دلایل افزایش و کاهش نرخ ارز

مدیریت دولت در تفکیک تقاضای سفته‌بازی ارز از تقاضای مصرفی، هم‌چنین کاهش انتظارات بدبینانه نسبت به آینده بازار ارز به روند کاهشی نرخ آن در روزهای گذشته منتهی شده است.

علی صادقین - استاد دانشگاه - در گفت‌وگو با ایسنا به برخی از دلایل افزایش و کاهش قابل توجه نرخ ارز در چند ماه گذشته اشاره کرد و گفت: مهم‌ترین عامل در افزایش نرخ ارز، فزونی تقاضای آن بر عرضه بود که در شکل‌گیری این وضعیت انتظار بدبینانه و بی‌اعتمادی به آینده بازار نسبت به گرانتر یا ارزانتر شدن نرخ ارز از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

وی ادامه داد: تصور افزایش قیمت ارز در آینده مردم را ترغیب می‌کرد که میزان زیادی از اموال خود را برای کسب سود بیشتر به ارز تبدیل کنند که این عامل خود به افزایش تقاضا دامن می‌زد، در حالی که عرضه‌ای در اندازه‌ی آن وجود نداشت.

به گفته صادقین نگرانی از کاهش عرضه‌ ارز از سوی بانک مرکزی که هنوز نیز مرتفع نشده است محرکی برای احتکار ارز بود، البته بانک مرکزی در ادامه توانست تا حدودی ارز وارداتی را مدیریت کند.

او هم‌چنین ابهام در مذاکرات و روابط بین‌الملل را بی‌تاثیر در صدور قیمت ارز ندانسته و معتقد است مذاکرات پیش‌رو و انتظارات مثبتی که از شفاف‌تر شدن پیشنهادها می‌تواند در آن وجود داشته باشد موجب شده تا بازار‌های موازی به ویژه بورس رونق بیشتری پیدا کنند و با خارج‌شدن سرمایه‌ها از بازار ارز نرخ ان کاهش یابد.

این استاد دانشگاه اضافه کرد: از آنجایی که بخش قابل توجهی از تقاضای ارز توسط سفته‌باز‌ی‌ها انجام می‌گرفت با کاهش التهاب بازار آنها نیز نقدینگی‌های خود را خارج نموده به بازار‌های دیگر رفتند و این امر کمک بسیاری به آرامتر‌شدن بازار ارزی کرده است.

او با بیان این‌که در زمان روند صعودی نرخ ارز دلار بسیار زیادی توسط مردم از چرخه‌ی اقتصادی خارج و در خانه‌ها نگهداری شد، بیان کرد: با تفکر و جو مثبتی که نسبت به آینده بازار به وجود آمد، موجب شد تا دارندگان ارز برای جلوگیری از ضرر ناشی از سقوط قیمت مبادرت به فروش در بازار کرده و افزایش عرضه‌ی تقاضا فروکش کند.

صادقین با اشاره به نقش مثبت دولت در تعدیل بازار ارزی تصریح کرد: با راه‌اندازی مرکز مبادلات ارزی تقاضای سفته‌بازی از تقاضای مصرفی جدا شد و با اولویت‌بندی کالاهای دریافت‌کننده‌ی ارز تقاضای واردات تا حدودی مدیریت و به نرخ واقعی نزدیک‌تر شد.

وی با تاکید بر این‌که اتاق ارزی باید به اولویت‌های بیشتری برای کنترل بهتر بازار ارز پاسخ‌گو باشد، افزود: توافق نسبی مسوولین با صادر‌کنندگان جهت ارائه‌ی ارز به این مرکز نیز بر تامین نیاز متقاضیان و کاهش نیاز آنها به بازار آزاد موثر بود که انگیزه دلالان را برای ادامه‌ی فعالیت کمتر می‌کند.

صادقین خاطر نشان کرد: اگر انتظار از آینده بازار خوشبینانه و مثبت ادامه یابد، احتمال رسیدن نرخ دلار در بازار آزاد بین 2500 تا 2600 تومان نیز وجود دارد.