفقیت را در ونزوئلا یافته است. اما خطراتی نیز وجود دارد.
منتقدان ترامپ، آمریکا را به مکیدن منابع ونزوئلا و حمایت از یک دولت استبدادی با حفظ اکثر مهرههای مادورو در جای خود متهم میکنند. این ترتیب همچنین ایالات متحده را در سرنوشت یک رژیم عمیقاً نامحبوب و غیرمنتخب که با خواستارهای فزاینده و بیتابانه برای تغییر سیاسی مواجه است، درگیر میکند.
«وزیر روبیو گفت که ما با ونزوئلا در جنگ نیستیم»، شان کستن، نماینده دموکرات از ایلینوی، در یک جلسه استماع کنگره در فوریه به اسکات بسنت، وزیر خزانهداری، گفت. کستن پرسید که ایالات متحده چه اختیاری برای کنترل داراییهای ونزوئلا دارد؟
بسنت به کستن گفت که بعداً پاسخ میدهد. یک مقام وزارت خزانهداری گفت که این وزارتخانه در آوریل به درخواست کستن پاسخ داده است.
سیاست واقعگرایانه سرسختانه روبیو در ونزوئلا، انحراف شدیدی برای مردی است که تمام دوران حرفهای خود را به عنوان مدافع دموکراسی در آمریکای لاتین معرفی کرده است. او گفته که هدفش انتقال نهایی به دموکراسی است.
نتیجه این اقدام در ونزوئلا میتواند آینده سیاسی روبیو را شکل دهد، چرا که ترامپ به فکر جانشین خود است.
ونزوئلا را دوباره عالی کن
در ساعات اولیه بامداد ۳ ژانویه، اندکی پس از دستگیری مادورو، روبیو با رودریگز تماس گرفت. روبیو که به اسپانیایی صحبت میکرد، به او گفت که بین همکاری با ایالات متحده یا شاهد حمله گستردهتر به زیرساختها، پایگاههای نظامی و مقامات ارشد ونزوئلا بودن، یکی را انتخاب کند.
پس از مذاکراتی، رودریگز موافقت کرد.
به گفته ترامپ، او به روبیو گفت که «اساساً مایل است هر کاری که ما برای عالی کردن دوباره ونزوئلا لازم میدانیم، انجام دهد». رئیسجمهور گفت که ایالات متحده «این کشور را» تا زمانی که «انتقال امن، مناسب و عاقلانه» قدرت انجام شود، «اداره خواهد کرد».
چند روز بعد، ترامپ در مصاحبهای با نیویورکتایمز گفت که انتظار دارد ایالات متحده سالها ونزوئلا را اداره کند.
در مرکز این اهرم قدرت، روبیو قرار دارد که توسط مقامات دیگر «نایبالسلطنه» لقب گرفته است؛ عنوانی که به فرمانداران قدرتمندی داده میشد که بر امپراتوری اسپانیا حکومت میکردند تا زمانی که ونزوئلا و بیشتر استانهای دیگر آن در اوایل قرن نوزدهم شورش کردند و استقلال خود را به دست آوردند.
همانطور که رودریگز شروع به تشکیل دولت خود کرد، روبیو در تصمیمات کلیدی پرسنلی نظر داد و او را تشویق کرد تا خانواده و شرکای تجاری مادورو را پاکسازی کند. رودریگز نیز این کار را انجام داد.
بیشتر ونزوئلاییها با فروپاشی مادورو احساس آرامش کردند، فقط با ناباوری تماشا کردند که دولت ترامپ با اکثر مجریان اصلی او اتحاد برقرار میکند. تورم کاهش یافته، اما همچنان بالاترین در جهان است و پول ملی به از دست دادن ارزش خود ادامه میدهد. میلیونها نفر خواستار انتخابات جدید هستند و بر روبیو فشار میآورند تا فراتر از معاملات اقتصادی حرکت کرده و تغییر سیاسی به ارمغان آورد. سرمایهگذاران نسبت به قرار دادن سرمایه در سیستمی که ممکن است در هر لحظه فروپاشد، عصبی هستند.
پیش از زلزلهها، رودریگز از روبیو درخواست استقلال مالی بیشتر و لغو تحریمهای اقتصادی کرده بود تا فشار داخلی بر دولت خود را کاهش دهد.
روبیو با استدلالهای او همدل بوده، اما دولت آمریکا کنترل را آزاد نکرده است.
کار روبیو با رودریگز باعث غرولندهایی میان برخی از دیپلماتهای حرفهای آمریکا، ونزوئلاییهای آمریکایی و متحدان ترامپ شده است که از این ایده که معاون ارشد مادورو در قدرت است، به تنگ آمدهاند.
روبیو و دیگر مقامات این نگرانیها را نادیده گرفتهاند و به این نکته اشاره کردهاند که رودریگز تقریباً از هر دستوری که دولت داده، به ویژه دستورات مربوط به امور مالی کشور، پیروی کرده است. ونزوئلا مقدار زیادی از نفت خود را از طریق دو شرکت بازرگانی نفت، ترافیگورا و ویتول، در ترتیبی که دولت ترامپ ایجاد کرده، میفروشد.
روبیو تا حد زیادی کریس رایت، وزیر انرژی، را در گشودن صنعت نفت ونزوئلا به روی سرمایهگذاری خارجی، که سنگ بنای دیدگاه ترامپ برای این کشور است، تحتالشعاع قرار داده است. او ورود شرکتهای جدید آمریکایی را به بهای تولیدکنندگان اروپایی که قبلاً در این کشور کار میکردند، در اولویت قرار داده است.
بن دیتریش، سخنگوی رایت، گفت که وزیر با روبیو همکاری نزدیک داشته و به طور منظم با رهبران صنعت انرژی و رودریگز صحبت کرده است.
سلطه واشنگتن بر اقتصاد ونزوئلا فراتر از درآمدهای نفتی است. تیم روبیو مجوزهایی را تدوین میکند که معافیتهای تحریمی را برای شرکتهایی که مایل به تجارت در ونزوئلا هستند، فراهم میکند.
روبیو به دولت رودریگز هشدار داده است که از تجارت با دشمنان آمریکا خودداری کند. به عنوان مثال، پس از سقوط مادورو، شرکت دولتی نفت ونزوئلا بیسر و صدا عملیات پروژههای نفتی را که با شرکت دولتی روسی روسنفت به طور مشترک مالکیت داشت، در دست گرفته است. روسنفت به درخواست برای اظهارنظر پاسخ نداد.
دولت ترامپ همچنین با موفقیت بر رودریگز فشار آورده تا ونزوئلاییهایی را که مورد توجه وزارت دادگستری هستند، تحویل دهد. به اصرار ایالات متحده، دولت رودریگز در فوریه الکس ساب، دوست میلیاردر و شریک تجاری مادورو را بازداشت و پس از لغو پاسپورت ونزوئلایی او، با استردادش به ایالات متحده موافقت کرد.
برخی مقامات معتقدند که وزارت دادگستری میخواهد از ساب برای تقویت پرونده علیه مادورو که به جرایم مختلف قاچاق مواد مخدر متهم شده، استفاده کند؛ و در ژوئن، دولت رودریگز به آمریکا در کشتن یک رئیس باند با سابقه طولانی روابط با مقامات ونزوئلایی کمک کرد، به گفته چندین نفر آشنا با این عملیات.
نیروهای آمریکایی با استفاده از اطلاعات ارائه شده توسط مقامات رودریگز، گوئررو، یکی از رهبران باند ترن د آراگوا، را در یک حمله موشکی در منطقهای دورافتاده در جنوب ونزوئلا به قتل رساندند. این اولین همکاری نظامی بین دو کشور در چند دهه اخیر بود. دولت ونزوئلا بعداً جسد رهبر باند را بازیابی و به ایالات متحده تحویل داد.
دولت ترامپ ترن د آراگوا را به همکاری با مادورو برای پر کردن ایالات متحده از مواد مخدر و مهاجران غیرقانونی متهم کرده است، اگرچه آژانسهای اطلاعاتی آمریکا سال گذشته ارزیابی کردند که مادورو کنترل باند را در دست ندارد.
دولت ترامپ حتی بر حضورهای عمومی و اظهارات رودریگز نیز کنترل دارد. در ماه مه، روبیو اعلام کرد که رودریگز به هند سفر خواهد کرد، پیش از آنکه دولت ونزوئلا به آن اشاره کند، و مقامات ونزوئلایی و دیپلماتهای خارجی را شگفتزده کرد.
وقتی برت بایر، مجری فاکس نیوز، با رودریگز برای شرکت در یک مصاحبه تماس گرفت، او به او گفت که ترامپ باید تأیید کند. ترامپ از اینکه رودریگز به او ارجاع داده، خوشش آمد و به گفته چندین نفر آشنا با اظهاراتش، این داستان را بارها برای دیگران هنگام سوال درباره رودریگز بازگو کرده است.
وقتی ایالات متحده به ایران حمله کرد، ایوان گیل، وزیر امور خارجه ونزوئلا، محکومیتی ملایم نسبت به تجاوز به متحد دیرینه ونزوئلا صادر کرد.
دولت ترامپ به رودریگز ابلاغ کرد که این پست باید حذف شود و به او هشدار داد که دوباره از دشمنان آمریکا حمایت علنی نکند. گیل ساعاتی پس از انتشار، پست خود را حذف کرد.
در عمل، این پذیرش این بود که ونزوئلا دیگر سیاست خارجی خود را تعیین نمیکند.
گیل به درخواست برای اظهارنظر پاسخ نداد.
اطمینانبخشی از سوی ترامپ
روبیو ماه گذشته در بحرین در خواب بود که با تماسی از اتاق وضعیت کاخ سفید بیدار شد. دو زلزله عظیم ونزوئلا را لرزانده بود و تصاویر اولیه وحشتناک بود. کل محلهها با خاک یکسان شده بودند و دهها نفر ناپدید شده بودند.
اندکی بعد، روبیو با رودریگز صحبت کرد و قول کمک کامل ایالات متحده را داد. تیمهای امداد و نجات آمریکا دو روز بعد در محل حاضر شدند. روبیو برنامههای دولت برای ونزوئلا را در سه مرحله توصیف کرده است: احیای اقتصاد، تثبیت کشور و انتقال آن به دموکراسی.
مقامات آمریکایی پیش از زلزله گفتند که آنها در مرحله دوم هستند و برای گشودن ونزوئلا به روی سرمایهگذاری بینالمللی کار میکنند. برای پیشبرد این هدف، مقامات ارشد دولت ترامپ به ونزوئلا سفر کردهاند تا با همتایان خود دیدار و معاملات جدید انرژی و معدن منعقد کنند.
با این حال، اعلامیههای حاصل، عمدتاً طرحهای خوشبینانهای از سرمایهگذاریهای بالقوه بوده است.
در ماه مارس، داگ بورگوم، وزیر کشور، از ونزوئلا بازدید و با رودریگز در کاخ ریاستجمهوری دیدار کرد. در طول این دیدار، روبیو برایش پیام فرستاد و پرسید که دیدار چگونه پیش میرود. رودریگز گفت که خوب پیش میرود و یک سلفی با بورگوم فرستاد.
اما این دیدار تحت الشعاع خبری مخرب قرار گرفت. رویترز همان روز گزارش داد که وزارت دادگستری بیسر و صدا در حال تهیه یک پرونده حقوقی علیه رودریگز است.
