شمس العماره، اولین بلندمرتبه قاجاری

طرح و نقشه این بنا ظاهرا‌ از معیرالممالک و معمار آن استاد «علی محمد کاشی» بوده است.

ارتفاع این بنا بدون احتساب کلاه فرنگی ۲۵ متر و با کلاه فرنگی ۳۰ متر است که تا آن زمان در تهران بی‌سابقه بوده است.
‌
مصالحی که در ساختن شمس العماره از آن استفاده شده است، عبارتند از آجر، خشت، کاه گل و ساروج. ساروج نوعی ملاط ترکیبی از گرد آهک خالص، خاکس‌تر، ماسه بادی و مقدار کمی لویی (گل نی) بوده که بسیار محکم و شاید به استحکام سیمان بوده است. از دیگر مصالح استفاده شده در این بنا چوب است که حتی برای اتصال دیوار‌ها نیز از چوب استفاده شده است. روی پوشش‌ها از ورق فلزی استفاده می‌کردند که از مس بوده و آن را با کوبیدن فلز مورد نظر تهیه می‌کردند.

قصر شمس‌ العماره‌ در دوران‌ قاجاریه‌ از بناهای‌ معظم‌ آن‌ عهد به شمار می‌آمد و نوع‌ معماری‌ آن‌ با ۵ اشکوبه‌ (طبقه) زیبا، برج‌ ساعت‌، ایوان‌های‌ بلند و بادگیرهای‌ مصفا شباهت‌ زیادی‌ به‌ قصرهای‌ آن‌ زمان‌اروپا داشته‌ است‌.

شمس العماره هم از نظر نقشه و شکل ظاهری و هم از لحاظ آرایش داخلی و آینه‌کاری‌ها، نقاشی‌ها، گچ‌بری‌ها، ازاره‌ها، دیوار و سقف‌های آن و هم از حیث نمایش شیوه‌های مختلف و متنوع تزیینات داخلی بنا در ایران بی‌نظیر است و در واقع نمونه‌ای کامل از معماری و تزیینات داخلی آن دوره از تاریخ ایران، به شمار می‌آید.