
در بخش قبلی گفتگو با حمیدرضا ترقی، عضو شورای مرکزی و مسئول رسانهای حزب مؤتلفه اسلامی، وی به بررسی تحولات اخیر ایران و آمریکا، نقش اغتشاشات و جریانهای داخلی و خارجی در ایجاد بیثباتی و همچنین تأثیر سیاستها و اقدامات ترامپ و آمریکا بر منطقه و جهان اسلام پرداخته بود.
در این گفتوگو، تحلیل دقیقی از عقبنشینی ترامپ، مواضع کشورهای منطقه، نقش اسرائیل و جریانهای ضد انقلاب ارائه شد و راهبرد جمهوری اسلامی در مقابله با سلطهطلبی آمریکا مورد بحث قرار گرفت.
متن کامل بخش قبلی مصاحبه را از لینک زیر بخوانید.
https://www.tabnak.ir/005gLl
محورهای اصلی بخش دوم گفتگو به بحث فعالیتهای حزب در داخل و خارج از کشور معطوف است. وی درباره رصد هوشمندانه جامعه، نقد منصفانه دولتها، نقش حزب در حفظ و تثبیت نظام، تعامل با نسل جوان، دیپلماسی عمومی و ارتباط با احزاب منطقهای و جهانی توضیح میدهد. همچنین جایگاه حزب مؤتلفه در جریان اصولگرایی و تلاش برای ایجاد وحدت و ائتلاف میان نیروهای انقلاب مورد بررسی قرار گرفته است.
بخش دوم مصاحبه با حمید رضا ترقی را در ادامه بخوانید...
تابناک: برخی معتقدند که حزب مؤتلفه دیگر آن وزن سیاسی سابق را ندارد. شما این دیدگاه را قبول دارید یا فکر میکنید این برداشت رسانهای است؟
حزب مؤتلفه اصولاً با انقلاب اسلامی عجین است و با انقلاب اسلامی رشد کرده است. از ابتدای قیام حضرت امام(ره) در ۱۵ خرداد سال ۱۳۴۲ کنار امام(ره) و بعد هم کنار رهبر انقلاب قرار داشته است. هدف اصلی حزب مؤتلفه استقرار نظام اسلامی در کشور بوده است. بخشی از اهدافی که حزب دنبال میکرد، محقق شده است؛ یعنی استقلال، آزادی و نظام اسلامی که با همت مردم توانستیم به آن دست پیدا کنیم. از این به بعد، مسئولیت ما این است که تا جایی که میتوانیم، حکومت و مدیریت جامعه در دست افراد صالح باشد تا بتوانند آرمانهای انقلاب اسلامی را در سایه ولایت و رهبری محقق کنند و طعم شیرین عدالت را به مردم بچشانند و ویژگیهای نظام اسلامی که رفاه، آسایش و رشد معنوی و مادی مردم را تضمین میکند، برای جامعه ملموس شود. در این مسیر طبیعتاً مسئولیت ما این نیست که دنبال قدرت یا تصاحب پستها باشیم. هیچگاه چنین هدفی در برنامهها و اهداف ما نبوده است.
هیچ دولتی نبوده که برای ارائه راهکارهای بهتر در جهت حکمرانی مطلوبتر و منطبق بر اسلام به آن راهکار نداده و هیچ دولتی نبوده که نسبت به آن نقد منصفانه نداشته باشیم
بلکه ما کنار همه دولتها سعی کردهایم نقد منصفانه داشته باشیم، رصد هوشمندانه انجام دهیم و کمک خردمندانه ارائه کنیم. یعنی هیچ دولتی نبوده که ما برای ارائه راهکارهای بهتر در جهت حکمرانی مطلوبتر و منطبق بر اسلام، به آن راهکار نداده و هیچ دولتی نبوده که نسبت به آن نقد منصفانه نداشته باشیم. ما هیچگاه در نقدهای خود جنجالآفرینی نکردهایم و علیه دولت موضع تخریبی نگرفتهایم یا به تخریب دولتها نپرداختهایم؛ چراکه دولتها در نهایت منتخب مردم هستند و باید به آنها احترام گذاشت. نقد خود را مطرح کردهایم، اما هرگز از دایره انصاف خارج نشدهایم. در کنار آن، رصد هوشمندانه نیز داشتهایم؛ به این معنا که بهطور دقیق وضعیت جامعه، اقتصاد و فرهنگ را زیر نظر داشتهایم، اینکه جامعه به کدام سمت حرکت کرده، کجاها از مسیر اصلی منحرف شده، کجاها دچار نقص بوده و در چه بخشهایی نفوذ صورت گرفته و مسیر تغییر کرده است. این رصد هوشمندانه باعث شده که بدانیم ریشه مشکلات کجاست؛ چه در عرصه اقتصادی، فرهنگی یا سیاسی. همچنین بررسی کردهایم که هر یک از دولتها چه اقداماتی انجام دادهاند، چه سیاستهایی را اجرا کرده یا نکردهاند، چه ترک فعلهایی داشتهاند و هر رئیسجمهور از چه جریانی خط گرفته، تئوریسینهای او چه کسانی بودهاند و کشور را به چه سمتی هدایت کردهاند. همه این موارد در چارچوب یک رصد دقیق و مستمر انجام شده تا اجازه داده نشود مسیر انقلاب، همانگونه که رهبر انقلاب آن را هدایت و کنترل میکنند، از مسیر اصلی خود خارج شود.
