وضعیت صنعت در استان یزد
به گزارش خانه ملت، مشروح این گفتگو در پی می آید؛
هفتهای که گذشت، برای صنعتگران استان یزد، هم هفته خوبی بود و هم هفته بدی. بد از این جهت که 10 نفر از همکاران خود در شرکت سنگ آهن بافق را به دلیل سانحه تصادف از دست دادند و خوب از این جهت که وزیر صنایع و معادن، برای شرکت در مراسم شب هفتم این صنعتگران، به استان آمد و طی بازدیدها و جلسات مختلفی که با فعالان این عرصه داشت، پای درد دل صنعتگران نشست و قولها و وعدههایی هم داد که بخش صنعت یزد، به عملی شدن آنها امیدها بسته است.
بحث خوشههای صنعتی، تأمین منابع مالی و عملکرد سیستم بانکی در این باره، بحث تأمین آب صنعتی، بحث پژوهش در حوزه صنعت، بحث واحدهای کوچک صنعتی، مسائل زیست محیطی مربوط به صنعت و بحث بازرگانی صنعتی، از جمله مواردی است که در این جلسات، از سوی صنعتگران با وزیرشان در میان گذاشته شده و قولهایی برای تأمین این زیرساختهای توسعه صنعتی، به فعالان بخش صنعت داده شده است.
"علیاکبر اولیاء"، نماینده مردم یزد و صدوق و رئیس مجمع نمایندگان استان نیز به عنوان یکی از نمایندگان حاضر در این جلسات و ملاقاتها، به بیان مسائلی پرداخته و از وزیر خواسته تا حداقلهای لازم برای توسعه صنعتی استان را فراهم کند.
برخی از این حداقلها شامل حمایت از واحدهای کوچک صنعتی، پیگیری بحث خوشهها در صنایع دیگر، الزام بانکها به ارائه تسهیلات بیشتر برای سرمایهگذاری صنعتی، تأمین اعتبارات برای انجام پژوهشهای صنعتی مفید و... بوده است. اولیاء یزد را یکی از قطبهای اصلی صنعت کشور مینامد و معتقد است با پیشینه این استان در حوزه صنعت، تبدیل آن به یک استان صنعتی تمامعیار، کار سختی نیست اگر...
صنعت در اقتصاد مردم استان یزد چه جایگاهی دارد؟
صنعت از دیرباز، بخش بسیار مهمی در اقتصاد استان بوده و عمدهترین سهم اشتغال را در یزد دارد. یزد از قبل از دوران صنعتی با دارا بودن صنایع نساجی و... سابقه تاریخی در صنعت دارد. از 80- 70 سال پیش هم اولین کارخانجات کشور در یزد مستقر شد. با در نظر گرفتن این موارد، باید گفت یزد یک استان صنعتی شاخص و جزوپنج شش استان اول کشور در صنعت است.
چگونه میتوان از ظرفیتهای صنعت در این استان، برای توسعه صنعتی کشور استفاده کرد؟
در مجموع، با هوشمندی و تدبیر صنعتگران و صاحبان صنایع استان، صنعت تاکنون نقش مؤثری در اقتصاد استان داشته و در این برهه از زمان و با تحولات جاری در اقتصاد جهان و کشور، لازم است که برای توسعه صنعتی، برنامهای داشته باشیم. تدوین استراتژی توسعه صنعت استان از سالها پیش در دستور کار بوده و اخیراً شنیدهام که در مسیر درستی، در حال پیشرفت است. امیدواریم بتوانیم در عرصه بینالمللی و ملی، جایگاه صنعتی درستی برای یزد تعریف کنیم و این بخش بتواند راه خود را به خوبی و درستی در مسیر مناسب دنبال کند.
این مهم چگونه امکانپذیر است؟
این برنامه باید با همه دست اندرکاران، ذی نفعان و دولت مطرح شود و نهایتاً یک نقشه راه مورد اجماع را برای همه ایجاد کند؛ به نحوی که بتوانیم بیشترین بهره برداری را از ظرفیتهای خود داشته باشیم.
سفر وزیر صنایع و معادن به استان یزد چگونه گذشت؟ آیا با فعالان بخش صنعت استان در تماس بودند؟
آقای وزیر از تعدادی از واحدهای صنعتی بافق، میبد و یزد بازدید کردند. از ایشان خواهش کردم با صنعتگران جلساتی داشته باشند که ایشان پذیرفتند و در این جلسات، مشکلات حوزه صنعت استان، توسط صاحبان صنایع، بنده، استاندار و... مطرح شد و وزیر نیز قولهایی در جهت رفع آنها داد.
صحبتهایی راجع به خوشههای صنعتی در این جلسات مطرح شده است. قدری در این باره توضیح میدهید.
