يك نوع نفت خام جديد در سبد عرضه نفتی ایران

سرویس اقتصادی ـ مدیر هماهنگی و نظارت بر تولید شرکت ملی نفت ایران، از ایجاد تنوع در سبد عرضه نفت خام ایران خبر داد و گفت: دست‌کم یک نوع نفت خام جدید افزوده خواهد شد.

امیر مسعود جباری در گفت‌وگوی تلفنی با خبرنگار «تابناک» ضمن اعلام این مطلب درباره ماهیت سبد عرضه نفت خام ایران و محدود بودن آن به تنها دو نفت سبک و سنگین به‌رغم وجود بیش از بیست طیف نفت در مخازن در حال تولید ایران، توضیحاتی داد.

وی اظهار داشت: ویژگی‌های شیمیایی نفت خام در شناسایی سبک و یا سنگین بودن آن موثرند و این مسأله با توجه به درجه API نفت خام هر مخزن مشخص می‌شود که برای درک بهتر، می‌توان آن را با وزن مخصوص یا همان چگالی مقایسه کرد.

جباری گفت: نفت به دست آمده از هر مخزن، معمولا API خاص خود را دارد؛ برای‌ نمونه، در ایران از سطح API 24 که نفت خام سنگینی است تا 42 استحصال می شود؛ اما به صورت سنتی، حد وسط آن را لحاظ کرده و مخلوطی از نفت‌های سبک کشور با درجات گوناگون API به صورت نفت خام سبک ایران با API 33 و درباره نفت خام سنگین نیز همین گونه عمل شده و مخلوطی با API حدود 29 عرضه می‌شود.

وی ادامه داد: در صورت فراهم شدن زیرساخت لازم، تعریف نفت خام جدید در سبد عرضه نفتی کشور، از لحاظ اقتصادی بسیار به صرفه و درآمدزا خواهد بود، زیرا طبیعی است که ما نفت خام فوق سبک کشور با API در حدود 42 را به بهای بالاتری از آنچه به نام نفت خام سبک ایران عرضه می‌شود، به فروش برسانیم.

جباری افزود: البته این مسأله نیازمند فراهم شدن زیرساخت‌هاست، زیرا هم اکنون دو خط لوله عمده صادراتی ایران برای عرضه دو نفت خام سبک و سنگین ایران در خارک در حال فعالیت است که هر یک از این دو خط لوله، به شبکه ای از خطوط لوله نفتی متصل است که آن را از میادین گوناگون تغذیه می‌کنند و برای تعریف یک یا دو نوع نفت خام جدید در سبد عرضه نفتی ایران، علاوه بر تعیین فرمول آن بر پایه مطالعه وضعیت کنونی و آینده‌پژوهی تقاضای بازار، نیازمند اصلاح خطوط لوله موجود و در بعضی موارد، راه‌‌اندازی خطوط لوله از میادین نفتی مد نظر تا بندر صادراتی مقصد هستیم.

مدیر تولید شرکت ملی نفت ایران افزود: این مسأله افزون بر اصلاح خطوط و در مواردی تأسیس خطوط لوله، نیازمند افزودن یکسری مخازن جدید به مدار تولید است که خود این مسأله (به تولید رساندن یک مخزن جدید)، نیازمند حجم بالای سرمایه گذاری است.

جباری ادامه داد: پروژه‌هاي كيفي نفت خام، پروژه‌هايي اساسي هستند كه به تدوین فرمول برای تعریف نفت خام جدید منتهی مي‌شوند؛ بنابراین، اميد است بتوانيم با متمركز كردن فعاليت‌ها در زماني اندك، نفتي را كه بر پایه استانداردهاي جهاني است، به بازار تحويل دهيم.

البته این مسأله شایان توجه است که امروزه برخی از کشورهای حوزه خلیج فارس، این کار را انجام داده و نفت خام میانه یا میدل برای خود تعریف کرده اند و یا حتی نسبت به تعریف نفت خام فوق سنگین و فوق سبک اقدام نموده اند.

جباری تأکید کرد: مسأله تقاضا هم در بازار ثابت نیست، به گونه‌ای که هم اکنون بر خلاف روال گذشته، تقاضای خوب و فزاینده ای برای نفت‌های سنگین در جهان شکل گرفته که نشان‌دهنده تحول در بازار مصرف کنندگان نفت خام است.

وی افزود: در هر صورت، باید اذعان داشت که تنوع سبد عرضه نفتی، قدرت چانه زنی را در سمت عرضه افزایش می دهد و قطعا چنین طرحی اقتصادی بوده و بازگشت سرمایه مناسبی خواهد داشت.

جباری در پایان گفت: این طرح هم اکنون در حال بررسی در معاونت هماهنگی و نظارت بر تولید نفت و گاز شرکت نفت است و قطعا پس از نهایی شدن و جذب اعتبارات برای فراهم شدن زیرساخت‌ها به صورت اجرایی درخواهد آمد.