دستور دادستان براي كاهش نوجوانان زنداني

پنهان كردن مشكلات كشور هنر نيست؛ اين سخني بود كه روز گذشته دادستان تهران در مراسم توديع و معارفه سرپرست جديد دادسراي ويژه نوجوانان هنگامي گفت كه مي‌خواست تاكيد كند بايد از شمار زندانيان كانون اصلاح و تربيت كاست و درهاي كانون را روي حقوقدانان، روانپزشكان و مردم گشود تا از نزديك با آسيب‌هاي اجتماعي و وقوع جرم در سنين كودكي آشنا شوند، زيرا اين زنگ خطري است براي آينده كشور.

به گزارش مهر، عباس جعفري‌دولت‌آبادي افزود: بايد به سرعت تدابير لازم براي كاهش تعداد زندانيان در كانون اصلاح و تربيت اتخاذ شود، زيرا در غير اين صورت در آينده نزديك بايد زندان بزرگي براي جوانان ايجاد شود.

وي با بيان اين‌كه موضوع اطفال يك موضوع جهاني است و در صدر اولويت‌ها و سياست‌هاي تمامي كشورها قرار دارد، تاكيد كرد: متاسفانه در محاكم قضايي ايران جاي خالي توجه به شخصيت اطفال محسوس است و دادسراها بايد در تشكيل پرونده اطفال اقدام كنند.

فقدان پليس اطفال

دادستان تهران گفت: هرچند فقدان پليس اطفال در ايران احساس مي‌شود، ولي اميدواريم وزارت دادگستري كه مسووليت نهاد كودك را در ايران عهده‌دار شده بتواند اين چالش‌ها را رفع كند.

جعفري‌دولت‌آبادي در مورد افزايش دو برابري تعداد مددجويان در كانون اصلاح و تربيت تهران خطاب به سرپرست جديد دادسراي ويژه نوجوانان اظهار كرد: اين دادسرا بايد به‌سرعت تدابير لازم را براي كاهش تعداد زندانيان در كانون اصلاح و تربيت اتخاذ كند وگرنه در آينده نزديك بايد زندان بزرگي براي جوانان ايجاد شود.

به گفته وي، زندان آخرين تلاش براي نوجوانان بزهكار است و برنامه‌هاي اصلاح و تربيت بايد افزايش يافته و واقعيت‌هاي جامعه منعكس شود، زيرا پنهان كردن مشكلات كشور هنر مديريت نيست.

اجراي قانون مجازات‌هاي جايگزين حبس

معاون قضايي سازمان زندان‌ها در گفت‌وگو با «جام‌جم» مي‌گويد: به طور كلي آمار زندانيان مشكلي است كه سازمان زندان‌ها در حال حاضر با آن مواجه است كه براي حل اين مساله تدابيري هم انديشيده شده، اما به نظر مي‌رسد با اصلاح قوانين و اجراي قانون مجازات‌هاي اسلامي كه مجازات‌هاي جايگزين حبس را پيش‌بيني كرده است، بتوان از آمار زندانيان به طور اعم و كانون اصلاح و تربيت به طور خاص كاست.

محمدي مي‌افزايد: البته اين نكته را هم در نظر داشته باشيد كه افزايش آمار زندانيان در ارتباط مستقيم با افزايش جرم در جامعه است كه دلايل آن نياز به آسيب‌شناسي دقيق‌تر دارد.

ضرورت حمايت از نوجوانان پس از آزادي از زندان

اين در حالي است كه رئيس كانون اصلاح و تربيت به‌مساله ريشه‌اي‌تري اشاره مي‌كند. او معتقد است نمي‌توان در زمان كوتاه براي اصلاح نوجوانان كار خيلي خارق‌العاده‌اي كرد.

لطف‌الله محسني چندي پيش در گفت‌وگو با «جام‌جم» تاكيد كرد: وقتي يك نوجوان تمام عمرش را آسيب‌ديده، آيا مي‌شود اين آسيب‌ها را ظرف دو يا 3 ماه يا يك سال جبران كرد، مسلما كار خيلي سختي است، اما مشكل ما اين نيست. وقتي نوجوان در معرض خطر جايي براي خوابيدن ندارد، پولي براي خرج كردن ندارد، كسي را ندارد كه دستش را بگيرد و حمايتش كند، آن وقت چه كار مي‌كند؟ ممكن است يك هفته، دو هفته و نهايتا سه هفته طاقت بياورد، اما بعد چه كار مي‌كند؟

وي مي‌افزايد: ما در كانون به بچه‌ها چند شغل را آموزش مي‌دهيم، امكانات تحصيل را فراهم مي‌كنيم، مشاوره روان‌شناسي مي‌دهيم، آموزش ورزش مي‌دهيم، كارهاي فرهنگي مثل تئاتر و موسيقي انجام مي‌دهيم، اما آيا اين موارد وقتي فرد خارج از كانون مي‌رود، مي‌تواند به يك زندگي باثبات منجر شود؟ من سال‌ها رئيس مركز مراقبت‌هاي پس از خروج بودم، پس مي‌توانم بگويم وقتي من فردي را به كانون مي‌آورم و شغلي به او مي‌آموزم، اما او پس از خروج نمي‌تواند شغل ثابت با درآمد ثابت داشته باشد مشكلات ادامه دارد.

وي با انتقاد از عدم همكاري بين بخشي براي سر و سامان دادن به مشكلات نوجوانان آسيب‌ديده، مي‌گويد: ما برآورد كرده‌ايم 30 درصد نوجواناني كه از كانون مي‌روند، بشدت نيازمند خدمات پس از خروج هستند و اين مساله همكاري همه‌جانبه مسوولان و نهادهاي ذي‌ربط را مي‌طلبد.

محسني مي‌افزايد: بررسي‌هاي ما نشان مي‌دهد كمتر از يك درصد اين بچه‌ها انواعي از اختلالات جسمي و رواني را دارند كه درون‌زاست، يعني بيش از 99‌درصد اين اختلالات ناشي از جامعه است، بنابر اين بايد چاره‌اي اساسي انديشيد.

نقش نظارتي خانواده‌ها

دكتر غلامرضا عليزاده، جامعه‌شناس نيز با هشدار نسبت به روند افزايشي آمار نوجوانان مجرم مي‌گويد: هجوم فرهنگي كشورهاي غربي از راه رسانه‌هايي مانند ماهواره و اينترنت، افزايش خشونت و پايين آمدن آستانه تحمل افراد، مشكلات اقتصادي كه باعث مي‌شود والدين كمتر نظارتي بر رفتار و عملكرد فرزندانشان داشته باشند و بسياري عوامل ديگر، وضعيت جامعه را به سمتي كشانده كه بايد آن را هشداري به پدر و مادرها تلقي كرد.

وي مي‌افزايد: بهترين راه‌حل، توصيه به خانواده‌هاست كه ضمن داشتن ارتباط صميمانه با فرزندانشان، بر رفتار و كردار آنان نظارت دقيق داشته باشند تا بتوانند آنها را در مواقع بحراني روحي ياري رسانند و آنان را از ارتكاب جرم نجات دهند.