در مواردی که احساس کردهایم مسیر در حال خروج از چارچوبهای اصلی است، ایستادهایم، موضع گرفتهایم، تذکر و هشدار دادهایم، علما را آگاه کردهایم و دیدگاههای خود را به رهبری منعکس کردهایم. حتی این نکات را مستقیم به خود دولتها نیز منتقل کردهایم. بنابراین این وظیفه را بهدرستی انجام دادهایم. البته در ارزیابی عملکرد حزبی، برخی معیارهایی مانند میزان تبلیغات، تعداد پلاکاردها، فعالیتهای رسانهای یا داشتن روزنامه را مطرح میکنند، در حالیکه ما اساساً دنبال چنین اقداماتی نبودهایم. پیش از انقلاب، بسیاری از این فعالیتها بر عهده ما بود؛ از مبارزه و پشتیبانی لجستیکی نهضت حضرت امام(ره) در ۱۵ خرداد گرفته تا توزیع اعلامیه، ارتباط با علما و مراجع، جمعآوری امضا، برگزاری راهپیماییها و تعطیلی بازار، اما امروز شرایط تغییر کرده و مسئولیتها با گذشته تفاوت اساسی دارد.
تابناک: از دیدگاه شما حزب موتلفه کنونی با حزب موتلفه سنتی تفاوت دارد؟
تفاوت زیادی دارد، در آن مقطع، حزب در جهت مبارزه با رژیم گذشته و استقرار نظام اسلامی تلاش میکرد، اما امروز وظیفه ما حفظ و تثبیت این نظام است. مقابله و مبارزه با جریانهایی که دنبال براندازی انقلاب هستند، شناسایی این جریانها و خنثیسازی طراحیهای آنها برای منحرف کردن مسیر انقلاب، از جمله وظایف اصلی ماست. این وظایف ماهیتاً از جنس کارهای عملی است، نه تبلیغاتی یا اعلامی و لزوماً نیازمند پروپاگاندا یا فعالیتهای رسانهای پررنگ در جامعه نیست. اینها کارهای اعمالی است نه اعلامی، از همین رو، ممکن است برخی تصور کنند که مؤتلفه وزن سیاسی گذشته را ندارد، در حالیکه مؤتلفه همفکر با جریان سنتی، مذهبی کل جامعه ما است. ما هیچ تفکر و هدفی غیر از آن جریان سنتی و مذهبی جامعه ما که در طول این سال ها مدافع انقلاب بوده است نداریم.
هر جا که مردم احساس وظیفه کنند برای دفاع از نظام و ولایت وارد میدان شوند، ما نیز در همان مسیر قرار داریم. ما همه این نیروها را نیروی خودمان میدانیم و آنها را جدا از خود نمیدانیم. این افراد عملاً در مسیری حرکت میکنند که مؤتلفه هم دارد همان هدف را دنبال می کند، نه احساس تنهایی داریم، نه احساس انزوا و نه فکر میکنیم که نسبت به سایر احزاب کمفعالیت هستیم.