برای بهرهبرداری بهینه از امکانات موجود، باید یک استراتژی مبتنی بر مزایای نسبی خود، موقعیت جغرافیایی، آشنایی صنعت با مردم، فناوری، بازار و... داشته باشیم. خوشبختانه وزارت صنایع بحث خوشهها را در سالهای گذشته مطرح کرد. برای اینکه بیشترین ارزش افزوده را در بخش صنعت داشه باشیم، بحث خوشهها ضروری است. خوشهها واحدهاییهستندکه با یکدیگر میتوانند بیشترین تعامل و هم افزایی را داشته باشند. این واحدها و قابلیتهای آنها باید شناسایی شوند، اولویتها، تنگناها، الزمات تکنولوژی، بازار و... مطرح شود و در تعامل با مدیران صنعت، بکوشند شرایط را بهتر کنند و با یک هم افزایی مناسب، سهم خود را در ایجاد ارزش افزوده بالا ببرند.
درچه رشتههای صنعتی در استان یزد، خوشهها مشغول فعالیت هستند؟
در دو حوزه سرامیک و نساجی، بحث خوشهها مطرح شده و خوب هم کار شده است. نتایج خوبی داشتیم و امیدواریم با تعریف خوشههای جدید، بتوانیم صنعت استان را رشد کیفی ببخشیم.
بحث واحدهای کوچک صنعتی نیز به موضوع خوشهها مربوط میشود؟
تا حدودی، زیرا برای توسعه صنعتی، پیش از هر چیز، برنامهریزی و تدوین استراتژی ضروری است که در این حوزه، واحدهای کوچک مثل واحدهای بزرگ، توانایی برنامهریزی و تدوین استراتژی برای خود را ندارند. از همین رو، از وزیر خواستیم طبق روال سراسر دنیا، حمایت از این واحدها را در دستور کار خود قراردهد.
وظایف دولت در قبال توسعه صنعتی استان را چه میدانید؟
بحث زیرساختهای مقرراتی و فرآیندهای سرمایهگذاری که دولت باید فراهم کند، در این جلسات مطرح شد. هنوز زیرساختهای لازم برای صدور مجوز تأسیس واحد صنعتی و تعامل بین دستگاهها فراهم نیست. امیدواریم که این زیرساختها فراهم شود و شاهد بهبود اوضاع کسب و کار صنعتی در سراسر استان باشیم.
علت نارضایتی شما از عملکرد بانکها در حوزه صنعت چیست؟
بحث مهم و آزاردهنده، تأمین منابع مالی و عملکرد سیستم بانکی در این حوزه است که جای نگرانی جدی دارد و در کاهش تولیدات موجود و کاهش سرمایه گذاری، تأثیرات منفی بسزایی به جای گذاشته است. من 5- 4 سال پیش که در مدیریت استان فعالیت میکردم، یک طرحی راجع به اصلاح فرآیند سرمایهگذاری ارائه دادم که فکر میکنم دارد پیگیری میشود.
نقش آب در این میان چه بوده است؟
بحث آب، باید تکلیفش روشن شود و به دلیل ابهام در این حوزه و صدور مجوز آب صنعتی، این بخش با رکود مواجه است.
شما در سخنان خود در جلسات مشترک با وزیر، بر ضرورت انجام پژوهشهای مرتبط با صنعت تأکید ورزیدهاید. چه چیزی نقش پژوهش را در توسعه صنعتی استان تا این حد مهم میکند؟
من در این جلسات، در بحث پژوهش خواهش کردم دولت اقدامات لازم برای انجام پژوهشهای لازم و جذب نوآوریهای صنعتی را انجام بدهد و از سرمایه گذاریهای ریسکپذیر و واحدهای تحقیق و توسعه در صنایع و خوشهها، حمایت کند. در بحث استفاده از انرژی، نیاز به کار مضاعف است، خصوصاً در آستانه هدفمند کردن یارانهها و این موضوعی است که هم دولت و هم مدیران بخش صنعت، باید یک برنامه کاری مشترک برای پایداری صنعت داشته باشند.
آلودگیهای زیست محیطی ناشی از صنعت، در استان شما چه وضعیتی دارد؟
بحث مهم زیست محیطی مطرح است که ما از این نظر، وضعیت خوبی در مرکز استان نداریم و یک کمی غفلت شده و محیط زیست ما از جهت آلودگیهای صنعتی، دارد تهدید میشود. به همین جهت، باید تلاش کنیم که به استانداردهای قابل قبول در این زمینه برسیم و این کار با قدری توجه، مدیریت و احساس مسئولیت، شدنی است.
شما راجع به نواقص بخش بازرگانی صنعتی نیز سخنانی را مطرح نمودهاید. برای این مشکل چه راه حلی دارید؟
بحث بازاریابی و مهارتهای بازرگانی مرتبط با بخش صنعت مطرح است که با توجه به تسلط مدیران و تشکلها و همگرایی بین آنان و خوشهها، به بهبود اوضاع در این حیطه، خوشبین هستم. در همین راستا، برندینگ و استفاده از نام تجاری شناخته شده در سطح ملی و بینالمللی برای فروش محصولات مؤثر است.
