در مورد بست نشینی در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

 

کلیات


بست‌نشینی پناه بردن به مکانی خاص با هدف دادخواهی یا فرار از مجازات بوده است. در اسلام، کسی که در مکه بست نشسته باشد، در امان است و کسی حق تعرض به او را ندارد. مواجهه حکومت‌ها با بست‌نشینی متفاوت بود؛ برخی بست‌نشینی را گسترش دادند و در مقابل برخی آن‌را محدود و یا ممنوع کردند. امروزه مفهوم بست‌نشینی جای خود را به مفاهیمی مانند تحصن،  اعتصاب و پناهندگی داده است. بزرگ‌ترین و مهم‌ترین بست‌نشینی در تاریخ ایران، در دوره نهضت مشروطیت در زمان قاجاریه انجام شد.

 

لوازم


برای بست‌نشینی، اماکن مذهبی بیشترین مراجعه کننده را داشتند و پس از آن، خانه بزرگان کشوری و اشخاصی که به هر دلیل نزد شاه محترم بودند، قرار داشت. اما با گسترش زمان، مکان‌های دیگری از جمله سفارتخانه‌ها، اصطبل سلطنتی، خانه سفیران، توپخانه‌ها و ... مورد توجه قرار گرفت.


مفهوم‌شناسی


بست‌نشینی ورود به حریم بست، پناه گرفتن و اقامت در آن بود.  بست‌نشین که با عناوینی مانند پناهنده، دادخواه و تحت الحمایه نیز شناخته می‌شود، افرادی بودند که با انگیزه‌های دادخواهی، فرار از مجازات و ... در مکان خاصی پناهنده شده و در آنجا بست می‌نشستند. هدف از بست‌نشینی در واقع برآورده شدن خواسته و گاه به مصالحه کشاندنِ طرف مقابل بود.

بست‌نشینی به عنوان یک اعتراض خیلی سریع از سوی گروه‌های مختلف مورد استفاده قرار گرفت. برخی معتقدند بست‌نشینی در ابتدا وسیله‌ای برای طلب شفاعت و رهایی از خشم خداوند بود، اما با گذشت زمان دامنه آن از امور اخروی و معنوی به مسائل اجتماعی تسری یافت. بست‌نشینی گاه به صورت فردی و گاه بصورت جمعی با هدف و انگیزه‌ای مشترک انجام می‌شد و در این شکل به صورت اعتصاب بروز پیدا می‌کرد. اصطلاح «بست‌نشینی» امروزه مفهوم تاریخی خود را از دست داده و تحت مفاهیمی مانند تحصن، و پناهندگی بروز پیدا می‌کند.

 

سیر تاریخی


محققان زمان پیدایش بست‌نشینی را نامشخص دانسته‌اند، اما معتقدند از دیرباز میان پیروان ادیان و فرهنگ‌های مختلف، مفاهیمی شبیه بست‌نشینی وجود داشته است. نمونه اولیه بست‌نشینی مذهبی اسلامی در مکه بود. انسان‌ها در این شهر در امان هستند. این حکم، بعد‌ها به مکان‌های مقدس دیگر همانند حرم امامان و امامزادگان،  خانقاه‌ها و تکیه‌ها و ... سرایت کرد. با گذشت زمان برخی بست‌نشینی‌ها در سفارت‌خانه‌ها نیز انجام شد. این بست‌نشینی با مخالفت‌هایی همراه بود. از ناصرالدین شاه نقل شده که برای این‌که مردم برای بست‌نشینی به سفارتخانه‌ها نروند، اماکن بسیاری را بست قرار داد.

بست‌نشینی در کنار امتیازاتی که برای مردم داشت؛ گاه مورد سوء استفاده قرار می‌گرفت. به همین جهت در دوره‌ای قانونی وضع شد و از بست‌نشینی قاتلان، اشرار و افراد مفسد جلوگیری به عمل آمده و منعی برای دستگیری آن‌ها با وجود بست‌نشینی وجود نداشت. برخی مواقع نیز شاه، حرمت بست را شکست بدون این‌که مورد مذمت مردم قرار گیرد و احساسات مردم از آن رنجیده شده باشد.

حاج میرزا آقاسی صدراعظم محمد شاه قاجار، بست‌نشینی را محدود کرد و تنها در سه مکان اجازه بست‌نشینی داد. امیرکبیر نیز در دوران صدارت خود بست‌نشینی را بصورت کامل لغو کرد و عملا مصونیتی برای بست‌نشینان وجود نداشت.

این دستور امیرکبیر با وجود موافقت امام جمعه تهران، با مخالفت‌های شدیدی در شهر‌های دیگر مواجه گردید. رونق و اوج بست‌نشینی در دوره قاجار بود که بزرگ‌ترین بست‌ها در زمان مشروطه شکل گرفت و تحولات مهمی را شکل داد. با به سلطنت رسیدن رضاشاه پهلوی بست‌نشینی و تحصن ممنوع شد. در نهایت و با گذشت زمان، بست‌نشینی جای خود را به مفاهیمی مانند تحصن و پناهندگی داد.