تابناک: یکی از انتقاداتی که به حزب مؤتلفه وارد میشود این است که نتوانسته با نسل زیر ۴۰ سال ارتباط برقرار کند. آیا خودتان این شکاف را حس کردهاید؟
تمام کارهای اجرایی حزب در حال حاضر بر عهده همین افراد زیر ۴۰ سال است. البته تابلو بیرونی حزب ممکن است کمی مسن جلوه کند و این برداشت برای برخی افراد ایجاد شود که
حزب «جوانها» نیست.
نسل جوان به دلیل هزینههای بالای تحزب در جامعه، تمایل چندانی ندارد که در معرض دید قرار بگیرد یا به اصطلاح «روی ویترین» قرار گیرد
در حالیکه در واقعیت، همه کارهای اجرایی حزب توسط جوانان انجام میشود. علت اینکه تابلو بیرونی حزب بیشتر از نیروهای پخته و با تجربه شکل گرفته، چند نکته دارد. یکی این است که نسل جوان به دلیل هزینههای بالای تحزب در جامعه، تمایل چندانی ندارد که در معرض دید قرار بگیرد یا به اصطلاح «روی ویترین» قرار گیرد. به محض اینکه جوانان وارد تابلو بیرونی میشوند، در معرض فشارها و مخاطرات زیادی قرار میگیرند، بنابراین ترجیح میدهند کمتر در معرض دید مستقیم باشند. بالاخره دولتها ممکن است از نظر فکری با ما اختلاف نظر داشته باشند. بر همین اساس تلاش کنند ریشه ما را بزنند و همه آنها را از عرصه مدیریت کنار بگذارند، پرداخت این هزینه برای جوانان طبیعتا دشوار است.

تابناک: شما به عنوان معاون سابق این حزب، سیاست خارجی ایدهآل این حزب را چگونه خلاصه میکنید؟
حزب مؤتلفه اسلامی و حزبالله لبنان هر دو با اجازه و دستور حضرت امام(ره) شکل گرفتند. مؤتلفه در خانه خود حضرت امام(ره) در سال ۱۳۴۲ از ترکیب سه هیئت مذهبی شکل گرفت. حزبالله نیز به دستور امام(ره) در لبنان و خارج از کشور تشکیل شد. ارتباط بین ما با حزبالله بر اساس این مخرج مشترک برقرار شد. در واقع دو حزب شکل گرفت که با توجه به نفوذ جمهوری اسلامی و انقلاب اسلامی در کشورهای منطقه، احساس کردیم لازم است با احزاب و گروههای سیاسی این کشورها ارتباط جدی برقرار کنیم تا گفتمان امام(ره) و رهبری را به این کشورها و بین امت اسلامی منتقل کنیم و آنها را به عنوان دیپلماسی عمومی از نزدیک با جمهوری اسلامی و سیاستهای آن آشنا سازیم. این روابط، هژمونی جمهوری اسلامی در منطقه را عمیقتر و گستردهتر میکرد.
ابتدا از ارتباط با حزبالله لبنان آغاز کردیم و سپس به سمت احزاب اسلامی دیگر منطقه رفتیم. با حضور فعال در اتحادیه احزاب سیاسی آسیا، که حدود ۳۰۰ حزب عضو آن هستند، توانستیم عضو شورای مرکزی و کمیته دائمی اتحادیه احزاب سیاسی آسیا (آی کپ)شویم. این مسئله باعث شد که وزارت امور خارجه، هنگام ارزیابی نقش احزاب در اتحادیه احزاب سیاسی آسیا، متوجه اهمیت و تأثیرگذاری ما شود.
پیش از آن، گلایههایی از کشورهای مختلف، از جمله چین و دیگران، مطرح بود که برخی احزاب در جلسات بینالمللی شرکت میکنند در حالیکه نماینده اپوزیسیون جمهوری اسلامی هستند. بر همین اساس، از زمانی که ما عضو کمیته دائمی اتحادیه شدیم، بهعنوان نماینده جمهوری اسلامی در جلسات این اتحادیه حضور یافتیم.
ارتباط ما با احزاب آسیا باعث شد حضور ما تنها محدود به کمیته مرکزی نباشد و در مجمع عمومی نیز شرکت کنیم. حتی کمیته زنان اتحادیه نیز بر عهده ما قرار گرفت. ما در اجلاس منطقهای در روسیه و پاکستان حضور مستمر داشتیم و جوانان زیادی از ایران در این نشستها شرکت کردند.
حزب مؤتلفه نماینده ایران در احزاب عضو بریکس و همچنین احزاب عضو سازمان همکاری شانگهای است و در هر دوی این مجموعهها حضور فعال دارد
در این مسیر توانستیم ابتدا جبهه احزاب حامی مقاومت را در ایران سامان دهیم و دبیرخانه احزاب اسلامی جهان اسلام را تشکیل دهیم که دفترهایی در ایران و لبنان داشت. تقریباً با تمامی احزاب کشورهای اسلامی منطقه ارتباط برقرار کردیم. در حال حاضر حزب مؤتلفه اسلامی نماینده ایران در احزاب عضو بریکس و همچنین احزاب عضو سازمان همکاری شانگهای است و در هر دوی این مجموعهها حضور فعال دارد و جلسات متعددی برگزار میکند. این فعالیتها بخشی از دیپلماسی عمومی است که دولت دنبال میکند و حتی برخی از خواستههای وزارت امور خارجه که از طریق سفیران امکان انتقال مستقیم آنها به خارج یا به دولتهای دیگر وجود ندارد، توسط ما پیگیری و انجام میشود.
در مسئله هستهای، سفرهای متعددی به چین داشتیم و توانستیم طرفهای چینی را قانع کنیم که وقتی رهبر انقلاب اعلام میکنند ساخت بمب اتم برای ایران حرام است و انجام نمیشود، واقعاً این امر اجرا خواهد شد. این باور برای آنها در ابتدا دشوار بود، اما با جلسات متعدد توانستیم آنها را قانع کنیم.
نتیجه این تلاشها این است که امروز چین و روسیه با اطمینان از فعالیت هستهای ایران دفاع میکنند و این موفقیت، حاصل دیپلماسی عمومی است که ما دنبال کردیم. بخشی از دیپلماسی عمومی وزارت امور خارجه طبیعتاً باید توسط احزاب انجام شود، اما احزاب معمولاً در این زمینه فعال نیستند، در حالی که مؤتلفه توانسته با ارتباطات مستمر خود این کار را انجام دهد.
ما حتی در انتخابات برخی جمهوریهای خودمختار روسیه به عنوان ناظر از طرف آی کپ حضور داریم و بر فرآیند انتخابات نظارت میکنیم. این فعالیتها جایگاه حزب را در عرصه بینالمللی بسیار تقویت کرده و نقش مؤثری در مسائل مربوط به تعامل گسترده با دنیا دارد. ارتباطات ما با تمامی دنیا برقرار است، البته با آمریکا و اروپا محدود است، چراکه احزاب آن مناطق ارتباط تنگاتنگی با احزاب آسیایی ندارند، اما روابط ما با احزاب جهان اسلام و احزاب آسیا بیشترین احزاب منطقه هستند بهویژه احزاب کشورهای عربی، جزو برنامههای ارتباطی ما قرار دارند. در شرق آسیا نیز ارتباطات ما با کشورهایی مانند چین و کره شمالی بسیار تنگاتنگ و فعال است.
تابناک: حزب مؤتلفه خودش را در جریان اصولگرایی کجای این طیف میبیند؟
ما همیشه بر این باور بودهایم که همانطور که حضرت امام(ره) توصیه کردند، باید مؤتلفه اسلامی باشیم و تلاش کنیم که همه نیروهای اسلامی در یک ائتلاف، انقلاب را به پیش ببرند. سعی کردهایم خادمی برای ایجاد وحدت و ائتلاف میان همه نیروهای انقلاب باشیم و این مسیر را تاکنون بدون هیچگونه سهمخواهی دنبال کردهایم زیرا خودِ سهمخواهی مانع ایجاد اتحاد میشود؛ هر کسی که محوریت را بر اساس سهمخواهی تعیین کند، نمیتواند اتحاد واقعی ایجاد کند.
ما همیشه تلاش کردهایم وحدت و ائتلاف میان همه نیروهای انقلاب، احزاب و گروههای سیاسی اصولگرا را برقرار کنیم و ویژگیهای اصولگرایی را که رهبر انقلاب تبیین کردهاند، سرلوحه کار تشکیلات قرار دادهایم. در طول این سالها همواره این موضع را حفظ کردهایم و با هرگونه حرکتی که موجب اختلاف در جریان اصولگرایی شود، مخالفت کردهایم و همواره جانب وحدت و ائتلاف را گرفتهایم.
گفتگو: مهتاب بهرامی آسترکی