با وجود خوشبینی نسبت به بازرگانی صنعتی، پس دلیل طرح سؤال ملی از وزارت بازرگانی از سوی شما چه بوده است؟
نظام بازرگانی، موتور محرکه بخش تولید، صنعت و کشاورزی است. یکی از دلایل کاهش موفقیت ما در تولید و اقتصاد، مشکلات بخش بازرگانی است. من یک بحث جدی با وزیر بازرگانی دارم و قرار شده با تعاملی که با مجموعه وزارتخانه داریم، یک نشستی با وزیر داشته باشیم. وزارت بازرگانی چند برنامه برای این موضوع دارد، ولی باید توجه همه به این موضوع معطوف شود. مثلاً بحث مالیات 3 درصدی بر ارزش افزوده مطرح است که خیلیها میگویند زیاد است و اگر 8 درصد هم بشود، به تولیدکنندگان فشار میآورد، در حالی که بخشی از این مالیات، به عنوان زیرساخت تولید به تولیدکنندگان برمیگردد.
سخنان شما درباره فاصله قیمت تولید تا مصرف نیز مربوط به همین حوزه است؟
بله. با این توضیح که محصولات کشاورزی با قیمت کمی از کشاورز خریده میشود و با قیمت بالا و فاصله وحشتناکی به دست مصرفکننده میرسد که این موضوع، نشاندهنده بیماری نظام بازرگانی ما، هم در پخش، هم در عمده فروشی و همچنین خرده فروشی است.
اگر این فاصله را کم کنیم، خونی در رگ اقتصاد کشور تزریق میشود و باعث نشاط بخشی به فضای تولیدی کشور میشود. الان نقش بازرگانی معکوس است و کندکننده تولید داخلی و تهدیدی برای آن و تسهیلکننده واردات است. ما در سالهای اخیر شاهد بودهایم که چه در صنعت و چه در کشاورزی، خیلی از تولیدکنندگان به سمت واردات روی آوردهاند که خطری جدی است و وزارت بازرگانی باید فکری برای این موضوع بکند. طرح سؤال ملی نیز به همین جهت بوده است.
شما در هفتههای گذشته، تذکری را درباره ساماندهی محوطههای تاریخی یزد به رئیسجمهور داده اید. علت این تذکر چه بوده است؟
میراث فرهنگی و گردشگری، با توجه به میراث باستانی باارزش استان، یکی از محورهای توسعه استان یزد است. حوزه میراث فرهنگی، زیرنظر مستقیم رئیسجمهور فعالیت میکند، البته بنده یکی از حامیان تبدیل این مجموعه به وزارتخانه هستم که امیدوارم در آینده نزدیک محقق شود، اما تا آن زمان، رئیسجمهور شخصاً در مورد مسائل مربوط به این حوزه، در برابر مجلس پاسخگو است.
این محوطههای تاریخی، شامل کدام موارد هستند؟
بحث مرمت و بازسازی محوطههایی مثل میدان امیرچخماق، 20 سالی است که در دستور کار میراث فرهنگی است، اما ناتمام و نیمه کاره رها شده است. من خودم جلوی گردشگران خارجی و داخلی، به ویژه کسانی که در فاصله این 20 سال دو بار به یزد آمدهاند، بابت این موضوع، خجالت میکشم. علاوه بر آن، طرح ساماندهی محوطه روبهروی مسجد جامع هم بیسر و سامان و آشفته باقی مانده است. این در حالی است که به عقیده بنده، میراث فرهنگی باید مجهزتر و با برنامهتر وارد میدان شود. با توجه به اینکه بودجه و اعتبارات خوبی هم در سالهای گذشته در اختیار این سازمان قرار گرفته، اما به دلیل فقدان توجه و مطالعه کارشناسی، آن هم در ابعاد استان یزد، فعالیت چندانی انجام نشده است. تذکر من به رئیسجمهور برای این بود که این موضوعات، فراموش نشود و دوباره در دستور کار قرار بگیرد.
و پاسخ ریاست جمهوری چه بوده است؟
با وجودی که نهاد ریاست جمهوری و اداره کل میراث فرهنگی استان، معمولاً در این زمینه جوابیه میدهند، من هنوز پاسخی دریافت نکردهام.
یکی دو درخواست تحقیق و تفحص نیز از سوی شما مطرح شده است. این تحقیقات در چه حوزهای بوده است؟
بنده درخواست تحقیق و تفحص از برنامه چهارم داشتم که تصویب شد. درخواست تحقیق و تفحص از قاچاق کالا در کشور را داشتم که آن هم تصویب شد. هیأت رئیسه تحقیق و تفحص قاچاق کالا تعیین شد که رئیسش استعفا داد و بنده رئیسش شدم و در حال تعیین محل و نیروهای مربوطه و رایزنی با مسئولان اجرایی هستیم.
جواب وزرا به سؤالاتی که شما از ایشان مطرح کردهاید چه بوده است؟
خوشبختانه در برخی موضوعات، آقایان وزرا همکاری کرده و اذعان داشتهاند که لازم است در این حوزهها کار بیشتری انجام بگیرد و من هم به دور از حاشیههای سیاسی، از پیگیری سؤالات خود انصراف دادهام، چون وزارتخانهها حساسیت مثبتی در حوزههای مورد نظر نشان دادهاند و فکر میکنم همین شیوه تعاملی، بیشتر مثمرثمر است.