 

در مورد بست نشینی در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

فوتونیوز:
کد خبر: ۸۳۲۷۴۶    تاریخ انتشار : ۱۳۹۷/۰۶/۱۹


هزار و صد و هفتاد و هشتمین بسته ویژه خبری «تابناک»؛
هاشمی با شاه عربستان/واکنش باشگاه رم ایتالیا به سانسور لوگویش...
یک به فراخور وابستگی جناحی خود خبر هایی را برجسته... وابستگی جناحی نباید در کمرنگ و پر رنگ منتقل کردن... رسانه های خبری هر یک به فراخور وابستگی جناحی خود... خبر موضوعیت داشته باشد وابستگی جناحی نباید در کمرنگ و...
کد خبر: ۷۸۷۶۸۹    تاریخ انتشار : ۱۳۹۷/۰۱/۱۷


مرور روزنامه‌های پنجشنبه پنجم بهمن ماه؛
آمده بود به حرم عبدالعظیم رفته و بست نشینی کرده... حضرت عبدالعظیم شد تا بست نشین شود آن ها در... بود که احمدی نژاد هم به جمع بست نشینان پیوست... آن ها کانالی را هم مختص بست نشینی راه انداخته...
کد خبر: ۷۶۷۸۲۷    تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۱۱/۰۵


متعلق به یکی از بست نشینان اشاره شده است به... از بست نشینان داده و خطاب به وی گفته است... افزایش قابل توجهی پیدا کرده است اگرچه این بست نشین... بست نشین به دست ما رسیده است...
کد خبر: ۷۵۵۲۱۴    تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۹/۲۳


فوتو نیوز «تابناک»؛
کد خبر: ۷۵۳۷۳۹    تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۹/۱۸


هزار و چهل و سومین بسته ویژه خبری «تابناک»؛
هر یک به فراخور وابستگی جناحی خود خبرهایی را برجسته... وابستگی جناحی نباید در کمرنگ و پر رنگ منتقل کردن... از حصر و بست نشینی رؤسای جمهور سابق سید حسین... و یا در بستند امروز جمهوری اسلامی در شرایطی قرار...
کد خبر: ۷۴۹۲۵۴    تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۸/۳۰


هزار و چهل و یکمین بسته ویژه خبری «تابناک»؛
کار را تمام کرد/امام رضا امام مناظره بود نه مذاکره/بستنشینی...
فراخور وابستگی جناحی خود خبرهایی را برجسته می کنند و... به ما هو خبر موضوعیت داشته باشد وابستگی جناحی نباید... را می بینید قدرت نظامی ایران بیشتر است یا عربستان... سنگینی می کند و نسبتا قدرت نظامی بیشتری از عربستان...
کد خبر: ۷۴۸۶۵۴    تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۸/۲۸


هزار و چهلمین بسته ویژه خبری «تابناک»؛
فراخور وابستگی جناحی خود خبرهایی را برجسته می کنند و... به ما هو خبر موضوعیت داشته باشد وابستگی جناحی نباید... نجات ایران و به بن بست نرسیدن شرایط سیاسى کشور... بست نشینی یاران احمدی نژاد گفت زیاد علاقه مند نیستم...
کد خبر: ۷۴۸۴۳۷    تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۸/۲۷


باشد صرفا همین مورد بست نشینی وی و دوستانش در...
کد خبر: ۷۴۸۳۶۷    تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۸/۲۷


هزار و سی و هشتمین بسته ویژه خبری «تابناک»؛
در بست نشینی احمدی نژاد و رفقا و رصد خانه...
فراخور وابستگی جناحی خود خبرهایی را برجسته می کنند و... به ما هو خبر موضوعیت داشته باشد وابستگی جناحی نباید... خارجه عربستان در اظهاراتی بی اساس بار دیگر ادعا کرد... است چرا که حریری به اراده خود در عربستان اقامت...
کد خبر: ۷۴۸۰۵۵    تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۸/۲۵


مروری بر روزنامه‌های پنجشنبه ۲۵ آبان ماه؛
شما دولتمرد ما بودید همدلی در گزارشی به بست نشینی... باد بهار رفته شهرری بست نشسته توی حرم حضرت عبدالعظیم... بست نشستن ایراد می شود درذهنتان زمانی طولانی می آید... برای رفع یک مشکل اصلا بست نشستن نوعی اعتراض است...
کد خبر: ۷۴۷۸۷۳    تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۸/۲۵


مروری بر روزنامه‌های چهارشنبه ۲۴ آبان ماه؛
احمدی نژاد به بست نشینی زلزله فساد در سیستم معیوب...
احمدی نژاد به بست نشینی زلزله فساد در سیستم معیوب... ظرفیت های مردم اعتماد کرد و بستر را برای مشارکت... اقتصادی مختلفی از جمله گاز معدن کشاورزی و است وابستگی... دیوار ها بوده است کرمانشاه که در تابستان امسال توانسته...
کد خبر: ۷۴۷۵۸۱    تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۸/۲۴


tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv