این بار نگاهی به نیمه پر لیوان دانشگاه آزاد

نگاه «یا هیچ یا همه» یا به عبارتی صفر و یکی به مسائل به عنوان معضلی جدی روان جامعه امروز ما را به شدت تهدید می کند؛ موضوعی که سبب شده افراد جامعه ناخواسته در بسیاری از مواقع در ارزیابی های خود از دایره انصاف بیرون روند. موضوع دانشگاه آزاد نیز از آن جمله موضوعات است.

به گزارش «تابناک»، در همه سال های گذشته، موضوع عملکرد دانشگاه آزاد یکی از مباحث محل مناقشه بوده که این روزها و با طرح مسائلی چون تغییر اساسنامه این دانشگاه و مدیریت آن به اوج خود رسیده است؛ اما فارغ از بحث های حقوقی و سیاسی پیرامون این تحولات که «تابناک» پیش از این به طور مفصل بدان پرداخته و اتفاقا مورد انتقاد شدید خبرگزاری این دانشگاه ـ آنا ـ نیز واقع شده، موضوعی که مغفول مانده همانا نگاه یک طرفه منتقدان به عملکرد دانشگاه آزاد است.

بر این اساس، اگر بپذیریم برای تحلیل هر موضوع یا پدیده ای در نظر گرفتن هر دو جنبه های مثبت و منفی آن ضروری است، آنگاه با نگاهی به نیمه پر فعالیت های دانشگاه آزاد، درخواهیم یافت که این روزها جفای زیادی به سی سال تلاش این نهاد غیردولتی آموزشی ـ فارغ از افراد ـ شده است.

البته طرح این موضوع نفی کننده برخی انتقادها نسبت به عملکرد مدیران دانشگاه آزاد نیست؛ اما با نگاهی به بخشی از دستاوردهای این دانشگاه، می توانیم به روشنی ببینیم که منتقدان تا اندازه ای از دایره انصاف بیرون شده اند.

بر پایه این گزارش، هم اکنون حدود چهار میلیون فارغ التحصل و دانشجوی دانشگاه آزاد در مقاطع گوناگون، بیانگر واقعیتی است که نشان می دهد در صورت نبود دانشگاه آزاد با دو پدیده مهاجرت گسترده تر جوانان این مرز و بوم برای ادامه تحصیل و همچنین بحران های اجتماعی ناشی از نارضایتی جوانان از وضعیت ادامه تحصیل در داخل روبه رو می شدیم. برای نمونه در یک ارزیابی گفته می شود، اگر فقط 10 درصد فارغ التحصیلان این دانشگاه به خارج می رفتند، شصت میلیارد دلار ارز از کشور بیرون می شد.

توجه به این موضوع که دانشگاه آزاد اسلامی هم اینک دو و نیم میلیون دانشجو، یک میلیون و چهارصد هزار فارغ التحصیل، 23هزار عضو هیأت علمی، 350 واحد و مرکز دانشگاهی، چند واحد در خارج از کشور، پنجاه مرکز پژوهشی، ششصد مدرسه و هزاران آزمایشگاه، کارگاه، بیمارستان، مزرعه، مراکز IT و دیگر امکانات را داشته و بیشتر این دستاوردها با پول های دانشجویان این دانشگاه و مدیریت درست منابع حاصل شده است شاید کمی نسبت به انتقادهای یک سویه بتوان شک کرد.

در واقع، اگر به نهادهای راه اندازی شده پس از پیروزی انقلاب بنگریم به یقین باید بگوییم که دانشگاه آزاد، یکی از موفق ترین نهادهای غیردولتی حکومتی بوده است. زیرا توسعه ظرفیت های گوناگون دانشگاهی که از هیچ ردیف بودجه دولتی بهره نمی گیرد، با نگاهی به مجموعه های مشابه، امری آسان و سهل الوصول نیست، بلکه مدیریت صحیح منابع را می طلبد.

این گزارش می افزاید: واقعیتی که هست این که دانشگاه آزاد در ایران همانند بسیاری از موسسات آموزشی آزاد در دنیا هزینه های تحصیل در آن از هزینه های موسسات دولتی یا شبه دولتی بالاتر است، البته این مشکل اصلی نیست بلکه مشکل اینجاست که دانشگاه باوجود داشتن حسابرسی سالانه به دلیل ضعف در اطلاع رسانی نتوانسته است به جامعه خدمات خود را منتقل کند.

در هر صورت، هرچند انتقادهایی به نحوه مدیریت، هزینه های تحصیل، سوء استفاده برخی از افراد از امکانات این دانشگاه، عملکرد نامطلوب برخی واحدها و ضعف در اطلاع رسانی آنهست، نباید فراموش کنیم که در مقابل این نیمه خالی، نیمه پری هم از لیوان عملکرد دانشگاه آزاد وجود دارد؛ موضوعی که متأسفانه بعضا با سیاه نمایی و تخریب دانشگاه آزاد از سوی منتقدانش به خوبی در جامعه بازتاب نداشته است.

به هر روی، دانشگاه آزاد متولد انقلاب و از نهادهای تأسیس شده پس از انقلاب است. به همین سبب، تخریب تام و تمام این دانشگاه و عملکردش و همچنین تشبیه آن به محل حضور افرادی مشکل دار و خاین به بیت المال، در واقع خواسته یا ناخواسته تخریب چهره نظام و نهادهای انقلابی است، ضمن این که گروه بسیاری از اساتید و دانشجویان آن را که فرزندان این ملتند، سرخورده خواهد کرد.