نگاه شما: جنگل زیبای قـَطری شاهرود

در همسایگی جنگل رویایی ابر، جنگلی زیبا و با طراوتی قرار دارد. این جنگل در 45 کیلومتری شمال شاهرود (محور آزادشهر) در حاشيۀ جنوبي رشته کوه البرز، در کنار روستای زیبای ابر از مناطق نمونه گردشگری شهرستان شاهرود به شمار می‌رود؛ جنگلی همرنگ ابر، هم‌نوای باران. موقعیت جغرافیایی این جنگل 36 درجه، 46 دقیقه و 17 ثانیه عرض شمالی و 55 درجه، 7 دقیقه و 17 ثانیه طول شرقی است.

به واسطه قرارگيري در منطقه کوهستاني داراي آب و هواي سرد و معتدل بوده و بارش بيشتر آن به دليل رطوبت ناشي از درياي خزر است که طراوت و سرسبزي خيره كننده اي به آن بخشیده است.

آب و هوای این منطقه برگرفته از آب و هوای منطقه کوهستانی خزری است. دوره خشکی حدوداً از اواخر خرداد ماه آغاز می‌شود و تا اواسط شهریور ماه ادامه دارد. دورۀ يخبندان نیز از اواخر آبان شروع می‌شود و تا اوایل فروردین ماه ادامه می‌یابد و جريانات جوي از کرانه‌هاي درياي خزر به ارتفاعات کوهستان ابر هدايت شده و به علت بلندي اين مکان و پوشش آن، حالت متراکم پيدا نموده و به ندرت از ارتفاعات روستاي ابر گذشته و به سمت جنوبي ابر و کوير جريان مي‌يابد. متوسط رطوبت نسبي در منطقه 60 تا70 درصد است.

غلظت ابر و مه در بیشتر فصول در اين جنگل، باعث ايجاد پوشش گياهي جالب و متنوعی شده است. همچنين وجود ابر در پايين دست و بیرون زدن تاج ارتفاعات از میان ابرها همچو عرشۀ کشتی شناور بر دریا، زيبايي جنگل را دو چندان می‌نماید.

این جنگل از نوع پهن برگ با سطحي نزدیک پنجاه هزار هکتار در امتداد جنگل‌هاي هیرکانی شمال کشور است. از عناصر مهم درختي و درختچه اي جنگل قطری می‌توان به بلوط، افرا، کرکو، گونه‌هاي گياهي افراشير دار، افرا پلت، راش، ون، ممرز، کچف، توسکا، ملج، بارانک، وليک، ازگيل، داغداغان و ... اشاره کرد. حداکثر ارتفاع منطقه 2986 متر و حداقل ارتفاع آن 1500 متر است. شيب عمومي 45- 25 درصد شمالی ـ جنوبی و شيب جانبي 50 – 35 درصد شرقي ـ غربی است.

روستاي شگفت انگيز ابر نیز در چهار كيلومتري غرب قطري در دامنه كوه قرار دارد كه علاوه بر راه اصلي با يك راه فرعي بين مزارع به قطري ارتباط دارد و در همين مسیر نزدیک سی خانواده عشايري زندگي مي‌كنند.

قطري منطقه ای کوهستاني است که زمستان‌های سرد و خشک و تابستان‌های معتدل دارد. جهت وزش بادهای غالب منطقۀ قطري از سمت شمال به جنوب و بالعكس بوده كه در پایيز شدت بيشتري به خود می‌گیرد و در زمستان همراه با برف و بوران است.

ارتفاعات منطقه قطري محل استقرار و سكونت دامداران در فصول بهار و تابستان به جهت تهيه فراورده‌هاي لبني است که دیدن فراوری محصولات لبنی به شیوه سنتی بسیار دیدنی است و می‌توان سوغاتی باشد از سفر شما به قطری. در ارتفاعات شمال قطري منطقه اي موسوم به كوه قاسم قرار دارد كه ايستگاه مخابراتي و اردوگاه شركت نفت به فواصل 4 كيلومتر در ارتفاعات 2600 و2850 متري از سطح دريا قرار دارند. راه دسترسي به اين دو ايستگاه خاکی بوده و از جنب آستان امامزاده سراوین (ع) مي‌گذرد.

وجود آرامگاه امامزاده محمد سراوين(ع) قطري در كنار كوه قاسم و جنگل قطري از جمله عوامل حضور گردشگران در اين منطقه است. گردشگران در كنار زيارت و برخورداري از آثار معنوي، از طبيعت زيبا و مفرح منطقه برخوردار مي‌شوند. امامزاده محمد سراوين (ع) قطري يكي از فرزندان امام موسي كاظم (ع) است. آرامگاه اين امامزاده در محيطي آرام، دلنشین و خوش آب و هواست.

از جمله موارد ديدني و قابل توجه در منطقۀ قطری، وجود حمام قديمي در ضلع شمالي بنای امامزاده سراوین (ع) است كه چشم هر بيننده اي را به خود جلب می‌نماید. این بنا متعلق به دورۀ قاجار بوده و در اردیبهشت ماه سال 1382 به شماره 8610 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

حمام از سنگ قلوه و سنگ لاشه با دیوارهای قطور و سقف‌های گنبدی ساخته شده و شامل فضاهای رختکن، ورودی، سرویس بهداشتی، راهرو و خزینه می‌باشد. حمام به جز سقف تماماً در زیر زمین ساخته شده که با توجه به راهروهای تنگ و کم ارتفاع و مارپیچ و عبور دادن کانال دودکش از زیر حمام محیطی گرم جهت استحمام ایجاد نموده و آب را به وسیله تنپوشه‌های سفالی به داخل حمام هدایت می‌نموده است. ایجاد فضای بسیار گرم و تقابل با سرمای سخت کوهستان و نیز حداقل اتلاف گرما، فرم متقارن و زیبای پلان و قوس‌های پنج اوهفت زیبای رختکن از خصوصیات این بناست.

ماه‌های اردیبهشت تا آبان، بهترین فرصت دیدن این منطقۀ نمونه گردشگری زیبا و خنک است. بازدید از آرامگاه شیخ ابوالحسن خرقانی، مجموعۀ تاریخی و شهر زیبای بسطام می‌تواند از برنامه‌های سفر خاطره انگیز شما در بازگشت از جنگل قطری باشد. جنگلی پُر از ابر، پُر از کوه‌های آبی و آسمانی آفتابی.

ابر آمد روی جنگل خفت

گرد روی شاخه ها را رُفت

بعدِ باران کوه آبی شد

آسمان هم آفتابی شد ... (شعر از سلمان هراتی)