دولت رودریگز شوکه شد و از کاخ سفید توضیح خواست. برای رفع نگرانیهای رودریگز، تاد بلانش، که در آن زمان معاون دادستان کل بود، این گزارش را «کاملاً نادرست» خواند.
اما دولت ونزوئلا به دنبال تضمینهای بیشتر بود؛ بنابراین روز بعد، روبیو لینک یک پست رسانهای از رئیسجمهور آمریکا را برای رودریگز فرستاد.
ترامپ نوشت: «دلسی رودریگز، که رئیسجمهور ونزوئلا است، کار فوقالعادهای انجام میدهد و با نمایندگان آمریکا بسیار خوب همکاری میکند.» رودریگز خوشحال شد و خواست با پستی از خود از ترامپ تشکر کند. اما ابتدا، پیشنویس را با روبیو به اشتراک گذاشت. او پس از دریافت تأیید او، آن را منتشر کرد.
پیش از دستگیری مادورو، دادستانهای آمریکا در حال بررسی بسیاری از مقامات ونزوئلایی از جمله رودریگز بودند، اگرچه مشخص نیست که آیا این تلاشها شواهدی از جنایت نشان داده است یا خیر. آسوشیتدپرس در ماه مه گزارش داد که دولت ترامپ به دادستانها گفته است که بررسی علیه رودریگز را متوقف کنند.
موفقیت تلاشها برای ایجاد ثبات در ونزوئلا، یعنی مرحله دوم برنامه روبیو، تا حد زیادی به سرمایهگذاری خارجی بستگی دارد. اما سرمایهگذاران محتاط هستند. بخش نفت دچار افول و فساد است و سلطه رودریگز بر قدرت نامطمئن است. زلزلهها مذاکرات برای قراردادهای جدید نفتی را به تعویق انداخته است.
به نظر میرسد ترامپ نگران نیست. او بارها پیشنهاد کرده است که ونزوئلا میتواند به پنجاه و یکمین ایالت تبدیل شود.
اینکه چه کسی ممکن است به طور دائمیتر رهبری کشور را بر عهده بگیرد، هنوز به شدت نامشخص است. ماریا کورینا ماچادو، رهبر مخالفان تبعیدی، همچنان محبوبترین سیاستمدار کشور است. اما او دشمنان قسمخوردهای در میان مقامات نظامی و امنیتی ونزوئلا دارد که باعث شده روبیو او را کنار بگذارد و روی رودریگز به عنوان رهبر دستچین شده کشور توافق کند.
روبیو که روزگاری حامی سرسخت ماچادو بود، در ماههای اخیر از او فاصله گرفته است. رابطه سرد بین دولت ترامپ و ماچادو پس از زلزلهها به شکافی آشکار تبدیل شد. مقامات آمریکایی از ترس برانگیختن ناآرامی، از کمک به بازگشت او به ونزوئلا خودداری کردهاند.
بازه زمانی مرحله نهایی برنامه روبیو برای ونزوئلا، یعنی انتخابات آزاد، همچنان نامشخص است. وقتی تایمز در ماه مه از رودریگز پرسید که چه زمانی انتخابات برگزار میکند، او گفت: «نمیدانم. یک وقتی.»
تحلیلگران سیاسی میگویند که رودریگز ممکن است سعی کند زمان ریاستجمهوری ترامپ را سپری کند، به این امید که فشار برای برگزاری رأیگیری در دوران جانشین او کاهش یابد.
در حال حاضر، سوال اینکه انتخابات چه زمانی برگزار میشود، در دستان او نیست. این در دستان روبیو است.
کشوری که ظرف ۱۵ دقیقه رییس جمهورش رو میان میبرند چه اختیاری از خودش داره ؟ 
چقدراین رابطه حال بهم زن وذلیلانه است ازمردم ونزویلا تعجب میکنم که مثل سیب زمینی بی غیرت هستند 
