دلار ۱۱ هزار تومان ریخت/ هشدار بانک مرکزی؛ ریسک بازار ارز را جدی بگیرید/ پشت پرده افزایش خرید و فروش «ریال عمان»

بازار ارز ایران پس از پنج روز نوسان پرشتاب و صعودی، امروز وارد فاز اصلاحی شد تا بار دیگر ماهیت پرریسک و هیجانی این بازار به‌روشنی نمایان شود. مشاهدات میدانی از کف بازار ارز تهران نشان می‌دهد که نرخ دلار طی چند ساعت با ریزشی معنادار مواجه شده و انتظارات افزایشی روزهای گذشته تا حد زیادی تعدیل شده است؛ رخدادی که فعالان بازار آن را به سیاست‌های تازه ارزی بانک مرکزی نسبت می‌دهند.

بر اساس گزارش خبرنگار سرویس اقتصادی تابناک از محدوده چهارراه استانبول و خیابان فردوسی تهران، نرخ دلار در بازار آزاد امروز با ریزششی حدود ۱۰ هزار تومان همراه بوده است. در حالی که دلار در معاملات روز گذشته حتی از مرز ۱۹۰ هزار تومان نیز عبور کرده بود، امروز نرخ‌های پیشنهادی فروش دلار عمدتاً در بازه ۱۷۹ تا ۱۸۱ هزار تومان شنیده می‌شد. این کاهش سریع قیمت، بیانگر تغییر فاز بازار و عقب‌نشینی معامله‌گران از موقعیت‌های خرید است.

یورو نیز از این روند ریزشی بی‌نصیب نمانده است. به گونه ای که نرخ یورو در بازار آزاد امروز به حدود ۲۱۰ هزار تومان رسیده که نسبت به رقم ۲۲۰ هزار تومانی روز قبل، افتی نزدیک به ۱۰ هزار تومان را نشان می‌دهد. در عین حال، برخی نرخ‌های غیررسمی و مشروط نیز در بازار مطرح بوده است؛ به‌گونه‌ای که برخی فروشندگان در ازای دریافت اسکناس‌های درشت یک‌میلیون‌تومانی، حاضر به فروش دلار با نرخ حدود ۱۵۰ هزار تومان شده‌اند؛ اختلاف قیمتی که از آشفتگی و نبود عمق کافی در بازار آزاد حکایت دارد.

در همین رابطه، کامران سلطانی‌زاده، دبیرکل پیشین کانون صرافان، در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصادی تابناک، مهم‌ترین عامل ریزش امروز نرخ دلار و سایر ارزها را تصمیم جدید بانک مرکزی برای تسریع در عرضه ارز به مردم عنوان کرد. به گفته سلطانی زاده، اعلام رسمی فروش دلار و یورو با کارت ملی تا سقف هزار دلار یا یورو از طریق بانک‌های ملت و تجارت، سیگنال مهمی به بازار داده است.

بر اساس این سیاست، متقاضیان ارز می‌توانند از امروز با مراجعه به شعب ارزی این دو بانک، ارز مورد نیاز خود را با کارت ملی خریداری کنند. پیش از این نیز صرافی بانک ملی فروش هزار دلار با کارت ملی را در دستور کار داشت و اکنون با اضافه شدن بانک‌های ملت و تجارت، دامنه عرضه ارز رسمی گسترش یافته است. این اقدام، به باور کارشناسان، نشان‌دهنده تلاش سیاست‌گذار ارزی برای پاسخ به نیاز واقعی مردم و مهار تقاضای سفته‌بازانه در بازار آزاد است.

سلطانی‌زاده معتقد است اجرای این سیاست از امروز باعث شده بخشی از متقاضیان واقعی ارز، به جای مراجعه به بازار آزاد و دلالان، مسیر شعب بانکی را در پیش بگیرند. همین جابه‌جایی تقاضا از کف بازار به شبکه بانکی، نقش مهمی در کاهش فشار تقاضا و تعدیل انتظارات تورمی داشته است. با این حال، او تأکید می‌کند که پایداری این اثر به میزان توان بانک مرکزی در تأمین مستمر ارز و تداوم این سیاست در روزها و هفته‌های آینده بستگی دارد. در مجموع، ریزش امروز نرخ ها بار دیگر نشان داد که بازار ارز، با ریسک بالایی روبروست و مردم عادی نباید وارد این بازار شوند؛ چراکه بازارساز هر زمان می تواند با مداخله در بازار، سمت و سوی بازار را تغییر دهد.

به گزارش تابناک؛ بر اساس ضوابط اعلام‌شده، هر شخص حقیقی می‌تواند در بازه زمانی ۳۶۵ روزه، از یک دلار تا سقف هزار دلار یا یورو با کارت ملی خود خریداری کند. به این معنا که حتی اگر فردی تنها ۱۰۰ دلار از این سهمیه را استفاده کند، تا پایان یک سال امکان خرید مجدد ارز با کارت ملی را نخواهد داشت و سهمیه سالانه او مصرف‌شده تلقی می‌شود. با این حال، این سهمیه ارتباطی با ارز مسافرتی ندارد و افراد می‌توانند علاوه بر سهمیه کارت ملی، از سهمیه ارز مسافرتی نیز استفاده کنند.

طبق مقررات، ارز مسافرتی هوایی برای هر شخص حقیقی بالای پنج سال، سالانه تا سقف معادل ۵۰۰ یورو قابل پرداخت است. مجموعه این سیاست‌ها نشان می‌دهد بانک مرکزی در تلاش است با مدیریت عرضه و هدایت تقاضا، از التهابات هیجانی بازار ارز بکاهد؛ هرچند بازار همچنان در معرض اخبار و انتظارات جدید قرار دارد و مسیر آینده آن نیازمند رصد دقیق تحولات اقتصادی و سیاستی است.

ارزی که خرید و فروشش زیاد شد!

در کنار روند کاهشی دلار، یورو و درهم، یکی از نکات قابل تامل در بازار امروز، افزایش خرید و فروش ریال عمان (در محدوده ۴۶۷ تا ۴۷۰ هزار تومان) در بازار تهران بوده است. ارزی که به گفته برخی فعالان بازار به نظر می رسد در حال تبدیل شدن به جایگزینی به درهم امارات است. حال باید دید در روزهای آینده سمت و سوی تقاضا برای ریال عمان چگونه خواهد بود؟